کتورولاک ترومتامین
کتورولاک ترومتامین قطرهای چشمی از خانوادهٔ ضدالتهابهای غیراستروئیدی است که با کاهشِ موادِ التهابزا در چشم، درد، قرمزی و خارش را تسکین میدهد.
این قطره بیشتر برای کاهشِ خارشِ چشم ناشی از آلرژیِ فصلی، و نیز کنترلِ درد و التهاب پس از جراحیِ آبمروارید یا جراحیهای اصلاحِ انکساریِ چشم بهکار میرود.
در افرادی که به آسپرین یا سایر ضدالتهابهای غیراستروئیدی حساسیت دارند، یا دچارِ اختلالِ انعقادِ خون هستند، این قطره باید تنها با احتیاطِ ویژه و زیرِ نظرِ پزشک مصرف شود.
اگر پس از چند روز مصرف، درد، قرمزی یا تاریِ دیدِ چشم بهتر نشد یا بدتر شد، یا نشانههایی مانندِ حساسیتِ شدید به نور و دردِ ناگهانی دیدید، حتماً با پزشک یا داروسازِ خود مشورت کنید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
کتورولاک ترومتامین دارویی از گروهِ ضدالتهابهای غیراستروئیدی (NSAID) است که بهصورتِ قطرهٔ چشمی عرضه میشود و در ردهٔ درمانیِ چشم و گوش جای میگیرد. این دارو با مهارِ آنزیمی به نامِ سیکلواکسیژناز، از ساختِ موادی به نامِ پروستاگلاندین در بافتِ چشم جلوگیری میکند؛ همین موادند که در ایجادِ التهاب، درد و خارشِ چشم نقش دارند. با کاهشِ این موادِ التهابزا، قطره به تسکینِ ناراحتیِ چشم کمک میکند، بدونِ آنکه اثرِ کورتونی و عوارضِ مرتبط با استروئیدها را داشته باشد. کاربردِ اصلیِ آن کنترلِ التهاب و ناراحتیِ موضعیِ چشم در شرایطِ آلرژیک یا پس از جراحیهای چشمی است.
موارد مصرف
- کاهشِ خارشِ چشم ناشی از آلرژیِ فصلی
- کنترلِ التهاب و درد پس از جراحیِ آبمروارید
- کاهشِ درد و حساسیت به نور پس از جراحیهای اصلاحِ انکساریِ چشم (مانندِ PRK)
- تسکینِ التهاب و ناراحتیِ خفیف تا متوسطِ چشم در برخی شرایطِ التهابیِ موضعی
روش مصرف
این قطره باید دقیقاً طبقِ دستورِ پزشک، از نظرِ تعدادِ قطره در روز و مدتِ مصرف، بهکار رود. پیش از استفاده دستهای خود را بشویید و نوکِ قطرهچکان را به چشم، پلک یا هر سطحِ دیگری نزنید تا دارو آلوده نشود؛ پس از هر بار مصرف نیز درِ آن را بلافاصله ببندید. اگر از لنزِ تماسی استفاده میکنید، معمولاً باید پیش از چکاندنِ قطره آن را درآورید و طبقِ نظرِ پزشک، مدتِ لازم برای بازگرداندنِ لنز را رعایت کنید. در صورتِ مصرفِ همزمان با قطرههای چشمیِ دیگر، بینِ چکاندنِ هر قطره چند دقیقه فاصله بیندازید تا اثرِ هر دارو حفظ شود. حتی اگر علائم بهبود یافت، دورهٔ درمان را بدونِ نظرِ پزشک قطع نکنید، بهویژه اگر این قطره پس از جراحیِ چشم برایتان تجویز شده باشد.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
خارش چشم ناشی از التهاب ملتحمهٔ آلرژیک فصلی
مدت مصرف معمولاً تا کنترل خارش یا طبق نظر چشمپزشک است؛ بین این قطره و قطرههای دیگر حداقل ۵ دقیقه فاصله رعایت شود.
التهاب و درد پس از جراحی آبمروارید
از طولانیکردن مصرف پس از دورهٔ تجویزشده خودداری شود؛ درد شدید، کاهش دید یا ترشح چرکی نیازمند معاینهٔ فوری است.
درد و حساسیت به نور پس از جراحی اصلاح عیوب انکساری قرنیه
فقط در چشم عملشده مصرف شود؛ ادامهٔ مصرف بیش از ۳ روز یا بروز درد فزاینده و کاهش دید نیازمند ارزیابی چشمپزشک است.
التهاب و ناراحتی خفیف تا متوسط چشم در برخی التهابهای موضعی
برای التهاب عفونی، زخم یا نازکی قرنیه، مصرف خودسرانه مناسب نیست؛ احتمال تأخیر ترمیم و آسیب قرنیه وجود دارد.
پیش از مصرف بدانید
- اگر تابهحال به آسپرین، ایبوپروفن یا هر ضدالتهابِ غیراستروئیدیِ دیگر حساسیت نشان دادهاید، حتماً پیش از مصرف به پزشک بگویید.
- سابقهٔ اختلالِ انعقادِ خون یا مصرفِ داروهای رقیقکنندهٔ خون را با پزشکِ خود در میان بگذارید.
