بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · پوست

لیدوکائین

Lidocaine
رده ATC D04AB01شکل اسپریدوز 10 mg/1برند در ایران ۱۰
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

لیدوکائین یک بی‌حس‌کنندهٔ موضعیِ آمیدی است که با مسدود کردنِ موقتِ سیگنال‌های عصبیِ پوست، حسِ درد و لمس را در همان ناحیه کاهش می‌دهد.

بیشتر برای چه؟

اسپریِ لیدوکائین بیشتر برای بی‌حسیِ کوتاه‌مدتِ پوست پیش از اقدام‌های جزئیِ پزشکی، و برای کاهشِ حساسیتِ ناحیهٔ تناسلی در مردان به‌منظورِ کمک به تأخیر در انزال به‌کار می‌رود.

نکتهٔ ایمنی مهم

مصرفِ بیش‌ازحد یا روی سطحِ وسیعی از پوست می‌تواند جذبِ دارو به جریانِ خون را افزایش دهد و خطرِ عوارضِ جدی مانندِ سرگیجه یا اختلال در ضربانِ قلب را بالا ببرد.

کِی با پزشک تماس بگیرید

این توضیحات جنبهٔ آموزشی دارد و جایگزینِ نظرِ پزشک یا بروشورِ رسمیِ داخلِ جعبه نیست؛ اگر واکنشِ آلرژیک، بی‌حسیِ شدید و غیرعادی، یا علائمی مانندِ سرگیجه و تپشِ قلب مشاهده کردید، یا دربارهٔ مقدار و دفعاتِ مناسبِ مصرف مطمئن نیستید، حتماً با پزشک یا داروساز مشورت کنید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

Lidocaine
۰۲

معرفی دارو

لیدوکائین یک بی‌حس‌کنندهٔ موضعیِ آمیدی (Amide Local Anesthetic) است که در ردهٔ داروهای بی‌حس‌کنندهٔ پوستی قرار می‌گیرد. این دارو با مسدود کردنِ موقتِ کانال‌های سدیمِ رشته‌های عصبیِ پوست، انتقالِ پیامِ درد و لمس را در همان ناحیه متوقف می‌کند و حسِ موضعی را کاهش می‌دهد. فرآوردهٔ اسپریِ لیدوکائین معمولاً برای بی‌حسیِ سریع و کوتاه‌مدتِ سطحِ پوست پیش از اقدام‌های جزئیِ پزشکی، یا برای کاهشِ حساسیتِ پوستِ ناحیهٔ تناسلی در مردان به‌کار می‌رود. اثرِ آن معمولاً ظرفِ چند دقیقه پس از اسپری آغاز می‌شود و پس از مدتی محدود از بین می‌رود.

۰۳

موارد مصرف

  • کاهشِ موقتِ حسِ درد در بخشی از پوست، پیش از اقدام‌های جزئیِ پزشکی یا آرایشی مانندِ تزریق، برداشتنِ خال یا خالکوبی
  • تسکینِ موقتِ سوزش و ناراحتیِ ناشی از آفتاب‌سوختگی، نیشِ حشرات یا خراش‌های سطحیِ پوست
  • کاهشِ حساسیتِ پوستِ ناحیهٔ تناسلی در مردان، به‌عنوانِ کمکی برای تأخیر در انزال (زودانزالی)
  • تسکینِ خارش و ناراحتیِ موضعیِ ناشی از هموروئید یا شقاقِ مقعدی در برخی فرآورده‌های مشابه
  • بی‌حسیِ سطحیِ کوتاه‌مدتِ پوست پیش از برخی اقدام‌های جزئیِ دندان‌پزشکی یا گوش‌وحلق‌وبینی، طبقِ صلاحدیدِ پزشک
۰۴

