نینتدانایب
نینتدانایب دارویی ضد فیبروز و مهارکنندهٔ تیروزینکیناز است که با کاهش مسیرهای ایجادکنندهٔ بافت اسکار، روند آسیب فیبروتیک ریه را آهسته میکند.
این دارو بیشتر برای فیبروز ریوی ایدیوپاتیک، برخی بیماریهای بینابینی ریه با فیبروز پیشرونده و بیماری بینابینی ریهٔ مرتبط با اسکلروز سیستمیک بهکار میرود.
اسهال و آسیب کبدی از نکات مهم درمان هستند و ممکن است به آزمایش و تنظیم درمان نیاز داشته باشند. خونریزی، مشکلات قلبیعروقی و سوراخشدن دستگاه گوارش نادر اما جدیاند.
اگر بیماری کبدی، سابقهٔ خونریزی یا بیماری قلبی، جراحی پیشرو، بارداری یا داروهای متعدد دارید، پیش از مصرف اطلاع دهید. زردی، ادرار تیره، اسهال شدید یا مداوم، خونریزی یا درد شدید شکم نیازمند پیگیری فوری است.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
نینتدانایب دارویی خوراکی از گروه مهارکنندههای تیروزینکیناز است که در ردهٔ داروهای ضدسرطان و ایمنی قرار میگیرد. این دارو چند مسیر پیامرسانیِ دخیل در رشد سلولی و ایجاد فیبروز را مهار میکند و در بیماریهای مشخص، سرعت افت عملکرد ریه را کاهش میدهد. نینتدانایب معمولاً اسکار ایجادشده را برنمیگرداند و برای رفع فوری تنگی نفس نیست. پاسخ به درمان با وضعیت تنفس و آزمایشهای دورهای، بهویژه بررسی کبد، ارزیابی میشود.
موارد مصرف
- فیبروز ریوی ایدیوپاتیک
- بیماریهای بینابینی مزمن ریه با الگوی فیبروتیکِ پیشرونده
- بیماری بینابینی ریهٔ مرتبط با اسکلروز سیستمیک
- در برخی نظامهای درمانی، همراه با دوستاکسل برای سرطان ریهٔ غیرسلولکوچک از نوع آدنوکارسینوم پس از شیمیدرمانی خط اول
روش مصرف
کپسول نرم را دقیقاً طبق نسخه و در زمانهای منظم، همراه غذا و با یک لیوان آب کامل ببلعید؛ آن را نجوید، خرد نکنید یا باز نکنید. اگر یک نوبت را فراموش کردید، نوبت بعدی را در زمان معمول مصرف کنید و برای جبران مقدار دوبرابر نخورید. در صورت استفراغ پس از مصرف یا دشواری بلع، مقدار اضافی یا روش دیگری برای مصرف را خودسرانه انتخاب نکنید. اگر دارو برای سرطان و همراه با دوستاکسل تجویز شده است، زمانبندی آن به برنامهٔ شیمیدرمانی وابسته است. قطع یا تغییر درمان باید با نظر پزشک انجام شود.
پیش از مصرف بدانید
- اگر به نینتدانایب، سویا، بادامزمینی یا هر یک از مواد تشکیلدهندهٔ کپسول حساسیت دارید، پیش از مصرف اطلاع دهید.
- سابقهٔ بیماری یا افزایش آنزیمهای کبدی، بیماری کلیه، بیماری قلبیعروقی، حملهٔ قلبی یا لختهٔ خون را مطرح کنید؛ در بیماری متوسط یا شدید کبدی مصرف دارو معمولاً مناسب نیست.
- سابقهٔ خونریزی، زخم یا بیماری دیورتیکولی روده، جراحی اخیر شکم یا جراحی پیشرو را به پزشک بگویید.
- فهرست کامل داروهای نسخهای و بدون نسخه، بهویژه رقیقکنندههای خون، آسپرین، ضدالتهابها، کورتونها، داروهای ضدتشنج، بعضی آنتیبیوتیکها و مکملهای گیاهی را ارائه دهید.
- اگر سیگار میکشید، آن را اطلاع دهید؛ سیگار میتواند مقدار نینتدانایب در بدن و اثر درمانی آن را کاهش دهد.
- اگر باردار هستید، احتمال بارداری دارید، قصد بارداری دارید یا دارو برای کودک و نوجوان در نظر گرفته شده است، پیش از شروع درمان با متخصص هماهنگ کنید.
