میدوستاورین
میدوستاورین یک داروی ضدسرطان هدفمند از گروه مهارکنندههای کیناز است و پیامهای رشد و بقای برخی سلولهای خونی غیرطبیعی را مهار میکند. این دارو برای بعضی سرطانهای خون و اختلالات پیشرفتهٔ ماستسل به کار میرود.
در بزرگسالان مبتلا به لوسمی میلوئیدی حادِ تازهتشخیصدادهشده با جهش افالتی۳، همراه با شیمیدرمانی، و در برخی انواع پیشرفتهٔ ماستوسیتوز سیستمیک یا لوسمی ماستسل استفاده میشود.
تهوع و استفراغ شایعاند و دارو میتواند ریه، شمارش سلولهای خون و ریتم قلب را تحت تأثیر قرار دهد. تنگی نفس تازه، تب، خونریزی، غش یا تورم گلو نیازمند رسیدگی فوری است.
پیش از شروع، بارداری یا قصد آن، شیردهی، بیماری ریه یا قلب، اختلال کبد یا کلیه و همهٔ داروها و مکملها را اعلام کنید. در استفراغ یا اسهال مداوم، علائم عفونت یا هر عارضهٔ شدید، سریع با تیم درمان تماس بگیرید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
میدوستاورین یک داروی ضدسرطان خوراکی و مهارکنندهٔ چندین کیناز است. با مهار مسیرهای کینازی افالتی۳ و کیت، پیامهای رشد و بقای سلولهای لوسمیک و ماستسلهای غیرطبیعی را کاهش میدهد. در لوسمی میلوئیدی حاد، وجود جهش افالتی۳ باید با آزمایش مشخص شود و دارو در برنامهٔ درمانی همراه شیمیدرمانی به کار میرود. در برخی انواع پیشرفتهٔ ماستوسیتوز سیستمیک، ماستوسیتوز همراه با نئوپلاسم خونی یا لوسمی ماستسل، ممکن است بهتنهایی تجویز شود.
موارد مصرف
- لوسمی میلوئیدی حادِ تازهتشخیصدادهشده با جهش افالتی۳، همراه با شیمیدرمانی در بزرگسالان
- ماستوسیتوز سیستمیک تهاجمی در بزرگسالان
- ماستوسیتوز سیستمیک همراه با نئوپلاسم خونی در بزرگسالان
- لوسمی ماستسل در بزرگسالان
روش مصرف
مقدار، روزهای مصرف و طول دوره را متخصص خون و سرطان بر اساس بیماری و برنامهٔ درمانی تعیین میکند؛ خودسرانه مقدار دارو را کموزیاد یا درمان را قطع نکنید. کپسول را همراه غذا و در زمانهای تقریباً ثابت، کامل و با آب کافی ببلعید و آن را باز، خرد یا نجویید. ممکن است برای پیشگیری از تهوع و استفراغ داروی ضدتهوع تجویز شود. اگر یک نوبت را فراموش کردید یا پس از مصرف استفراغ کردید، نوبت اضافه نخورید و نوبت بعدی را طبق برنامه مصرف کنید؛ در صورت تکرار استفراغ با تیم درمان تماس بگیرید.
پیش از مصرف بدانید
- اگر به میدوستاورین یا مواد تشکیلدهندهٔ کپسول حساسیت داشتهاید، بهویژه سابقهٔ تورم گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، اطلاع دهید.
- هرگونه بیماری ریه، سرفه یا تنگی نفس، بیماری قلبی، بینظمی ضربان، غش یا پایین بودن پتاسیم و منیزیم را مطرح کنید.
- بیماری کبد یا کلیه، دیابت و سابقهٔ اختلال در آزمایشهای خون را پیش از شروع درمان بگویید.
- بارداری، قصد بارداری، شیردهی و نگرانی دربارهٔ باروری را مطرح کنید؛ برای افراد دارای امکان بارداری، برنامهٔ پیشگیری مؤثر لازم است.
- فهرست همهٔ داروهای نسخهای و بدون نسخه، داروهای شیمیدرمانی، مکملها و فرآوردههای گیاهی را ارائه دهید؛ بهویژه داروهای ضدقارچ، ضدعفونت، ضدتشنج و قلبی اهمیت دارند.
- اگر بیمار کودک یا سالمند است یا نارسایی شدید کبد یا کلیه دارد، اطلاع دهید؛ در کودکان همراه برخی شیمیدرمانیهای فشرده کاربرد مناسبی ندارد. در طول درمان نیز آزمایش شمارش سلولهای خون، کبد، قند و گاهی نوار قلب طبق برنامه انجام میشود.
عوارض احتمالی
- تهوع
- استفراغ
- اسهال یا یبوست
- التهاب، درد یا زخم دهان، بهویژه در صورت همراهی با شیمیدرمانی
- سردرد و خستگی
- درد عضلات، استخوانها یا شکم، تورم دستها و پاها و تغییرات پوستی مانند قرمزی یا پوستهریزی
- سرفهٔ جدید یا بدترشونده، تنگی نفس، درد یا فشار قفسهٔ سینه: فوراً با تیم درمان تماس بگیرید؛ اگر تنفس سخت است یا کبودی ایجاد شده، فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- تب، لرز، گلودرد، سرفهٔ همراه با حال بد یا سایر نشانههای عفونت: همان لحظه به تیم درمان اطلاع دهید؛ در صورت وخامت فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- کبودی گسترده، لکههای قرمز نقطهای، خوندماغ مکرر، خون در ادرار یا مدفوع سیاه: فوراً به پزشک اطلاع دهید و در خونریزی شدید فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- تپش قلب نامنظم، سرگیجهٔ شدید، غش یا درد قفسهٔ سینه: فوراً با تیم درمان تماس بگیرید؛ غش یا درد شدید نیازمند مراجعهٔ فوری به اورژانس است.
- کهیر گسترده، تورم لب، زبان، صورت یا گلو، خسخس یا دشواری تنفس: فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- استفراغ یا اسهال شدید یا مداوم، ناتوانی در نوشیدن مایعات، کاهش واضح ادرار یا ضعف شدید: برای پیشگیری از کمآبی همان روز با تیم درمان تماس بگیرید؛ اگر حال عمومی بد است فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
برخی داروهای ضدقارچ آزولی مانند ایتراکونازول، وریکونازول و پوزاکونازول، کلاریترومایسین، ریتوناویر و دیلتیازم میتوانند سطح میدوستاورین را بالا ببرند و خطر عوارض را بیشتر کنند. ریفامپیسین، کاربامازپین، فنیتوئین و علف چای کوهی ممکن است اثر آن را کم کنند. بعضی داروهای قلبی، ضدعفونت، ضدتهوع یا روانپزشکی که ریتم قلب را تغییر میدهند نیز میتوانند خطر بینظمی ضربان را افزایش دهند. گریپفروت و آب آن را بدون هماهنگی با تیم درمان مصرف نکنید و دربارهٔ مصرف نوشیدنیهای الکلی نیز اطلاع دهید؛ الکل ممکن است تهوع، سرگیجه یا فشار بر کبد را بیشتر کند. فهرست کامل داروهای نسخهای و بدون نسخه، مکملها و فرآوردههای گیاهیتان را به پزشک و داروساز بگویید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
میدوستاورین میتواند به جنین آسیب بزند و در بارداری توصیه نمیشود. در صورت امکان بارداری، آزمایش بارداری پیش از شروع و پیشگیری مؤثر در طول درمان و تا ۴ ماه پس از آخرین مصرف لازم است؛ مردان مصرفکننده نیز در صورت داشتن شریک قابلبارداری همین بازه را رعایت کنند. شیردهی در طول درمان و تا ۴ ماه پس از آخرین مصرف توصیه نمیشود و دارو ممکن است باروری زنان و مردان را کاهش دهد؛ بارداری، قصد فرزندآوری یا شیردهی را پیش از شروع مطرح کنید.
نگهداری
دارو را در دمای اتاق، ترجیحاً ۲۰ تا ۲۵ درجه و مطابق شرایط درجشده روی بسته، در بستهبندی اصلی و دور از رطوبت، گرما و نور مستقیم نگهداری کنید. آن را در حمام یا کنار سینک نگذارید، تاریخ انقضا را بررسی کنید و دور از دسترس کودکان نگه دارید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| کپسول نرم | 25 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۳ برند از ۳ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا میدوستاورین برای همهٔ انواع لوسمی مناسب است؟
۰۲اگر پس از مصرف میدوستاورین استفراغ کنم یا یک نوبت را فراموش کنم چه کنم؟
۰۳چرا همراه میدوستاورین داروی ضدتهوع یا آزمایشهای منظم داده میشود؟
۰۴آیا میتوانم گریپفروت یا داروی ضدقارچ مصرف کنم؟
۰۵میدوستاورین با چه شکل و نامهای تجاری دیده میشود؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۴ فرآوردهٔ ثبتشده، ۳ برند از ۳ سازنده، در گروه L01EX10. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.