استامینوفن/اکسیکدون یا استامینوفن/ترامادول
این مدخل به دو قرص مسکن ترکیبی اشاره دارد: استامینوفن همراه با اکسیکدون یا استامینوفن همراه با ترامادول. اکسیکدون و ترامادول مسکنهای اوپیوئیدیاند و استامینوفن اثر ضددرد و تببر دارد.
بیشتر برای تسکین کوتاهمدت درد حاد متوسط تا شدید، بهویژه پس از جراحی یا آسیب، زمانی بهکار میرود که مسکنهای غیراوپیوئیدی کافی نباشند.
هر دو ترکیب میتوانند خوابآلودگی، افت تنفس، وابستگی و سوءمصرف ایجاد کنند؛ الکل، آرامبخشها و سایر اوپیوئیدها این خطر را بیشتر میکنند. استامینوفن موجود در قرص با استامینوفن سایر داروها جمع میشود و مصرف بیشازحد آن به کبد آسیب میزند.
اگر بیماری کبدی یا کلیوی، مشکل تنفسی، وقفهٔ تنفسی هنگام خواب، سابقهٔ تشنج یا وابستگی به مواد دارید، پیش از مصرف هماهنگ کنید. مصرف همزمان داروهای ضدافسردگی، آرامبخش، خوابآور یا داروهای حاوی استامینوفن نیز باید بررسی شود.
مواد مؤثره
این فرآورده ترکیبی است و از موادِ مؤثرهٔ زیر ساخته شده (برای دیدنِ هر ماده، روی آن بزنید):
معرفی دارو
این مدخل دو فرآوردهٔ جداگانه را کنار هم دارد: قرص استامینوفن/اکسیکدون و قرص استامینوفن/ترامادول؛ هیچیک از قدرتهای درجشده حاوی هر سه ماده در یک قرص نیستند. هر دو در گروه مسکنهای اوپیوئیدی دستگاه عصبی قرار میگیرند و برای دردهایی بهکار میروند که با گزینههای غیراوپیوئیدی بهخوبی کنترل نشدهاند. استامینوفن درد و تب را کاهش میدهد؛ اکسیکدون با فعالکردن گیرندههای اوپیوئیدی و ترامادول با اثر اوپیوئیدی و تغییر پیامرسانهای عصبی، اثر ضددرد ایجاد میکنند. نام و قدرت دقیق روی جعبه را با نسخه تطبیق دهید، چون این دو ترکیب از نظر اثر و تداخل یکسان نیستند.
موارد مصرف
- تسکین کوتاهمدت درد حاد متوسط تا شدید
- درد پس از جراحی یا اقدامات پزشکی دردناک، طبق نسخه
- درد ناشی از آسیبهای حاد، از جمله برخی صدمات اسکلتیعضلانی
- دردی که با مسکنهای غیراوپیوئیدی بهاندازهٔ کافی کنترل نشده یا بیمار آنها را تحمل نمیکند
روش مصرف
قرص را دقیقاً طبق نسخه و نام فرآوردهٔ درجشده روی جعبه مصرف کنید؛ استامینوفن/اکسیکدون و استامینوفن/ترامادول جایگزین یکدیگر نیستند. این داروها معمولاً با غذا یا بدون غذا مصرف میشوند، اما اگر تهوع ایجاد کردند، مصرف همراه غذای سبک ممکن است کمککننده باشد. فاصلهٔ نوبتها، مقدار هر نوبت و طول درمان را خودسرانه تغییر ندهید و برای جبران نوبت فراموششده مقدار اضافی نخورید. تا زمانی که از اثر دارو بر هوشیاری خود مطمئن نشدهاید رانندگی نکنید؛ اگر دارو را منظم و برای مدتی مصرف کردهاید، قطع آن باید با کاهش تدریجی و نظر پزشک انجام شود.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
تسکین کوتاهمدت درد حاد متوسط تا شدید
فرآوردهٔ حاوی ترامادول برای مصرف کوتاهمدت است. از مصرف همزمان فرآوردههای حاوی استامینوفن، الکل یا داروهای خوابآور خودداری شود.
درد پس از جراحی یا اقدامات پزشکی دردناک
پس از مصرف، خوابآلودگی و تضعیف تنفس را جدی بگیرید و از مصرف همزمان الکل و آرامبخشها پرهیز کنید.
درد ناشی از آسیبهای حاد، از جمله صدمات اسکلتیعضلانی
از مصرف همزمان سایر داروهای حاوی استامینوفن یا اوپیوئید خودداری شود؛ در کاهش هوشیاری یا اختلال تنفس فوراً کمک پزشکی بگیرید.
دردی که با مسکنهای غیراوپیوئیدی بهاندازهٔ کافی کنترل نشده یا بیمار آنها را تحمل نمیکند
بهعلت خطر وابستگی، سوءمصرف و تضعیف تنفس، مصرف فقط با پایش پزشکی انجام شود؛ مصرف منظم را ناگهانی قطع نکنید.
پیش از مصرف بدانید
- اگر به استامینوفن، اکسیکدون، ترامادول، سایر مسکنهای اوپیوئیدی یا هر جزء قرص حساسیت داشتهاید، به پزشک یا داروساز بگویید.
- آسم شدید، بیماری ریوی، وقفهٔ تنفسی هنگام خواب، تنفس کند یا هر وضعیت همراه با کاهش هوشیاری را پیش از مصرف مطرح کنید.
