نیمودیپین

نیمودیپین یک مسدودکنندهٔ کانال کلسیم (Calcium Channel Blocker) از خانوادهٔ دی‌هیدروپیریدین‌هاست که برخلاف بیشتر داروهای هم‌خانواده‌اش (مانند آملودیپین)، کاربرد رایج در درمان فشار خون بالا ندارد. این دارو به دلیل توانایی عبور از سدِ خونی-مغزی، اثری نسبتاً اختصاصی روی عروق مغز دارد و باعث بازشدن و بهبود جریان خون در این عروق می‌شود. کاربرد اصلی و تثبیت‌شدهٔ آن، پیشگیری و کاهش عوارض ناشی از اسپاسم عروق مغزی پس از خونریزی زیرعنکبوتیه (نوعی خونریزی مغزی که معمولاً در پی پارگی آنوریسم رخ می‌دهد) است. به همین دلیل، نیمودیپین معمولاً در بیمارستان و تحت نظر مستقیم تیم مغز و اعصاب یا مراقبت‌های ویژه شروع و تنظیم می‌شود.

نیمودیپین معمولاً پس از خونریزی مغزی و در بیمارستان شروع می‌شود؛ زمان دقیق شروع، تعداد دفعات مصرف و طول دورهٔ درمان را پزشک بر اساس وضعیت بالینی هر بیمار مشخص می‌کند. قرص‌های نیمودیپین را بهتر است با معدهٔ خالی و با فاصله از وعده‌های غذایی، به‌ویژه غذاهای چرب، مصرف کرد، زیرا غذا می‌تواند جذب دارو را کاهش دهد؛ در بیمارانی که امکان بلعیدن قرص را ندارند، تیم درمان ممکن است این دارو را از راه لولهٔ تغذیه و به روشی خاص تجویز کند. فرم تزریقیِ نیمودیپین فقط توسط کادر درمان، در محیط بیمارستانی و از طریق ورید بزرگ با سرعتِ کنترل‌شده تزریق می‌شود و بیمار یا همراهان نباید خودشان اقدام به تزریق آن کنند. در هر دو حالت، مصرف دارو را بدون هماهنگی با پزشک زودتر قطع نکنید و اگر نوبتی از مصرف را فراموش کردید، دربارهٔ نحوهٔ جبران آن از پزشک یا داروساز بپرسید.

نیمودیپین در کبد و از طریق آنزیمی موسوم به CYP3A4 متابولیزه می‌شود؛ به همین دلیل بسیاری از داروهایی که این مسیر آنزیمی را تحت تأثیر قرار می‌دهند می‌توانند اثر آن را تغییر دهند. برخی داروهای ضدقارچ (مانند کتوکونازول و ایتراکونازول)، برخی آنتی‌بیوتیک‌های ماکرولیدی (مانند اریترومایسین و کلاریترومایسین) و برخی داروهای ضدویروسیِ اچ‌آی‌وی می‌توانند سطح خونی نیمودیپین و در نتیجه خطر افت فشار خون را افزایش دهند؛ در مقابل، برخی داروهای ضدتشنج مانند فنی‌توئین، کاربامازپین و فنوباربیتال — که گاهی پس از خونریزی مغزی برای پیشگیری از تشنج تجویز می‌شوند — ممکن است اثر نیمودیپین را کم کنند. آب گریپ‌فروت نیز جذب این دارو را افزایش می‌دهد و بهتر است در دورهٔ درمان از آن پرهیز شود؛ مصرف هم‌زمان با سایر داروهای پایین‌آورندهٔ فشار خون یا نوشیدن الکل هم می‌تواند افت فشار و سرگیجه را بیشتر کند. فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و گیاهان دارویی‌ای که مصرف می‌کنی را حتماً به پزشک و داروساز بگو.