بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · هورمون‌های سیستمیک

لووتیروکسین سدیم

Levothyroxine Sodium 50 ug
رده ATC H03AA01شکل قرصبرند در ایران ۶
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

لووتیروکسین سدیم شکلِ مصنوعی و آزمایشگاهیِ هورمونِ تیروکسین (T4) است، همان هورمونی که غدهٔ تیروئید به‌طور طبیعی می‌سازد. این دارو برای جبرانِ کمبودِ هورمونِ تیروئید در بدن به‌کار می‌رود.

بیشتر برای چه؟

بیشترین کاربردِ آن درمانِ کم‌کاریِ تیروئید (هایپوتیروئیدی) و نگه‌داشتنِ سطحِ هورمونِ تیروئید در محدودهٔ طبیعی پس از جراحیِ تیروئید یا در برخی بیماری‌های این غده است.

نکتهٔ ایمنی مهم

دوزِ این دارو کاملاً فردی است و تنظیمِ آن فقط بر اساسِ آزمایشِ خون و نظرِ پزشک انجام می‌شود؛ خودسرانه دوز را تغییر ندهید یا دارو را قطع نکنید.

کِی با پزشک تماس بگیرید

اگر تپشِ قلب، دردِ قفسهٔ سینه، لرزش یا کاهشِ وزنِ ناخواسته دارید، یا باردار هستید یا قصدِ بارداری دارید، حتماً با پزشک مشورت کنید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

۰۲

معرفی دارو

لووتیروکسین سدیم نسخهٔ آزمایشگاهیِ هورمونِ طبیعیِ تیروکسین (T4) است که غدهٔ تیروئید در حالتِ سالم می‌سازد. این دارو در ردهٔ هورمون‌های تیروئیدی قرار می‌گیرد و پس از ورود به بدن، بخشی از آن به هورمونِ فعال‌ترِ تری‌یدوتیرونین (T3) تبدیل می‌شود. هدفِ اصلیِ مصرفِ آن، جایگزینیِ هورمونی است که در کم‌کاریِ تیروئید به‌اندازهٔ کافی ساخته نمی‌شود، تا سوخت‌وسازِ بدن، انرژی، دمای بدن و عملکردِ اندام‌های مختلف در حالتِ طبیعی باقی بماند. این دارو معمولاً درمانی درازمدت است و در بسیاری از بیماران مادام‌العمر ادامه می‌یابد.

۰۳

موارد مصرف

  • درمانِ کم‌کاریِ تیروئید (هایپوتیروئیدی) با هر علتی
  • جایگزینیِ هورمونِ تیروئید پس از جراحیِ برداشتنِ غدهٔ تیروئید
  • کنترل و مهارِ رشدِ گواترِ سادهٔ تیروئید در برخی بیماران
  • بخشی از درمانِ مکمل پس از درمانِ سرطانِ تیروئید، برای کاهشِ محرکِ رشدِ بافتِ باقی‌مانده
  • درمانِ کم‌کاریِ مادرزادیِ تیروئید در نوزادان و کودکان
۰۴

روش مصرف

این دارو معمولاً صبح، ناشتا و با یک لیوان آبِ ساده مصرف می‌شود، پیش از صبحانه یا هر خوراکیِ دیگر، چون غذا، قهوه و برخی مکمل‌ها می‌توانند جذبِ آن را کم کنند. بهتر است هر روز آن را در یک ساعتِ مشخص مصرف کنید تا سطحِ هورمون در بدن یکنواخت بماند. اگر لازم شد برندِ دارو تغییر کند یا نوعِ دیگری تجویز شود، حتماً پزشک را مطلع کنید، چون برندهای مختلف ممکن است جذبِ کمی متفاوت داشته باشند و نیاز به بررسیِ مجددِ آزمایش پیدا کند. مقدارِ دقیقِ مصرف و مدتِ درمان را فقط پزشک بر اساسِ نتیجهٔ آزمایش‌های دوره‌ای مشخص می‌کند؛ این دارو را بدونِ مشورتِ پزشک قطع نکنید، چون قطعِ ناگهانی می‌تواند نشانه‌های کم‌کاریِ تیروئید را بازگرداند.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

کم‌کاری تیروئید در بزرگسالان

بزرگسالانروزانه ۱ بار؛ دوز جایگزینی کامل معمولاً حدود ۱٫۶ میکروگرم به‌ازای هر کیلوگرم وزن بدن در روز است. در افراد نیازمند شروع آهسته، درمان با ۱۲٫۵ تا ۲۵ میکروگرم در روز آغاز و هر ۴ تا ۶ هفته با افزایش ۱۲٫۵ تا ۲۵ میکروگرم تنظیم می‌شود؛ دوز نگهدارندهٔ بسیاری از بیماران ۱۰۰ تا ۲۰۰ میکروگرم در روز است.
کودکاندر کم‌کاری اکتسابی کودکان، معمولاً ۱۲٫۵ تا ۵۰ میکروگرم در روز آغاز و هر ۲ تا ۴ هفته بر اساس پاسخ و آزمایش افزایش می‌یابد تا دوز جایگزینی کامل حاصل شود.