- بیماری کبدی، هپاتیت، مصرف زیاد یا منظم الکل، سوءتغذیه یا استفاده از چند داروی حاوی استامینوفن، خطر آسیب کبدی را بیشتر میکند.
- بیماری کلیه، سن بالا، ضعف شدید، فشارخون پایین، یبوست شدید، انسداد روده یا مشکل در ادرارکردن نیازمند احتیاط است.
- سابقهٔ تشنج، ضربهٔ سر، افسردگی، اختلال مصرف الکل یا مواد را اطلاع دهید؛ این موارد بهویژه با فرآوردهٔ حاوی ترامادول اهمیت دارند.
- بارداری، قصد بارداری، شیردهی، سن کودک یا نوجوان و فهرست کامل داروها، مکملها و داروهای بدون نسخهتان را پیش از شروع درمان اعلام کنید.
عوارض احتمالی
- خوابآلودگی یا کاهش تمرکز
- سرگیجه، سبکی سر یا احساس ضعف
- تهوع
- استفراغ یا ناراحتی معده
- یبوست
- خشکی دهان، تعریق یا سردرد
- تنفس آهسته یا سطحی، وقفهٔ تنفسی، کبودی لبها، خرخر غیرعادی یا بیدار نشدن فرد: فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
- تورم لب، زبان یا صورت، کهیر گسترده، خسخس یا سختی تنفس: احتمال حساسیت شدید وجود دارد؛ با اورژانس تماس بگیرید.
- تشنج، بیقراری یا گیجی شدید، تب، تعریق زیاد، لرزش، سفتی عضلات، تپش قلب یا اسهال، بهویژه با فرآوردهٔ ترامادول، میتواند نشانهٔ سندرم سروتونین یا مسمومیت باشد؛ فوراً کمک پزشکی بگیرید.
- اگر مقدار بیشتری از دارو یا چند فرآوردهٔ حاوی استامینوفن مصرف شد، یا تهوع و استفراغ مداوم، درد قسمت راست بالای شکم، ادرار تیره، زردی پوست و چشم یا خستگی شدید ایجاد شد، فوراً به پزشک یا اورژانس مراجعه کنید.
- یبوست شدید همراه با نفخ، درد و استفراغ یا ناتوانی در دفع گاز و مدفوع میتواند نشانهٔ انسداد روده باشد و به ارزیابی سریع پزشکی نیاز دارد.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
مهمترین تداخل با الکل، قرصهای خوابآور و آرامبخش، برخی داروهای ضداضطراب، شلکنندههای عضلانی، گاباپنتین یا پرگابالین و سایر اوپیوئیدهاست؛ این ترکیب میتواند خوابآلودگی عمیق، افت تنفس، کما و مرگ ایجاد کند. در فرآوردهٔ حاوی ترامادول، برخی داروهای ضدافسردگی، داروهای میگرن و داروهای مهارکنندهٔ مونوآمیناکسیداز میتوانند خطر تشنج یا سندرم سروتونین را بالا ببرند. برخی داروهای ضدقارچ، آنتیبیوتیکها و داروهای ضدتشنج نیز ممکن است اثر یا سطح این مسکنها را تغییر دهند. استامینوفن این قرص با استامینوفن داروهای سرماخوردگی و مسکنهای دیگر جمع میشود و مصرف همزمان دو ترکیب اکسیکدون و ترامادول بدون تجویز پزشک خطرناک است. الکل مصرف نکنید و فهرست کامل داروها و مکملهایتان را به پزشک و داروساز بگویید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
اگر باردارید یا قصد بارداری دارید، پیش از مصرف اطلاع دهید. مصرف مداوم اوپیوئیدها در بارداری میتواند باعث وابستگی و علائم ترک خطرناک در نوزاد شود. در شیردهی، فرآوردهٔ حاوی ترامادول توصیه نمیشود؛ اکسیکدون نیز ممکن است نوزاد را بیشازحد خوابآلود یا دچار اختلال تنفسی کند. خوابآلودگی غیرعادی، شلی بدن یا تنفس سخت در نوزاد نیازمند کمک پزشکی فوری است.
نگهداری
قرص را در بستهبندی اصلی، در دمای اتاق و دور از گرما، رطوبت و نور شدید نگهداری کنید؛ آن را در حمام یا خودروی گرم نگذارید. بهدلیل اوپیوئیدیبودن، دارو را در محل قفلدار و دور از دید و دسترس کودکان و دیگران قرار دهید. تاریخ انقضا را بررسی کنید و داروی اضافی یا تاریخگذشته را در اختیار دیگران نگذارید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| قرص | 325 mg / 5 mg |
| قرص | 325 mg / 37.5 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۹ برند از ۶ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا استامینوفن/اکسیکدون و استامینوفن/ترامادول یک دارو هستند؟
۰۲آیا میتوانم همراه این دارو استامینوفن یا داروی سرماخوردگی مصرف کنم؟
۰۳آیا میتوانم با این دارو الکل بنوشم یا رانندگی کنم؟
۰۴آیا این دارو اعتیادآور است؟
۰۵اگر درد با دارو کنترل نشد، مقدار بیشتری مصرف کنم؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱۶ فرآوردهٔ ثبتشده، ۹ برند از ۶ سازنده، در گروه N02A. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.