سیلور سولفادیازین/ایجیاف
این دارو یک کرم موضعی ترکیبی است: سیلور سولفادیازین برای مهار رشد بسیاری از میکروبها و فاکتور رشد اپیدرمی برای کمک به بازسازی پوست. در مراقبت درمانی از سوختگیها و زخمهای باز یا دیرترمیمشونده استفاده میشود.
بیشتر برای سوختگیها و زخمهای مزمن مانند زخم پای دیابتی، زخم بستر و برخی زخمهای ناشی از اختلال گردش خون به کار میرود. در بعضی بیماران برای زخمهای پس از جراحی یا پیوند پوست و آسیب پوستی ناشی از پرتودرمانی نیز تجویز میشود.
سابقهٔ حساسیت به سولفونامیدها یا نقره، کمبود آنزیم ششفسفات دهیدروژناز و بیماری کلیه یا کبد را پیش از مصرف مطرح کنید. این کرم برای چشم و مخاط نیست و روی تومور فعال یا زخم وسیع و عمیق نباید خودسرانه استفاده شود.
بارداری و شیردهی، سن پایین، زخم دیابتی یا ناشی از تومور، و مصرف داروهای متعدد نیاز به بررسی پیش از شروع دارد. اگر تنگی نفس، تورم صورت، تاول و کندهشدن پوست، تب یا بدترشدن زخم ایجاد شد، فوراً کمک پزشکی بگیرید.
مواد مؤثره
این فرآورده ترکیبی است و از موادِ مؤثرهٔ زیر ساخته شده (برای دیدنِ هر ماده، روی آن بزنید):
معرفی دارو
سیلور سولفادیازین/ایجیاف یک کرم موضعی پوستی با دو هدف همزمان است: کاهش بار میکروبی زخم و کمک به ترمیم آن. سیلور سولفادیازین با آزادکردن یون نقره و آسیبزدن به ساختارهای حیاتی میکروبها، رشد بسیاری از باکتریها و برخی قارچها را مهار میکند. فاکتور رشد اپیدرمی انسانی نوترکیب، جابهجایی و تکثیر سلولهای درگیر در بازسازی پوست را تحریک میکند و به پوشیدهشدن سطح زخم کمک میکند. در ایران ممکن است این ترکیب با نامهای تجاری ایجیاف یا برنامین روی بسته دیده شود.
موارد مصرف
- سوختگیهای سطحی و عمیق پوست، با ارزیابی تیم درمان
- زخمهای مزمن و دیرترمیمشونده، از جمله زخم پای دیابتی
- زخم بستر و زخمهای مرتبط با نارسایی وریدی
- زخمهای پس از جراحی، اقدامات ترمیمی یا زیبایی و پیوند پوست
- آسیبهای پوستی ناشی از سرمازدگی
- پیشگیری یا درمان التهاب پوستی ناشی از پرتودرمانی و برخی زخمهای ناشی از داروهای ضدسرطان
روش مصرف
این کرم فقط برای مصرف روی پوست است و نباید خورده شود. پاکسازی زخم و برداشتن بافت مرده، در صورت نیاز، باید طبق برنامهٔ تیم درمان انجام شود؛ پس از تمیز و خشککردن ملایم، کرم را به مقدار و دفعات درجشده در نسخه روی سطح زخم بزنید و در صورت تجویز با پانسمان استریل بپوشانید. پیش از نوبت بعد، باقیماندهٔ کرم و ترشحات را طبق دستور پاک کنید و بافت تازه را نکنید؛ اگر پانسمان چسبیده است، آن را با محلول شستوشوی مناسب مرطوب و سپس جدا کنید. دستها پیش و پس از مصرف شسته شود، تماس با چشم و دهان نداشته باشد، و کرم شسته یا پاکشده فقط مطابق برنامهٔ درمان دوباره استفاده شود. مقدار، فاصلهٔ نوبتها و مدت درمان به نوع و وضعیت زخم بستگی دارد؛ آنها را خودسرانه تغییر ندهید یا درمان را قطع نکنید.
پیش از مصرف بدانید
- هرگونه حساسیت قبلی به سیلور سولفادیازین، داروهای سولفونامیدی، نقره یا مواد نگهدارنده و نیز سابقهٔ واکنش شدید پوستی را بگویید.
- کمبود آنزیم ششفسفات دهیدروژناز، کمخونی، کاهش گلبولهای سفید یا پلاکتها، یا سابقهٔ تخریب گلبول قرمز را مطرح کنید.
- بیماری کلیه یا کبد، زخم بسیار وسیع یا عمیق، یا نیاز به پانسمان بسته و طولانی را اطلاع دهید؛ در این شرایط جذب سولفادیازین بیشتر میشود.