ناشتا، ۳۰ تا ۶۰ دقیقه پیش از صبحانه مصرف شود؛ در کم‌کاری دائمی معمولاً درمان مادام‌العمر است. در کم‌کاری ناشی از هیپوفیز یا هیپوتالاموس، تی۴ آزاد برای تنظیم دوز قابل‌اعتمادتر از تی‌اس‌اچ است.

جایگزینی هورمون تیروئید پس از برداشتن غدهٔ تیروئید

بزرگسالانپس از برداشتن کامل غدهٔ تیروئید، معمولاً روزانه ۱ بار حدود ۱٫۶ میکروگرم به‌ازای هر کیلوگرم وزن بدن مصرف می‌شود؛ پس از برداشتن ناقص، مقدار مصرف بر اساس عملکرد باقیماندهٔ تیروئید تعیین می‌گردد.
کودکانروزانه ۱ بار بر اساس سن و وزن؛ ۰ تا ۳ ماه: ۱۰ تا ۱۵، ۳ تا ۶ ماه: ۸ تا ۱۰، ۶ تا ۱۲ ماه: ۶ تا ۸، ۱ تا ۵ سال: ۵ تا ۶، ۶ تا ۱۲ سال: ۴ تا ۵، بالای ۱۲ سال تا تکمیل رشد: ۲ تا ۳ میکروگرم به‌ازای هر کیلوگرم وزن بدن در روز؛ پس از تکمیل رشد و بلوغ: ۱٫۶ میکروگرم به‌ازای هر کیلوگرم در روز.

ناشتا و ۳۰ تا ۶۰ دقیقه پیش از صبحانه مصرف شود؛ پس از برداشتن کامل غده معمولاً درمان مادام‌العمر است و پس از تغییر دوز، آزمایش تیروئید معمولاً ۶ تا ۸ هفته بعد انجام می‌شود.

گواتر سادهٔ خوش‌خیم با عملکرد طبیعی تیروئید

بزرگسالانروزانه ۱ بار، ۷۵ تا ۲۰۰ میکروگرم؛ مقدار مصرف بر اساس تی‌اس‌اچ و پاسخ بالینی تنظیم می‌شود.

درمان معمولاً ۶ ماه تا ۲ سال طول می‌کشد و فقط برای بیمار منتخب انجام می‌شود؛ در صورت پایین بودن تی‌اس‌اچ یا وجود خطر پرکاری تیروئید، مصرف آن مناسب نیست.

درمان مکمل سرطان تمایزیافتهٔ تیروئید پس از جراحی و درمان با ید پرتوزا

بزرگسالانروزانه ۱ بار؛ برای سرکوب تی‌اس‌اچ معمولاً ۱۵۰ تا ۳۰۰ میکروگرم مصرف می‌شود، اما مقدار دقیق بر اساس مرحلهٔ بیماری، خطر عود و هدف آزمایشگاهی تنظیم می‌گردد.
کودکانروزانه ۱ بار؛ بر پایهٔ وزن، مرحلهٔ بیماری و هدف سرکوب تی‌اس‌اچ تنظیم می‌شود و دوز ثابت عمومی ندارد.

شدت و مدت سرکوب تی‌اس‌اچ باید با آزمایش‌های منظم بازبینی شود؛ مصرف بیش‌ازحد می‌تواند موجب تپش قلب، آریتمی و کاهش تراکم استخوان شود.

