آلندرونیک اسید/کولهکلسیفرول
این دارو ترکیبی از آلندرونیک اسید، از گروه بیسفسفوناتها، و کولهکلسیفرول، شکل ویتامین د۳، است. با کاهش تجزیهٔ استخوان و کمک به تأمین ویتامین د، به حفظ استحکام استخوان کمک میکند.
بیشتر برای درمان پوکی استخوان، بهویژه در زنان پس از یائسگی و برخی مردان، تجویز میشود و خطر شکستگی مهره و لگن را کاهش میدهد. ویتامین دِ موجود در آن برای کمک به دریافت ویتامین د است و جایگزین درمان کمبود شدید ویتامین د نیست.
قرص را پس از برخاستن، با یک لیوان پر آب ساده و پیش از خوردن غذا یا داروی دیگر مصرف کنید؛ آن را نجوید یا مک نکنید و دستکم ۳۰ دقیقه دراز نکشید. چای، قهوه، آبمیوه، شیر و آب معدنی میتوانند جذب آلندرونیک اسید را مختل کنند.
اگر بلع دردناک یا دشوار، درد پشت جناغ، سوزش معدهٔ تازه یا شدید، درد فک، لقشدن دندان، یا درد مداوم ران و کشالهٔ ران دارید، سریع پیگیری کنید. بیماریهای مری، نارسایی کلیه، اختلال کلسیم، اقدامات دندانپزشکی تهاجمی، بارداری یا شیردهی نیز باید پیش از مصرف مطرح شوند.
مواد مؤثره
این فرآورده ترکیبی است و از موادِ مؤثرهٔ زیر ساخته شده (برای دیدنِ هر ماده، روی آن بزنید):
معرفی دارو
آلندرونیک اسید/کولهکلسیفرول دارویی ترکیبی از یک بیسفسفونات و ویتامین د۳ است و در گروه داروهای اسکلتیـعضلانی قرار میگیرد. آلندرونیک اسید فعالیت سلولهایی را که بافت استخوان را تجزیه میکنند کاهش میدهد؛ کولهکلسیفرول نیز به جذب کلسیم و سلامت استخوان کمک میکند. هدف اصلی، افزایش یا حفظ تراکم استخوان و کمکردن خطر شکستگی در پوکی استخوان است. این دارو به مصرف منظم و رعایت دقیق روش مصرف نیاز دارد.
موارد مصرف
- درمان پوکی استخوان پس از یائسگی در زنان، بهویژه در معرض ناکافیبودن ویتامین د
- افزایش تودهٔ استخوانی در مردان مبتلا به پوکی استخوان، در صورت انتخاب این ترکیب توسط پزشک
- کاهش خطر شکستگی مهره و لگن در بیماران مبتلا به پوکی استخوان
- تأمین ویتامین د در کنار درمان پوکی استخوان؛ نه درمان کمبود شدید ویتامین د بهتنهایی
روش مصرف
این ترکیب معمولاً در برنامهای هفتگی تجویز میشود؛ روز مصرف و مدت درمان را دقیقاً طبق نسخه دنبال کنید. قرص را پس از برخاستن و پیش از نخستین غذا، نوشیدنی یا داروی روز، فقط با یک لیوان پر آب ساده ببلعید؛ آن را نجوید، مک نکنید و تا دستکم ۳۰ دقیقه و تا پس از نخستین غذای روز دراز نکشید. در این فاصله چیزی جز آب ساده نخورید و ننوشید و کلسیم، آهن، منیزیم، داروهای ضداسید و سایر داروهای خوراکی را همزمان مصرف نکنید. اگر نوبتی را فراموش کردید، دو نوبت را در یک روز مصرف نکنید و دستور فرآورده یا پزشک را برای زمان نوبت بعد اجرا کنید. قطع یا ایجاد وقفهٔ طولانی در درمان باید پس از بازبینی پزشک انجام شود.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
درمان پوکی استخوان پس از یائسگی در زنان، بهویژه در معرض دریافت ناکافی ویتامین د
صبح پس از برخاستن و در حالت ناشتا، با یک لیوان پر آب ساده بلعیده شود؛ دستکم ۳۰ دقیقه پیش از نخستین غذا، نوشیدنی یا داروی روز مصرف شود و تا پس از نخستین غذا و دستکم ۳۰ دقیقه دراز نکشد.
افزایش تودهٔ استخوانی در مردان مبتلا به پوکی استخوان
غذا، نوشیدنیهای غیر از آب ساده، مکملهای کلسیم و آنتیاسیدها جذب آلندرونیک اسید را کاهش میدهند؛ قرص باید کامل بلعیده شود و جویده یا مکیده نشود.
کاهش خطر شکستگی مهره و لگن در مبتلایان به پوکی استخوان
مدت درمان ثابت و از پیش تعیینشده نیست و نیاز به ادامهٔ آن باید بهصورت دورهای بر اساس خطر شکستگی، سود و خطر درمان بازبینی شود؛ در افراد کمخطر، پس از ۳ تا ۵ سال امکان قطع درمان باید بررسی شود.
تأمین ویتامین د در کنار درمان پوکی استخوان
کولهکلسیفرول موجود در این فرآورده برای تأمین ویتامین د در کنار درمان پوکی استخوان است و نباید بهتنهایی برای درمان کمبود ویتامین د بهکار رود؛ در صورت کمبود، درمان جداگانه و پایش آزمایشگاهی ممکن است لازم باشد.