- اگر زخم روی تومور فعال است یا جراحی برای برداشتن تومور انجام شده، این کرم را برای تحریک ترمیم جای زخم به کار نبرید.
- بارداری، قصد بارداری، شیردهی و سن بیمار، بهویژه نوزاد یا کودک زیر یک سال، باید پیش از شروع مشخص باشد.
- نوع و محل زخم، وجود بافت مرده یا عفونت، و همهٔ داروها، مکملها و فرآوردههای موضعی را اعلام کنید؛ سوختگی وسیع، عمیق، برقی یا شیمیایی نیازمند ارزیابی فوری است.
عوارض احتمالی
- سوزش، درد، احساس کشیدگی یا ناراحتی کوتاهمدت در محل مالیدن
- خارش، قرمزی، خشکی یا تحریک پوست اطراف زخم
- بثورات پوستی یا التهاب تماسی در محل
- تغییر خاکستری یا تیرهٔ رنگ پوست یا ظاهر زخم، بهویژه در مصرف طولانی یا روی سطح وسیع
- تورم لب، صورت یا زبان، کهیر گسترده، خسخس، تنگی نفس، سرگیجه یا غش: مصرف را متوقف کنید و فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- تاول، درد شدید پوستی، راش منتشر، کندهشدن پوست یا زخم در دهان، چشم یا دیگر مخاطها، بهویژه همراه تب: مصرف را متوقف کنید و فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- تب، افزایش سریع قرمزی، گرمی، تورم یا درد، چرک، بوی بد، رگهٔ قرمز یا بدترشدن زخم: برای ارزیابی عفونت فوراً به پزشک مراجعه کنید؛ اگر حال عمومی بد است، فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- کبودی یا خونریزی غیرعادی، رنگپریدگی، ضعف شدید، تب یا گلودرد مداوم: برای ارزیابی اختلال خونی و احتمال انجام آزمایش، همان روز به پزشک مراجعه کنید.
- زردی پوست یا چشم، ادرار تیره، درد پهلو، خون در ادرار یا کاهش واضح ادرار: مصرف را متوقف کنید و فوراً به پزشک یا اورژانس مراجعه کنید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
برای مصرف موضعی معمول، تداخل مهمی با غذا یا الکل شناخته نشده است؛ بااینحال روی یک زخم، کرم، پماد یا محلول دیگری را خودسرانه همزمان نزنید. یون نقره میتواند داروهای آنزیمیِ پاککنندهٔ بافت مرده را غیرفعال کند. در زخمهای وسیع، عمیق یا درمان طولانی، جذب سولفادیازین بیشتر میشود؛ سایمتیدین ممکن است خطر کاهش گلبول سفید را بالا ببرد و اثر برخی داروهای خوراکی پایینآورندهٔ قند خون یا فنیتوئین ممکن است بیشتر شود. فهرست کامل داروها، مکملها، فرآوردههای گیاهی و محصولات مراقبت از زخم خود را به پزشک و داروساز بگویید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
ایمنی فاکتور رشد اپیدرمی این ترکیب در بارداری و شیردهی بهخوبی مطالعه نشده است و مصرف خودسرانهٔ آن توصیه نمیشود. سیلور سولفادیازین نیز بهعنوان یک سولفونامید، بهویژه نزدیک پایان بارداری و هنگام شیردهی، میتواند برای نوزاد نگرانی ایجاد کند؛ اگر درمان زخم ضروری باشد، پزشک باید سود و خطر را بسنجد. از تماس نوزاد با کرمِ استفادهشده روی پستان جلوگیری کنید.
نگهداری
کرم را در تیوب یا ظرف اصلی، دربسته و دور از نور مستقیم، گرما، رطوبت و یخزدگی، معمولاً در دمای ۱۵ تا ۲۵ درجهٔ سانتیگراد نگه دارید؛ اگر روی بسته دمای دیگری درج شده است، همان را رعایت کنید. آن را دور از دسترس کودکان بگذارید و پس از تاریخ انقضا یا تغییر واضح در رنگ، بو یا بافت مصرف نکنید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| کرم | 1 % / 0.001 % |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۲ برند از ۲ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا این کرم برای هر سوختگی مناسب است؟
۰۲آیا میتوان آن را روی زخم پای دیابتی یا زخم بستر استفاده کرد؟
۰۳آیا میتوان کرم را روی چشم یا داخل دهان زد؟
۰۴اگر به داروهای سولفا حساسیت دارم، آیا این کرم برای من مناسب است؟
۰۵آیا میتوان از این کرم برای جای زخم قدیمی یا روی محل تومور استفاده کرد؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۲ فرآوردهٔ ثبتشده، ۲ برند از ۲ سازنده، در گروه D06BA51. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.