رتینول/بیوتین/اسید فولیک/تیامین
این فرآورده یک مولتیویتامین تزریقی شامل ۱۲ ویتامین محلول در آب و چربی است. برای افرادی به کار میرود که دریافت خوراکی ویتامینها برایشان ممکن یا کافی نیست.
بیشتر در تغذیه وریدی، سوءتغذیه، اختلال جذب شدید دستگاه گوارش یا ناتوانی در مصرف خوراکی استفاده میشود. برای تزریق تقویتیِ روتین در افراد سالم کاربرد ندارد.
بهدلیل وجود ویتامینهای آ، د و ای، مصرف همزمان مکملهای ویتامینی میتواند خطر اضافهدوز ایجاد کند. این فرآورده باید توسط کادر درمان و بهآرامی از راه وریدی تجویز شود.
در صورت حساسیت به سویا، بادامزمینی یا ویتامینها، بیماری کبد یا کلیه، دیالیز، بارداری یا شیردهی، پیش از تزریق اطلاع دهید. داروهای ضدتشنج، لوودوپا، داروهای رقیقکننده خون، ایزوترتینوئین و مکملهای ویتامینی نیز باید بررسی شوند.
مواد مؤثره
این فرآورده ترکیبی است و از موادِ مؤثرهٔ زیر ساخته شده (برای دیدنِ هر ماده، روی آن بزنید):
معرفی دارو
رتینول/بیوتین/اسید فولیک/تیامین یک فرآورده چندویتامینی تزریقی است که ۱۲ ویتامین محلول در آب و چربی را فراهم میکند؛ ویتامین کا در ترکیب آن وجود ندارد. از نظر رده درمانی، در گروه فرآوردههای ویتامینی مرتبط با گوارش و سوختوساز قرار میگیرد. ویتامینهای آن در سوختوساز انرژی، عملکرد اعصاب، ساخت سلولهای خونی و سلامت بافتها نقش دارند. هدف اصلی آن تأمین ویتامین در بیمارانی است که تغذیه خوراکی کافی ندارند یا به دریافت وریدی نیاز دارند؛ این ترکیب در ایران با نام تجاری آفامولت نیز عرضه میشود.
موارد مصرف
- تأمین چندویتامین در تغذیه وریدی
- وقتی دریافت خوراکی ممنوع، غیرممکن یا ناکافی است
- سوءتغذیه یا خطر کمبود چند ویتامین
- اختلال شدید جذب در دستگاه گوارش
روش مصرف
این فرآورده باید در مرکز درمانی و توسط کادر درمان آماده و تجویز شود. پس از آمادهسازی با محلول سازگار، معمولاً بهآرامی از راه وریدی بهصورت تزریق یا انفوزیون داده میشود و نباید خودسرانه به عضله یا زیر پوست تزریق شود. مقدار و فاصله نوبتها بر اساس سن، وزن، وضعیت تغذیه، بیماریهای زمینهای و مجموع ویتامینهای دریافتی تعیین میشود؛ مقدار تجویزشده را خودسرانه تغییر ندهید. در مصرف طولانی، ممکن است پایش آزمایشهای خون، سطح ویتامینها و عملکرد کبد و کلیه لازم باشد.
پیش از مصرف بدانید
- سابقه حساسیت به این فرآورده، ویتامین ب۱ یا دیگر ویتامینهای تزریقی، سویا یا بادامزمینی و هر واکنش شدید پس از تزریق را اعلام کنید.
- اگر قبلاً دچار افزایش سطح یا مسمومیت با هر یک از ویتامینهای موجود شدهاید، پیش از دریافت مجدد فرآورده اطلاع دهید.
- مصرف هر مولتیویتامین، مکمل مو و ناخن یا فرآوردههای حاوی ویتامینهای آ، د یا ای، بهویژه ایزوترتینوئین و دیگر مشتقات ویتامین آ، باید گفته شود.
- بیماری کبد، زردی یا اختلال صفراوی، بیماری کلیه، دیالیز یا مصرف طولانیمدت این فرآورده نیازمند پایش دقیقتر است.
- در سوءتغذیه شدید یا شروع تغذیه وریدی، تیم درمان باید خطر جابهجایی املاح و سندرم تغذیه مجدد را در نظر بگیرد. برای کودکان زیر ۱۱ سال و سالمندان نیز برنامه درمانی باید اختصاصی تعیین شود.
- اگر کمبود ویتامین ب۱۲، کمخونی خطرناک، بارداری، احتمال بارداری یا شیردهی دارید، پیش از تزریق اطلاع دهید؛ اسید فولیک ممکن است کمبود ب۱۲ را پنهان کند.
عوارض احتمالی
- درد، سوزش یا ناراحتی در محل تزریق یا انفوزیون
- تهوع
- استفراغ
- اسهال
- مزه فلزی گذرا در دهان
- تب گذرا، بدندرد یا خارش و قرمزی خفیف
- تنگی نفس، فشار قفسه سینه، گرفتگی گلو، تورم صورت یا زبان، کهیر گسترده، سرگیجه شدید یا غش؛ حین تزریق فوراً به کادر درمان اطلاع دهید و در صورت شدت علائم فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- تاری یا دوبینی، سردرد شدید، تهوع و استفراغ مداوم، درد استخوان یا مفصل و تغییرات شدید پوستی میتواند نشانه افزایش بیش از حد ویتامین آ باشد؛ دریافت هر مکمل ویتامینی دیگر را متوقف کرده و سریعاً ارزیابی پزشکی شوید.
- زردی پوست یا چشم، ادرار تیره، درد قسمت بالای شکم یا بالا رفتن آنزیمهای کبدی؛ تزریقهای بعدی باید تا بررسی پزشک طبق نظر او انجام شود.
- بیحسی، گزگز، سوزش دستوپا، ضعف یا اختلال راهرفتن، بهویژه در مصرف طولانی یا بیماران دیالیزی؛ در اولین فرصت پزشک را مطلع کنید.
- تنگی نفس ناگهانی، سرفه شدید یا درد قفسه سینه هنگام تغذیه وریدی؛ انفوزیون باید متوقف و فوراً ارزیابی پزشکی انجام شود.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
فهرست کامل داروها و مکملهایتان را به پزشک و داروساز بگویید. ترکیب با مولتیویتامینها یا فرآوردههای حاوی ویتامینهای آ، د یا ای و نیز ایزوترتینوئین میتواند خطر تجمع و مسمومیت را بیشتر کند؛ مصرف زیاد و مداوم الکل هم خطر آسیب کبدی ناشی از ویتامین آ را افزایش میدهد. برخی آنتیبیوتیکهای تتراسیکلینی مانند داکسیسایکلین ممکن است همراه ویتامین آ خطر افزایش فشار داخل جمجمه را بیشتر کنند. داروهای ضدتشنج مانند فنیتوئین، فنوباربیتال و پریمیدون و داروی لوودوپا نیز ممکن است تحت تأثیر اجزای این فرآورده قرار گیرند. ویتامین ای میتواند همراه وارفارین و برخی داروهای ضدانعقاد یا ضدپلاکت احتمال خونریزی را افزایش دهد. بیوتین و ویتامین ث ممکن است نتیجه بعضی آزمایشهای هورمونی، قلبی و قند خون را تغییر دهند؛ پیش از آزمایش مصرف این فرآورده را به آزمایشگاه اطلاع دهید. مخلوطکردن آن با داروها یا محلولهای تغذیه وریدی دیگر نیز فقط پس از بررسی سازگاری باید انجام شود.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
در بارداری، بهدلیل وجود رتینول، این فرآورده فقط در صورت ضرورت و با درنظرگرفتن مجموع دریافت ویتامین آ باید تجویز شود و از مصرف همزمان مکملهای حاوی ویتامین آ پرهیز شود. در شیردهی معمولاً توصیه نمیشود، زیرا احتمال دریافت بیش از حد ویتامین آ برای شیرخوار وجود دارد. وضعیت بارداری یا شیردهی را پیش از تزریق به پزشک اطلاع دهید.
نگهداری
فرآورده را در بستهبندی اصلی، در دمای کمتر از ۲۵ درجهٔ سانتیگراد و دور از نور نگه دارید و دور از دسترس کودکان بگذارید. تاریخ انقضا و سالمبودن بسته را بررسی کنید. محلول آمادهشده باید طبق بروشور همان فرآورده و معمولاً بلافاصله توسط کادر درمان مصرف شود؛ محلول کدر، دارای ذرات یا باقیمانده فرآورده نباید استفاده شود.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| تزریقی | 3.51 mg / 4.14 mg / 4.53 mg / 17.25 mg / 46 mg / 125 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۱ برند از ۱ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا آفامولت برای خستگی یا تقویت عمومی مناسب است؟
۰۲آیا میتوانم آفامولت را در خانه یا بهصورت عضلانی تزریق کنم؟
۰۳اگر همزمان مولتیویتامین یا ایزوترتینوئین مصرف کنم چه؟
۰۴آیا در بارداری یا شیردهی میتوان از آن استفاده کرد؟
۰۵آیا آفامولت روی آزمایش خون یا قند اثر میگذارد؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱ فرآوردهٔ ثبتشده، ۱ برند از ۱ سازنده، در گروه A11. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.