پیش از مصرف بدانید
- اگر به آلندرونیک اسید، سایر بیسفسفوناتها، کولهکلسیفرول یا هر جزء قرص حساسیت داشتهاید، اطلاع دهید.
- اگر اختلال بلع، بیماری یا تنگی مری، زخم معده یا دوازدهه، خونریزی گوارشی، یا ناتوانی در نشستن یا ایستادن دستکم ۳۰ دقیقه دارید، پیش از مصرف مطرح کنید.
- سابقهٔ پایینبودن کلسیم خون، کمبود ویتامین د، اختلال پاراتیروئید، اختلال جذب غذا یا بیماریهایی که کلسیم خون را بالا میبرند، مانند سارکوئیدوز، را به پزشک بگویید.
- بیماری شدید کلیه یا کبد را اطلاع دهید؛ این ترکیب برای کودکان و نوجوانان مناسب نیست، چون ایمنی و اثربخشی آن در این گروه بهخوبی ثابت نشده است.
- اگر قرار است کشیدن دندان، جراحی فک یا درمان دندانپزشکی تهاجمی داشته باشید، از قبل پزشک و دندانپزشک را در جریان بگذارید و بهداشت دهان را رعایت کنید.
- فهرست همهٔ داروها، مکملها و فرآوردههای گیاهیتان را ارائه دهید و در صورت بارداری، قصد بارداری یا شیردهی، پیش از مصرف اطلاع دهید.
عوارض احتمالی
- درد شکم، سوءهاضمه، سوزش معده یا ترشکردن
- تهوع، یبوست، اسهال یا نفخ
- درد خفیف عضله، مفصل یا استخوان
- سردرد یا سرگیجه
- خستگی یا علائم گذرای شبیه سرماخوردگی، بهویژه در آغاز درمان
- دشواری یا درد هنگام بلع، درد پشت جناغ، سوزش معدهٔ شدید یا بدترشونده، استفراغ خونی یا مدفوع سیاه: مصرف بعدی را متوقف کنید و فوراً برای ارزیابی پزشکی اقدام کنید.
- تورم صورت یا لبها، تنگی نفس، خسخس یا کهیر گسترده: احتمال حساسیت شدید وجود دارد؛ با اورژانس تماس بگیرید.
- بیحسی یا گزگز اطراف دهان و انگشتان، گرفتگی یا اسپاسم عضلات، ضعف شدید یا ضربان نامنظم قلب: میتواند نشانهٔ کاهش کلسیم باشد و به ارزیابی فوری نیاز دارد.
- درد، تورم یا بیحسی فک، لقشدن دندان یا زخمی که در دهان خوب نمیشود: سریع به پزشک و دندانپزشک اطلاع دهید.
- درد جدید و مداوم در ران، لگن یا کشالهٔ ران: دارو را بدون راهنمایی ادامه ندهید و سریع برای بررسی استخوان ران اقدام کنید.
- تاول، زخم گستردهٔ پوستی، جداشدن پوست یا زخم دهان همراه با تب: فوراً به پزشک مراجعه کنید و در صورت شدت علائم با اورژانس تماس بگیرید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
غذا و نوشیدنیهای غیر از آب ساده، آب معدنی، کلسیم، آهن، منیزیم، داروهای ضداسید و برخی داروهای خوراکی جذب آلندرونیک اسید را کم میکنند و باید با فاصلهٔ مناسب مصرف شوند. آسپرین و داروهای ضدالتهاب مانند ایبوپروفن و ناپروکسن ممکن است تحریک و عوارض گوارشی را بیشتر کنند. اورلیستات، روغنهای معدنی، برخی داروهای ضدتشنج و بعضی داروهای ادرارآور میتوانند اثر یا جذب ویتامین د را تغییر دهند؛ مصرف همزمان سایر بیسفسفوناتها یا مکملهای اضافی ویتامین د نیز بدون هماهنگی مناسب نیست. الکل تداخل مستقیم مهمی ندارد، اما با افزایش خطر افتادن و شکستگی، برای افراد مبتلا به پوکی استخوان زیانآور است. فهرست کامل داروها و مکملهایتان را به پزشک و داروساز بگویید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
این ترکیب برای مصرف در بارداری و شیردهی مناسب نیست. اگر باردارید، قصد بارداری دارید یا در طول درمان باردار میشوید، ادامهٔ مصرف باید فوراً با پزشک بازبینی شود؛ دربارهٔ زمان مناسب بارداری پس از درمان نیز با پزشک مشورت کنید، زیرا آلندرونیک اسید میتواند مدت طولانی در استخوان باقی بماند.
نگهداری
قرص را در بستهٔ اصلی، در دمای معمول اتاق و دور از گرما، رطوبت و نور مستقیم نگه دارید؛ آن را در حمام یا داخل خودرو نگذارید. دارو را دور از دسترس کودکان و حیوانات خانگی قرار دهید و پیش از مصرف، سلامت بسته و تاریخ انقضا را بررسی کنید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| قرص | 70 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۹ برند از ۶ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱چرا باید این قرص را با آب ساده و پیش از صبحانه بخورم؟
۰۲اگر یک نوبت مصرف را فراموش کردم، چه کار کنم؟
۰۳آیا این دارو کمبود ویتامین د را بهتنهایی درمان میکند؟
۰۴اگر بعد از مصرف دچار سوزش معده شدم چه کار کنم؟
۰۵آیا پیش از کشیدن دندان باید مصرف دارو را قطع کنم؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۹ فرآوردهٔ ثبتشده، ۹ برند از ۶ سازنده، در گروه M05BB03. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.