- اگر به خشکیِ چشم، آرتریتِ روماتوئید یا سایر بیماریهای سطحِ چشم مبتلا هستید، پزشک را مطلع کنید، زیرا خطرِ عوارضِ قرنیه بیشتر میشود.
- اگر جراحیِ چشم داشتهاید یا قرار است انجام دهید، این موضوع را حتماً به پزشک و جراحِ خود اطلاع دهید.
- در صورتِ استفاده از لنزِ تماسی، این نکته را با پزشک یا داروسازِ خود در میان بگذارید.
- بارداری، شیردهی یا برنامهریزی برای بارداری را حتماً با پزشکِ خود مطرح کنید.
عوارض احتمالی
- سوزش یا گزگزِ خفیف و گذرا بلافاصله پس از چکاندنِ قطره
- قرمزیِ خفیفِ چشم
- احساسِ وجودِ جسمِ خارجی یا خارش در چشم
- تاریِ گذرای دید بلافاصله پس از مصرف
- سردردِ خفیف
- دردِ شدید، قرمزیِ فزاینده یا کاهشِ ناگهانیِ دید: این نشانهها میتوانند به آسیبِ قرنیه اشاره داشته باشند؛ در این حالت فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- نشانههای واکنشِ آلرژیکِ شدید مانندِ تورمِ پلک و صورت، تنگیِ نفس یا کهیرِ گسترده: فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- زخم یا کدریِ سطحِ قرنیه، بهویژه در مصرفِ طولانیمدت یا پس از جراحیِ چشم: در صورتِ مشاهده، بیدرنگ با پزشک یا جراحِ خود تماس بگیرید و مصرف را تنها طبقِ نظرِ او ادامه یا قطع کنید.
- خونریزیِ غیرمعمول در چشم یا کندیِ روندِ التیامِ زخمِ جراحی: این علائم را هرچه زودتر با پزشک یا جراحِ خود در میان بگذارید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
کتورولاکِ چشمی ممکن است در صورتِ مصرفِ همزمان با سایر داروهای ضدالتهابِ غیراستروئیدیِ خوراکی یا موضعی، و نیز داروهای رقیقکنندهٔ خون مانندِ وارفارین، خطرِ خونریزی و کبودی را افزایش دهد. مصرفِ همزمان با قطرههای چشمیِ کورتیکواستروئیدی نیز ممکن است بر روندِ التیامِ قرنیه اثر بگذارد و نیازمندِ فاصلهگذاریِ زمانی و نظارتِ پزشک است. بهطورِ کلی، فهرستِ کاملِ داروها، قطرههای چشمیِ دیگر و مکملهایی را که مصرف میکنید به پزشک و داروسازتان بگویید تا از هرگونه تداخلِ احتمالی جلوگیری شود.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
دربارهٔ مصرفِ کتورولاکِ چشمی در بارداری، بهویژه در سهماههٔ پایانی، باید احتیاطِ ویژهای صورت گیرد، چراکه داروهای این خانواده در شکلِ خوراکی میتوانند بر روندِ بارداری در مراحلِ پایانی اثر بگذارند؛ هرچند جذبِ این دارو از طریقِ چشم بهمراتب کمتر از شکلِ خوراکی است، تصمیمِ نهایی دربارهٔ مصرف باید با پزشک باشد. در دورانِ شیردهی نیز پیش از مصرف حتماً با پزشک مشورت کنید تا بر اساسِ شرایطِ فردیِ شما راهنماییِ لازم ارائه شود.
نگهداری
این قطره را در دمای اتاق و دور از نور و رطوبتِ زیاد نگهداری کنید، مگر آنکه پزشک یا برچسبِ دارو دستورِ دیگری داده باشد. درِ ظرف را همیشه محکم بسته نگه دارید و از تماسِ نوکِ قطرهچکان با چشم، دست یا هر سطحِ دیگری خودداری کنید تا دارو آلوده نشود. پس از گذشتِ مدتی از بازکردنِ درِ بطری، طبقِ تاریخِ درجشده روی برچسب یا راهنماییِ داروساز، باقیماندهٔ دارو را دور بریزید، حتی اگر هنوز کاملاً خالی نشده باشد. این دارو را همیشه دور از دید و دسترسِ کودکان نگه دارید و پیش از هر بار مصرف، تاریخِ انقضای آن را بررسی کنید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| قطره | 0.5 % |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۹ برند از ۷ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا میتوان این قطره را همراه با لنزِ تماسی مصرف کرد؟
۰۲چرا بلافاصله پس از چکاندنِ قطره احساسِ سوزش میکنم؟
۰۳آیا مصرفِ همزمانِ این قطره با قطرههای چشمیِ دیگر مشکلی دارد؟
۰۴آیا این قطره فقط برای بعد از جراحیِ چشم است یا برای آلرژی هم کاربرد دارد؟
۰۵آیا مصرفِ طولانیمدتِ این قطره مشکلی دارد؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱۲ فرآوردهٔ ثبتشده، ۹ برند از ۷ سازنده، در گروه S01BC05. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.