عوارض احتمالی
- اسهال
- تهوع
- استفراغ
- درد شکم
- کاهش اشتها یا کاهش وزن
- افزایش آنزیمهای کبدی در آزمایش
- زردی پوست یا سفیدی چشم، ادرار تیره، خستگی شدید، بیاشتهایی شدید یا درد قسمت بالای شکم: همان روز با پزشک تماس بگیرید؛ ممکن است نشانهٔ آسیب کبدی باشد.
- اسهال یا استفراغ شدید و مداوم، سرگیجه، خشکی دهان یا کاهش ادرار: برای جلوگیری از کمآبی سریعاً با پزشک یا داروساز تماس بگیرید؛ ممکن است به درمان حمایتی یا تنظیم دارو نیاز باشد.
- درد یا فشار قفسهٔ سینه، تنگی نفس ناگهانی، درد منتشر به بازو یا فک، ضعف یکطرفهٔ بدن یا اختلال گفتار: فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- خونریزی غیرعادی، کبودی گسترده، مدفوع سیاه یا استفراغ خونی: در خونریزی قابلتوجه فوراً به اورژانس مراجعه کنید. ادرار کفآلود، تورم دستوپا یا افزایش ناگهانی وزن نیز باید همان روز گزارش شود.
- درد شدید یا پیشروندهٔ شکم، تورم یا سفتی شکم، تب یا استفراغ مکرر: فوراً به اورژانس مراجعه کنید؛ سوراخشدن دستگاه گوارش باید بررسی شود.
- تورم صورت، لب یا گلو، تنگی نفس، خسخس یا کهیر منتشر: فوراً به اورژانس مراجعه کنید؛ ممکن است واکنش آلرژیک شدید باشد.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
بعضی داروهای ضدقارچ و برخی آنتیبیوتیکها میتوانند مقدار نینتدانایب را در بدن افزایش دهند. داروهای ضدتشنج مانند کاربامازپین و فنیتوئین، ریفامپیسین و فرآوردههای گیاهی مانند علف چای میتوانند اثر آن را کاهش دهند. رقیقکنندههای خون، آسپرین و ضدالتهابهای غیراستروئیدی خطر خونریزی را بیشتر میکنند و مصرف همزمان کورتونها در افراد دارای خطر آسیب دستگاه گوارش اهمیت دارد. تداخل غذایی مشخصی شناخته نشده است، اما کپسول باید همراه غذا مصرف شود؛ دربارهٔ مصرف الکل، بهویژه در صورت بیماری کبدی، با پزشک صحبت کنید. فهرست کامل داروها و مکملهایتان را به پزشک و داروساز بگویید و هیچ دارویی را بدون هماهنگی شروع یا قطع نکنید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
نینتدانایب میتواند به جنین آسیب بزند و در دوران بارداری نباید مصرف شود مگر با تصمیم متخصص. پیش از شروع درمان در افراد در سن باروری آزمایش بارداری انجام میشود و باید هنگام درمان و دستکم سه ماه پس از آخرین نوبت از روش پیشگیری مؤثر استفاده شود؛ اگر با وجود مصرف دارو باردار شدید، سریعاً پزشک را مطلع کنید. دربارهٔ ورود دارو به شیر انسان اطلاعات کافی وجود ندارد و شیردهی هنگام درمان توصیه نمیشود. اگر قرص ضدبارداری مصرف میکنید و دچار اسهال یا استفراغ میشوید، دربارهٔ روش جایگزین مطمئن سؤال کنید.
نگهداری
کپسولها را در بستهبندی اصلی، معمولاً در دمای اتاق حدود ۲۰ تا ۲۵ درجهٔ سانتیگراد، دور از گرما، رطوبت زیاد و نور مستقیم نگه دارید؛ جزئیات هر فرآورده را از روی بروشور همان محصول بررسی کنید. دارو را دور از دسترس کودکان و حیوانات خانگی بگذارید و پس از تاریخ انقضا یا در صورت آسیبدیدگی بستهبندی مصرف نکنید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| کپسول نرم | 150 mg |
| کپسول نرم | 100 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۷ برند از ۹ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا نینتدانایب فیبروز ریه را درمان میکند؟
۰۲اگر با نینتدانایب اسهال گرفتم چه کنم؟
۰۳آیا نینتدانایب به کبد آسیب میزند؟
۰۴آیا میتوان کپسول نینتدانایب را باز یا جوید؟
۰۵آیا نینتدانایب برای سرطان هم استفاده میشود؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۲۲ فرآوردهٔ ثبتشده، ۷ برند از ۹ سازنده، در گروه L01XE. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.