آزاتیوپرین

آزاتیوپرین یک داروی سرکوبگر ایمنی و ضدتکثیر سلولی از خانوادهٔ تیئوپورین‌هاست. بدن آن را به ترکیب‌های فعالی تبدیل می‌کند که ساخت مادهٔ ژنتیکی و تکثیر لنفوسیت‌ها را کاهش می‌دهند. در نتیجه، شدت پاسخ ایمنی کم می‌شود و احتمال رد پیوند یا التهاب خودایمنی کاهش می‌یابد. اثر درمانی آن معمولاً تدریجی است و ممکن است چند هفته تا چند ماه طول بکشد.

قرص را دقیقاً طبق نسخه، هر روز در زمان‌های نسبتاً ثابت و با یک لیوان آب مصرف کنید؛ مقدار و تعداد نوبت به وزن، بیماری، آزمایش‌ها و داروهای همراه بستگی دارد. می‌توان آن را با غذا یا بدون غذا خورد؛ اگر تهوع می‌دهد، مصرف پس از غذا معمولاً بهتر تحمل می‌شود. تا حد امکان قرص را کامل ببلعید و آن را نجوید یا خرد نکنید؛ اگر تقسیم قرص لازم است، دربارهٔ همان فرآورده از داروساز بپرسید. قرص را همزمان با شیر و لبنیات نخورید؛ معمولاً باید دست‌کم ۱ ساعت پیش یا ۲ ساعت پس از لبنیات مصرف شود، مگر بروشور همان فرآورده دستور دیگری داده باشد. آزمایش شمارش سلول‌های خون، کبد و در صورت نیاز کلیه را در زمان‌های تعیین‌شده انجام دهید. اثر دارو ممکن است دیر ظاهر شود؛ قطع یا کم‌وزیادکردن خودسرانه، به‌خصوص پس از پیوند، می‌تواند خطر رد پیوند یا عود بیماری را بالا ببرد. اگر نوبتی را فراموش کردید، برای جبران دو برابر نکنید و دربارهٔ نوبت بعدی از داروساز راهنمایی بگیرید.

مهم‌ترین تداخل آزاتیوپرین با آلوپورینول و فبوکسوستات است؛ این ترکیب می‌تواند مسمومیت شدید مغز استخوان ایجاد کند و نباید بدون هماهنگی تخصصی مصرف شود. تری‌متوپریم/سولفامتوکسازول، ریباویرین، متوترکسات، برخی داروهای ضدالتهاب روده مانند مزالازین و سولفاسالازین، داروهای شیمی‌درمانی یا دیگر سرکوبگرهای ایمنی نیز می‌توانند خطر کاهش سلول‌های خون و عفونت را بیشتر کنند؛ وارفارین نیز ممکن است اثرش تغییر کند. واکسن‌های زنده ممکن است هنگام درمان مناسب نباشند و پاسخ به برخی واکسن‌ها نیز کمتر شود. لبنیات را همزمان با قرص مصرف نکنید و از مصرف زیاد الکل پرهیز کنید، چون دارو و الکل هر دو می‌توانند به کبد فشار بیاورند. فهرست کامل داروها، مسکن‌های بدون نسخه، مکمل‌ها و فرآورده‌های گیاهی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید.