لیدوکائین/پریلوکائین
این دارو کرم بیحسکنندهٔ موضعی است که دو مادهٔ لیدوکائین و پریلوکائین دارد. با کاهش موقت انتقال پیام درد در اعصاب همان ناحیه، پوست یا مخاط را برای مدت محدودی بیحس میکند.
بیشتر برای بیحس کردن پوست سالم پیش از خونگیری، رگگیری، تزریق و اقدامات سطحی پوستی استفاده میشود. در برخی اقدامات سطحی روی مخاط تناسلی نیز با دستور درمانگر کاربرد دارد.
مقدار، وسعت و مدت ماندن کرم را خودسرانه زیاد نکنید؛ جذب بیش از حد، بهویژه در کودکان، میتواند عوارض جدی و متهموگلوبینمی ایجاد کند. کرم را نزدیک چشم یا روی زخم باز نزنید.
اگر کودک یا نوزاد، کمبود آنزیم گلوکز-۶-فسفات دهیدروژناز، سابقهٔ متهموگلوبینمی، بیماری شدید کبدی، حساسیت به بیحسکنندهها یا مصرف داروهای قلبی و بیحسکنندهٔ دیگر دارید، پیش از مصرف اطلاع دهید. کبودی لبها، تنگی نفس، گیجی شدید یا تشنج پس از مصرف نیازمند مراجعهٔ فوری است.
مواد مؤثره
این فرآورده ترکیبی است و از موادِ مؤثرهٔ زیر ساخته شده (برای دیدنِ هر ماده، روی آن بزنید):
معرفی دارو
لیدوکائین/پریلوکائین یک کرم بیحسکنندهٔ موضعی از گروه بیحسکنندههای موضعی آمیدی و در ردهٔ دارویی دستگاه عصبی است. این دو ماده با مهار موقت کانالهای سدیمی در رشتههای عصبی، شکلگیری و انتقال پیام درد را در محل مصرف کم میکنند. اثر آن محدود به ناحیهٔ استفاده است و با برگشت حس پایان مییابد. هدف اصلی، آسانتر و کمدردتر کردن خونگیری، تزریق یا اقدامات سطحی پوستی و مخاطی است.
موارد مصرف
- بیحسی پوست سالم پیش از خونگیری، رگگیری، تزریق یا ورود سوزن
- کاهش درد در جراحیها و اقدامات کوچک و سطحی پوستی، از جمله برخی نمونهبرداریها
- بیحسی پوست پیش از برخی اقدامات پوستی مانند لیزر موهای زائد، میکرونیدلینگ یا اپیلاسیون، طبق دستور متخصص
- بیحسی مخاط تناسلی بزرگسالان و نوجوانان پیش از اقدامات سطحی یا پیش از تزریق بیحسکننده
روش مصرف
محل مصرف باید طبق دستور تمیز و تا حد امکان سالم باشد. روی پوست سالم، کرم معمولاً بهصورت لایهای ضخیم و گاهی زیر پوشش مخصوص گذاشته میشود و باید مدت کافی بماند؛ زمان، وسعت، نیاز به پوشش و مقدار دقیق را پزشک یا داروساز بر اساس محل و نوع اقدام تعیین میکند. روی مخاط تناسلی معمولاً پوشش لازم نیست و اقدام باید پس از پاککردن کرم انجام شود. کرم را روی زخم باز، نزدیک یا داخل چشم، داخل گوش یا جایی که احتمال رسیدن آن به گوش میانی هست نزنید، مگر دستور روشن درمانگر برای کاربرد خاصی مانند زخم پا وجود داشته باشد. تا برگشت کامل حس، محل را از گرما و سرمای شدید، خراش، مالش و ضربه محافظت کنید و از مصرف همزمان بیحسکنندههای دیگر یا تکرار خودسرانه پرهیز کنید.
پیش از مصرف بدانید
- اگر به لیدوکائین، پریلوکائین، سایر بیحسکنندههای موضعی همگروه یا هر یک از اجزای کرم حساسیت داشتهاید، پیش از مصرف بگویید.
- سابقهٔ متهموگلوبینمی، کمبود آنزیم گلوکز-۶-فسفات دهیدروژناز یا اختلالات مهم خونی را اطلاع دهید.
- اگر بیماری شدید کبدی، بیماری حاد، ضعف شدید جسمی یا سن بالا دارید، دربارهٔ مصرف کرم سؤال کنید؛ این افراد ممکن است نسبت به جذب سیستمیک حساستر باشند.
- در نوزادان نارس با سن بارداری کمتر از ۳۷ هفته و شیرخواران، بهویژه زیر ۱۲ ماه، مصرف باید فقط با دستور مشخص انجام شود؛ در کودکان مقدار و سطح پوست اهمیت ویژه دارد.
