آمینوبنزوئیک اسید

آمینوبنزوئیک اسید (که با نامِ پاراآمینوبنزوئیک اسید یا PABA هم شناخته می‌شود) یک ترکیبِ ضدآفتابِ شیمیایی است که در بروشور به‌صورتِ لوسیونِ موضعیِ ۵٪ و با نامِ تجاریِ پوتابا شناخته می‌شود. این ماده در ردهٔ ضدآفتاب‌های جاذبِ اشعهٔ فرابنفش قرار می‌گیرد و عمدتاً پرتوهای فرابنفشِ نوعِ B را پیش از رسیدن به لایه‌های عمقی‌ترِ پوست جذب می‌کند و از این راه از آفتاب‌سوختگی و آسیب‌های پوستیِ ناشیِ از تابشِ خورشید جلوگیری می‌کند. هدفِ اصلیِ آن محافظتِ موضعیِ پوست در برابرِ تابشِ طولانی‌مدتِ آفتاب است، نه درمانِ بیماریِ خاصی، و به‌تنهایی در برابرِ اشعهٔ فرابنفشِ نوعِ A محافظتِ چندانی ایجاد نمی‌کند. امروزه به‌دلیلِ احتمالِ بروزِ واکنش‌های آلرژیک و حساسیتِ پوستی، بسیاری از ضدآفتاب‌های جدیدتر بدونِ این ماده فرموله می‌شوند، هرچند این فرآورده هنوز در برخی کاربردهای موضعی به‌کار می‌رود.

این لوسیون فقط برای مصرفِ موضعی و روی پوستِ سالم است و نباید خورده شود یا با چشم، داخلِ بینی، دهان یا زخمِ باز تماس پیدا کند. معمولاً کمی پیش از قرارگرفتن در معرضِ آفتاب، به‌اندازهٔ کافی و به‌طورِ یکنواخت روی نواحیِ در معرضِ نور مالیده می‌شود و پس از شنا کردن، تعریقِ زیاد یا خشک‌کردنِ پوست با حوله، معمولاً باید دوباره استفاده شود. برای دفعات و زمان‌بندیِ دقیقِ مصرف، به راهنمای رویِ بستهٔ دارو یا توصیهٔ پزشک و داروسازِ خود مراجعه کنید و بدونِ صلاح‌دیدِ آن‌ها، مصرفِ طولانی‌مدت و روزانهٔ آن را ادامه ندهید.

مهم‌ترین نکتهٔ مربوط به تداخل در موردِ این لوسیون، امکانِ واکنشِ آلرژیکِ متقاطع با گروهی از داروها و موادِ شیمیاییِ هم‌خانواده است؛ ازجمله داروهای سولفا (سولفونامیدها) و ترکیباتِ مشابهِ آن‌ها، بی‌حس‌کننده‌های موضعیِ خانوادهٔ استر مانندِ بنزوکائین و پروکائین، و رنگ‌موهای حاویِ پارافنیلن‌دیامین. اگر به هرکدام از این‌ها حساسیت دارید، احتمالِ بروزِ واکنش با این لوسیون هم بیشتر خواهد بود. همچنین بهتر است بدونِ نظرِ داروساز، هم‌زمان از چند فرآوردهٔ موضعیِ متفاوت روی یک ناحیه استفاده نکنید، چون ممکن است بر جذب یا اثرِ محافظتیِ آن تأثیر بگذارد. فهرستِ کاملِ داروها، مکمل‌ها و محصولاتِ موضعی‌ای که استفاده می‌کنید را به پزشک و داروسازِ خود بگویید.