پومالیدومید

پومالیدومید عضوِ نسلِ سومِ خانوادهٔ داروهای تعدیل‌کنندهٔ ایمنی (Immunomodulatory Drug) است که از نظرِ ساختاری به تالیدومید و لنالیدومید شباهت دارد. این دارو با چند مکانیسمِ هم‌زمان اثر می‌کند: سیستمِ ایمنیِ بدن را برای شناساییِ بهترِ سلول‌های سرطانی تقویت می‌کند، از رشد و تکثیرِ مستقیمِ سلول‌های میالوما جلوگیری می‌کند و مانعِ تشکیلِ رگ‌های خونیِ تازه‌ای می‌شود که تومور برای رشد به آن‌ها نیاز دارد. هدفِ اصلیِ درمان، کنترلِ سرطانِ مغزِ استخوان (مولتیپل میالوما) و به‌تأخیرانداختنِ پیشرفتِ بیماری در مواردی است که درمان‌های قبلی اثربخشیِ کافی نداشته‌اند. این دارو فقط زیرِ نظرِ مستقیمِ پزشکِ متخصصِ خون و سرطان تجویز و مصرف می‌شود.

پومالیدومید به‌صورتِ کپسول و از راهِ خوراکی مصرف می‌شود؛ می‌توان آن را همراه با غذا یا با معدهٔ خالی خورد، اما بهتر است هر روز در ساعتِ مشخصی مصرف شود تا نظمِ درمان حفظ گردد. کپسول باید کامل و همراه با یک لیوان آب بلعیده شود؛ هرگز آن را نشکنید، له نکنید یا باز نکنید، زیرا تماسِ مستقیم با محتوای داخلِ آن می‌تواند خطرناک باشد. برنامهٔ دقیقِ روزهای مصرف در هر دوره و فاصلهٔ میانِ دوره‌های درمانی را پزشک تعیین می‌کند و نباید بدونِ هماهنگی با او مصرف را قطع، به‌تعویق انداخت یا تغییر داد؛ در صورتِ فراموشیِ یک نوبت، بهتر است بی‌درنگ با پزشک یا داروساز مشورت شود، نه اینکه خودسرانه دوزِ جبرانی مصرف گردد.

پومالیدومید عمدتاً از راهِ آنزیمِ کبدیِ سیتوکروم CYP1A2 متابولیزه می‌شود؛ داروهایی که این آنزیم را قویاً مهار می‌کنند، مانندِ فلووکسامین یا برخی آنتی‌بیوتیک‌های فلوروکینولونی نظیرِ سیپروفلوکساسین، می‌توانند غلظتِ خونیِ پومالیدومید و خطرِ عوارض را افزایش دهند. سیگارکشیدن نیز با فعال‌کردنِ همین آنزیم ممکن است اثربخشیِ دارو را کم کند، به همین دلیل ترکِ سیگار در طولِ درمان توصیه می‌شود. مصرفِ هم‌زمانِ داروهایی که خودشان کاهندهٔ گلبول‌های خونی هستند یا خطرِ لخته‌شدنِ خون را بالا می‌برند نیز نیازمندِ احتیاطِ بیشتر است. فهرستِ کاملِ داروها، مکمل‌ها و حتی داروهای گیاهیِ مصرفیِ خود را به پزشک و داروساز بگویید تا هرگونه تداخلِ احتمالی بررسی شود.