- هر دارو، مکمل یا فرآوردهٔ بیحسکنندهٔ دیگری را که مصرف میکنید، بهخصوص داروهای ضدآریتمی و داروهای افزایشدهندهٔ متهموگلوبین، اعلام کنید.
- بارداری، شیردهی یا احتمال آن، و نیز استفاده روی پوست تازهتراشیده، اگزما، التهاب پوستی، ناحیهٔ تناسلی، نزدیک چشم یا گوش را پیش از مصرف مطرح کنید.
عوارض احتمالی
- رنگپریدگی یا سفیدشدن موقت پوست محل
- قرمزی، گرمی یا تورم خفیف در محل
- سوزش یا تحریک خفیف
- خارش یا گزگز و تغییر موقت حس
- بیحسی یا کاهش حس اطراف محل
- کبودی یا خاکستری شدن لبها و پوست، تنگی نفس، ضربان تند، ضعف یا گیجی غیرعادی؛ کرم را فوراً پاک کنید و فوراً به اورژانس مراجعه کنید، زیرا ممکن است نشانهٔ متهموگلوبینمی باشد.
- کهیر گسترده، تورم صورت، لب یا زبان، خسخس، دشواری تنفس یا احساس غش؛ کرم را پاک کنید و فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- سرگیجهٔ شدید، خوابآلودگی غیرعادی، گیجی، وزوز گوش، تاری یا دوبینی، لرزش، تشنج، بیهوشی یا ضربان نامنظم؛ فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- تماس با چشم همراه با درد مداوم، تاری دید یا حساسیت به نور؛ چشم را بیدرنگ با آب فراوان بشویید و برای ارزیابی فوری مراجعه کنید.
- تاول، لکههای بنفش، نقاط خونریزی زیرپوستی یا قرمزی و تورم شدید و ماندگار در محل؛ مصرف را متوقف کنید و در همان روز با پزشک تماس بگیرید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
فهرست کامل داروها و مکملهایتان را به پزشک و داروساز بگویید. مصرف همزمان با بیحسکنندههای موضعی دیگر یا فرآوردههای دارای لیدوکائین یا پریلوکائین میتواند عوارض سمی را جمع کند؛ داروهای ضدآریتمی قلبی مانند آمیودارون، سوتالول یا مکسیلتین نیز ممکن است عوارض قلبی را بیشتر کنند. پریلوکائین همراه با داروهایی که متهموگلوبینمی ایجاد میکنند، مانند برخی داروهای سولفونامیدی، نیتروفورانتوئین، داپسون، فنیتوئین، فنوباربیتال و داروهای حاوی نیترات یا نیتریت، خطر کبودی و کمبود اکسیژن را افزایش میدهد. تداخل غذایی مهمی برای مصرف موضعی معمول شناخته نشده و تداخل مستقیم مهمی با الکل انتظار نمیرود؛ اگر پس از مصرف سرگیجه یا خوابآلودگی داشتید، تا برطرف شدن آن الکل مصرف نکنید و رانندگی نکنید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
در بارداری، جذب پوستی معمولاً کم است و افزایش مشخصی در ناهنجاری جنینی گزارش نشده، اما هر دو ماده از جفت عبور میکنند؛ بنابراین مصرف فقط در صورت نیاز و با نظر پزشک انجام شود. هر دو ماده میتوانند وارد شیر شوند، ولی در مصرف موضعی درمانی معمول مقدار آن کم است و معمولاً انتظار آسیب به شیرخوار نمیرود. اگر کرم روی پستان یا نزدیک نوک پستان استفاده شد، پیش از شیردهی کاملاً پاک شود.
نگهداری
کرم را معمولاً در دمای کمتر از ۳۰ درجهٔ سانتیگراد، دور از نور، رطوبت، گرمای زیاد و یخزدگی، با درپوش بسته و دور از دسترس کودکان نگه دارید. شرایط دقیق نگهداری ممکن است بین برندها فرق کند؛ نوشتهٔ روی جعبه را رعایت کنید و پس از تاریخ انقضا یا تغییر واضح در رنگ و بافت، آن را مصرف نکنید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| کرم | 2.5 % |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۱۸ برند از ۱۷ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱اثر کرم چه زمانی شروع میشود؟
۰۲آیا این کرم برای هر نوع زخم یا سوختگی مناسب است؟
۰۳آیا میتوان کرم را نزدیک چشم یا داخل گوش زد؟
۰۴آیا استفاده از مقدار بیشتر، بیحسی بیشتری ایجاد میکند؟
۰۵آیا کودک میتواند از این کرم استفاده کند؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۳۸ فرآوردهٔ ثبتشده، ۱۸ برند از ۱۷ سازنده، در گروه N01BB52. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.