روش مصرف

شکلِ اسپریِ لیدوکائین معمولاً روی سطحِ پاک و خشکِ پوست، طبقِ فاصله و روشِ گفته‌شده در بروشورِ داخلِ جعبه استفاده می‌شود و بهتر است پیش از شروعِ اقدام یا رابطه، فاصلهٔ زمانیِ کوتاهی رعایت شود تا اثرِ بی‌حسی کامل شود. از اسپری‌کردن روی چشم، داخلِ بینی یا دهان، یا روی زخمِ باز خودداری کنید، مگر با دستورِ پزشک یا داروساز. مقدار و دفعاتِ مصرف را دقیقاً طبقِ برگهٔ راهنما یا نظرِ پزشک/داروساز رعایت کنید و از آن بیشتر مصرف نکنید، چون مصرفِ زیاد یا روی سطحِ وسیع می‌تواند جذبِ دارو به خون را افزایش دهد. اگر این دارو برای یک اقدامِ پزشکیِ مشخص تجویز شده، تغییرِ خودسرانه در نحوهٔ مصرف را بدونِ اطلاعِ پزشک انجام ندهید.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

بی‌حسی موقت پوست پیش از اقدام‌های جزئی پزشکی یا زیبایی

بزرگسالان۱ تا ۵ پاشش (۱۰ تا ۵۰ میلی‌گرم) روی ناحیهٔ محدود، حدود ۳ تا ۵ دقیقه پیش از اقدام؛ برای همان اقدام معمولاً یک‌بار مصرف می‌شود.

فقط روی پوست سالم و ناحیهٔ کوچک استفاده شود؛ روی زخم باز، تاول، پوست عفونی یا سطح وسیع نزنید.

سوزش و ناراحتی موقت ناشی از آفتاب‌سوختگی، نیش حشرات یا خراش سطحی پوست

بزرگسالانمقدار کم به‌صورت لایهٔ نازک روی محل، در صورت نیاز حداکثر ۳ تا ۴ بار در روز؛ مصرف کوتاه‌مدت.

روی سطح وسیع، زخم عمیق یا تاول‌دار، چشم و اطراف آن استفاده نشود.

کاهش حساسیت پوست ناحیهٔ تناسلی مردان برای کمک به تأخیر در انزال

بزرگسالان۳ پاشش روی سر و تنهٔ آلت، ۳ تا ۵ دقیقه پیش از رابطه؛ در صورت نیاز به‌تدریج تا حداکثر ۱۰ پاشش در هر نوبت و حداکثر ۲۰ پاشش در ۲۴ ساعت.

پس از جذب، مقدار اضافی را پیش از دخول پاک کنید و پس از رابطه محل را بشویید تا بی‌حسی به شریک جنسی منتقل نشود؛ روی پوست زخمی یا ملتهب و مجرای ادرار نزنید.

خارش و ناراحتی موضعی ناشی از هموروئید یا شقاق مقعدی

بزرگسالانیک لایهٔ نازک روی پوست اطراف مقعد، ۲ تا ۳ بار در روز و در صورت نیاز پیش از دفع دردناک؛ برای شقاق فقط کوتاه‌مدت و حداکثر ۱۴ روز.

پس از شست‌وشوی ملایم و خشک‌کردن، فقط روی ناحیهٔ بیرونی استفاده شود؛ خونریزی یا تداوم درد نیازمند بررسی پزشکی است.

بی‌حسی سطحی پیش از اقدام‌های جزئی دندان‌پزشکی یا گوش‌وحلق‌وبینی

بزرگسالاندر دندان‌پزشکی ۱ تا ۵ پاشش روی مخاط؛ در گوش‌وحلق‌وبینی معمولاً ۳ پاشش برای اقدام محدود و حداکثر ۲۰ پاشش (۲۰۰ میلی‌گرم) در یک اقدام.
کودکان۳ تا ۱۲ سال: حداکثر ۳ میلی‌گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در هر اقدام؛ اگر محل مصرف حنجره یا نای باشد، حداکثر ۱٫۵ میلی‌گرم به ازای هر کیلوگرم؛ زیر ۳ سال از محلول رقیق‌تر استفاده می‌شود.

در دهان یا حلق فقط توسط پزشک یا دندان‌پزشک استفاده شود؛ تا حداقل ۱ ساعت پس از مصرف چیزی نخورید و ننوشید.

تنظیم دوز: این مقادیر کلی‌اند و پزشک دوز دقیق را بر پایهٔ سن، وزن، شدت بیماری، محل و وسعت مصرف و عملکرد کبد و کلیه تعیین می‌کند. در سالمندان، بیماران ناتوان، نارسایی شدید کبدی یا کلیوی و مصرف هم‌زمان سایر بی‌حس‌کننده‌های موضعی، ممکن است کاهش دوز یا افزایش فاصلهٔ مصرف لازم باشد؛ مجموع همهٔ فرآورده‌های حاوی لیدوکائین محاسبه شود و در فرآوردهٔ ۱۰ میلی‌گرم در هر پاشش، از ۲۰ پاشش (۲۰۰ میلی‌گرم) در یک اقدام پزشکی بیشتر نشود.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • سابقهٔ حساسیت یا واکنشِ آلرژیک به لیدوکائین یا سایر بی‌حس‌کننده‌های موضعیِ آمیدی مانندِ پریلوکائین را به پزشک یا داروساز بگویید
  • وجودِ هرگونه زخمِ باز، بریدگی، عفونت یا تحریکِ پوستی در ناحیه‌ای که قرار است اسپری روی آن زده شود
  • سابقهٔ بیماریِ کبدی یا اختلالِ ریتمِ قلب، چون این‌ها می‌توانند نحوهٔ دفعِ دارو از بدن را تحتِ‌تأثیر قرار دهند
  • مصرفِ هم‌زمانِ سایر بی‌حس‌کننده‌های موضعی یا داروهای مؤثر بر ریتمِ قلب
  • بارداری، شیردهی یا برنامه‌ریزی برای بارداری
  • پیش از نخستین استفاده، بهتر است حساسیتِ پوستی روی سطحِ کوچکی امتحان شود تا از نبودِ واکنشِ ناخواسته مطمئن شوید
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • سوزش، مورمورشدن یا گزگزِ خفیف و گذرا در محلِ اسپری
  • قرمزی یا التهابِ خفیفِ پوست در ناحیهٔ مصرف
  • بی‌حسی یا کرختیِ بیش از حدِ انتظار در همان ناحیه
  • خشکی یا پوسته‌پوسته‌شدنِ خفیفِ پوست در مصرفِ مکرر
  • طعمِ تلخ یا بی‌حسیِ گذرا در لب و زبان، در صورتِ پخش‌شدنِ ناخواستهٔ اسپری به این نواحی
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • تورمِ صورت، لب، زبان یا گلو، کهیرِ گسترده یا مشکل در تنفس؛ نشانهٔ واکنشِ آلرژیکِ شدید است — فوراً به اورژانس مراجعه کنید یا با اورژانس تماس بگیرید
  • سرگیجه، گیجی، تاری یا دوبینی، وزوزِ گوش یا لرزشِ عضلانی؛ می‌تواند نشانهٔ جذبِ بیش‌ازحدِ دارو به خون باشد — مصرف را متوقف کرده و سریعاً با پزشک یا اورژانس تماس بگیرید
  • تپشِ قلب، ضربانِ نامنظم یا احساسِ تنگیِ نفس — نیازمندِ مراجعهٔ فوریِ پزشکی است
  • تشنج، در مواردِ نادر و شدیدِ مسمومیت — فوراً به اورژانس مراجعه کنید
  • کبودی یا رنگ‌پریدگیِ غیرعادیِ پوست و لب‌ها، به‌ویژه در کودکان یا مصرفِ بیش‌ازحد — نیازمندِ توجهِ فوریِ پزشکی است

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

لیدوکائین در مقدارِ محدود و مصرفِ سطحی، معمولاً تداخلِ چشمگیری ایجاد نمی‌کند، اما مصرفِ هم‌زمانِ آن با سایر بی‌حس‌کننده‌های موضعی یا داروهای ضدِ آریتمیِ قلب مانندِ مکزیلتین می‌تواند خطرِ عوارضِ قلبی و عصبی را افزایش دهد. برخی داروها مانندِ سایمتیدین، برخی آنتی‌بیوتیک‌ها یا برخی داروهای قلبی نیز می‌توانند نحوهٔ متابولیزه‌شدنِ لیدوکائین در کبد را کند کرده و غلظتِ آن را در خون بالا ببرند. مصرفِ هم‌زمان با سایر فرآورده‌های بی‌حس‌کنندهٔ موضعیِ حاویِ موادی مانندِ بنزوکائین نیز خطرِ عارضهٔ نادرِ متهموگلوبینمی را افزایش می‌دهد. به همین دلیل، فهرستِ کاملِ داروها، مکمل‌ها و فرآورده‌های موضعیِ دیگری که مصرف می‌کنید را حتماً به پزشک و داروساز بگویید.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

اطلاعاتِ اختصاصی دربارهٔ مصرفِ این فرآورده در بارداری و شیردهی محدود است، هرچند جذبِ سیستمیکِ لیدوکائین در مصرفِ محدود و طبقِ دستور معمولاً کم است. با این حال، مصرفِ هرگونه دارو یا فرآوردهٔ موضعی در این دوران باید تنها با تأییدِ پزشک انجام شود، به‌ویژه در مصرفِ مکرر یا روی سطحِ وسیع. در دورانِ شیردهی نیز باید از تماسِ مستقیمِ محلِ اسپری‌شده با پوستِ نوزاد یا ناحیهٔ شیردهی، مگر با نظرِ پزشک، خودداری کرد.

۱۰

نگهداری

اسپریِ لیدوکائین را در دمای اتاق و دور از نورِ مستقیمِ آفتاب، رطوبت و گرمای زیاد نگهداری کنید و از سوراخ کردنِ ظرف یا نزدیک‌کردنِ آن به شعله خودداری کنید. همیشه این دارو را دورازدسترسِ کودکان نگه دارید، چون مصرفِ ناخواستهٔ آن برای کودکان می‌تواند خطرناک باشد. پیش از مصرف، تاریخِ انقضا را بررسی کنید و فرآوردهٔ تاریخ‌گذشته را دور بیندازید.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
اسپری10 mg
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۱۰ برند از ۱۲ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
اپتی مکس OPTIMAX
65 MILLILITER in 1 CAN
آراسته گستران پاسارگاد
اسپری
لیدوکائین LIDOCAINE
1 BOTTLE in 1 BOX
ایران دارو
اسپری
لیدوکائین 10درصد LIDOCAINE 10% (DAROU DARMAN) 100ML SPRAY
دارو درمان سلفچگان
اسپری
لیدوکائین LIDOCAINE
1 BOTTLE in 1 BOX
داروسازی تولید دارو
اسپری
لیدوکائین LIDOCAINE
1 BOTTLE, SPRAY in 1 BOX
داروسازی خوارزمی
اسپری
سرلیکس SERLIX
1 BOTTLE, SPRAY in 1 BOX · 1 BOTTLE in 1 BOX
داروسازی خوارزمی
اسپری
پاورمن دلتازکس POWERMAN DELTAZEX
1 CAN in 1 BOX
دلتا دارو
اسپری
بهدوکائین BEHDOCAINE
1 BOTTLE, SPRAY in 1 BOX · 1 BOTTLE, WITH APPLICATOR in 1 BOX
لابراتوار های دنیای بهداشت
اسپری
لیدوکائین LIDOCAINE
1 BOTTLE, SPRAY in 1 BOX
لابراتوار های دنیای بهداشت
اسپری
زایلکس XYLEX
1 BOTTLE, SPRAY in 1 BOX
لابراتوارهای سینا دارو
اسپری
لیدوکائین LIDOCAIN
1 BOTTLE, SPRAY in 1 BOX
نوشا فارمد ایرانیان
اسپری
لیدوکائین LIDOCAINE
1 BOTTLE, SPRAY in 1 BOX · 20 MILLILITER in 1 BOTTLE, SPRAY
نوشا فارمد ایرانیان
اسپری
لیدوکائین نیکسادا LIDOCAINE NIXADA
1 BOTTLE in 1 BOX
نیک سامان دارو
اسپری
لیدوکائین کیان LIDOCAINE KIAN
65 MILLILITER in 1 BOTTLE, SPRAY
کیان پلیمر آناهید
اسپری
لیدوکائین LIDOCAINE
1 BOTTLE, SPRAY in 1 BOX
کیمیاکالای رازی
اسپری
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱آیا اسپریِ لیدوکائین حسِ جنسی را به‌طورِ کامل از بین می‌برد؟
هدفِ این اسپری کاهشِ حساسیتِ بیش‌ازحد است، نه از بین بردنِ کاملِ حس. اگر مقدارِ مصرفی زیاد باشد یا فاصلهٔ زمانیِ کافی پیش از رابطه رعایت نشود، ممکن است حس به‌طورِ موقت بیش از حدِ لازم کاهش یابد. رعایتِ مقدار و زمانِ توصیه‌شده در بروشور یا نظرِ پزشک به کاهشِ این احتمال کمک می‌کند.
۰۲چه مدت پیش از رابطه باید این اسپری استفاده شود؟
زمانِ دقیق بسته به فرآورده و توصیهٔ درج‌شده روی بروشورِ داخلِ جعبه متفاوت است. معمولاً باید فاصلهٔ زمانیِ کوتاهی رعایت شود تا اثرِ بی‌حسی شروع شود. برای اطمینان از جزئیاتِ دقیق، به برگهٔ راهنمای همان فرآورده یا نظرِ داروساز مراجعه کنید.
۰۳آیا این اسپری روی شریکِ جنسی هم اثر می‌گذارد؟
بله، اگر ناحیهٔ اسپری‌شده مستقیماً با پوست یا مخاطِ شریک تماس پیدا کند، ممکن است بی‌حسیِ موقتِ مشابهی در او هم ایجاد شود. استفاده از کاندوم یا پاک کردنِ محلِ مصرف پیش از تماس می‌تواند این اثر را کاهش دهد.
۰۴آیا مصرفِ روزانه یا مکررِ این اسپری بی‌خطر است؟
مصرفِ مکرر یا روی سطحِ وسیعی از پوست می‌تواند جذبِ لیدوکائین به جریانِ خون را افزایش دهد و خطرِ عوارضِ جدی مانندِ سرگیجه یا اختلالِ ضربانِ قلب را بالا ببرد. به همین دلیل، تعدادِ دفعات و مقدارِ مصرف باید در محدودهٔ توصیه‌شدهٔ بروشور یا نظرِ پزشک باقی بماند.
۰۵اگر پوست بعد از اسپری خیلی بی‌حس یا کرخت شد، چه باید کرد؟
این حالت معمولاً موقت است و با گذشتِ زمان خودبه‌خود برطرف می‌شود. اما اگر بی‌حسی شدید و گسترده بود یا با علائمِ دیگری مانندِ سرگیجه، تاریِ دید یا تپشِ قلب همراه شد، باید بدونِ فوتِ وقت با پزشک مشورت کرد یا به اورژانس مراجعه نمود.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۴۶ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۱۰ برند از ۱۲ سازنده، در گروه D04AB01. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.