تنظیم دوز: دوز دقیق بر اساس سن، وزن، شدت بیماری، وضعیت قلبی، عملکرد کلیه و کبد و نتایج تی‌اس‌اچ و تی۴ آزاد توسط پزشک تعیین می‌شود. در سالمندان یا بیماران قلبی، درمان باید با مقدار کمتر و افزایش آهسته‌تر آغاز شود؛ در نارسایی کلیه یا کبد، الگوی کاهش دوز ثابت و عمومی وجود ندارد و پایش نزدیک لازم است. بیش از ۲۰۰ میکروگرم در روز به‌ندرت لازم است و نیاز به بیش از ۳۰۰ میکروگرم در روز باید از نظر جذب ناکافی، تداخل دارویی یا مصرف نامنظم بررسی شود.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • اگر پیش از این به لووتیروکسین یا هر یک از اجزای دارو حساسیت نشان داده‌اید
  • اگر بیماریِ قلبی مانندِ آنژین، آریتمی یا سابقهٔ سکتهٔ قلبی دارید
  • اگر نارساییِ غدهٔ فوقِ‌کلیوی (آدرنال) دارید که هنوز درمان نشده، چون باید پیش از شروعِ این دارو بررسی و کنترل شود
  • اگر دیابت دارید، چون ممکن است نیاز به تنظیمِ دوزِ داروهای قندِ خون پیش بیاید
  • اگر پوکیِ استخوان دارید یا در دورانِ یائسگی هستید
  • فهرستِ همهٔ داروها، مکمل‌ها و ویتامین‌هایی که مصرف می‌کنید و اینکه باردار هستید، شیر می‌دهید یا قصدِ بارداری دارید را به پزشک بگویید
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • تپشِ قلب یا احساسِ تندشدنِ ضربانِ قلب
  • بی‌قراری، عصبی‌بودن یا بی‌خوابی
  • تعریقِ بیش‌ازحد و حساسیت به گرما
  • لرزشِ خفیفِ دست
  • سردردِ خفیف
  • کاهشِ وزنِ ناخواسته
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • دردِ قفسهٔ سینه یا تپشِ شدید و نامنظمِ قلب؛ در این حالت فوراً به اورژانس مراجعه کنید
  • نشانه‌های واکنشِ آلرژیک شدید مانندِ ورمِ صورت و گلو، کهیرِ گسترده یا تنگیِ نفس؛ با اورژانس تماس بگیرید
  • لرزشِ شدید، تبِ بالا، بی‌قراریِ زیاد یا گیجی که می‌تواند نشانهٔ دوزِ بیش‌ازحد باشد؛ سریع به پزشک مراجعه کنید
  • ضعف یا دردِ عضلانیِ غیرمعمول که باید به پزشک گزارش شود
  • بازگشت یا تشدیدِ نشانه‌های کم‌کاریِ تیروئید مانندِ خستگیِ شدید و افزایشِ وزن؛ این نشانهٔ نیاز به بازبینیِ دوز است و باید با پزشک در میان گذاشته شود

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

جذبِ لووتیروکسین با مصرفِ هم‌زمانِ مکمل‌های کلسیم و آهن، برخی آنتی‌اسیدها، سوکرالفات، محصولاتِ حاویِ سویا و برخی داروهای کاهندهٔ چربیِ خون کاهش می‌یابد؛ به همین دلیل معمولاً فاصله‌گذاریِ چند ساعته با این موارد توصیه می‌شود. این دارو می‌تواند اثرِ داروهای ضدِانعقادِ خون مانندِ وارفارین را تقویت کند و ممکن است نیازِ داروهای پایین‌آورندهٔ قندِ خون را تغییر دهد، پس نظارتِ دوره‌ای لازم است. برخی داروهای ضدِتشنج و برخی آنتی‌بیوتیک‌ها نیز می‌توانند سطحِ خونیِ لووتیروکسین را تحتِ تأثیر قرار دهند. فهرستِ کاملِ داروها و مکمل‌هایت را به پزشک و داروساز بگو تا از این تداخل‌ها پیشگیری شود.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

در دورانِ بارداری، کم‌کاریِ تیروئید باید کنترل‌شده بماند، چون لووتیروکسین برای سلامتِ مادر و رشدِ جنین ضروری است؛ نیازِ بدن به این هورمون در بارداری معمولاً افزایش می‌یابد و پزشک ممکن است دوز را تنظیم و آزمایش‌ها را مکررتر پیگیری کند. مصرفِ آن در دورانِ شیردهی هم معمولاً بی‌خطر شناخته شده و لازمهٔ سلامتِ مادر است، اما هرگونه تنظیمِ دوز در این دو دوره باید فقط با نظرِ پزشک انجام شود.

۱۰

نگهداری

این دارو را در دمای اتاق و دور از نور، رطوبت و گرمای مستقیم نگه دارید، ترجیحاً در بستهٔ اصلیِ خود و همیشه دور از دسترسِ کودکان. پیش از مصرف، تاریخِ انقضا را بررسی کنید و داروی تاریخ‌گذشته یا تغییررنگ‌داده را مصرف نکنید.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
قرص
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۶ برند از ۶ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
ال-تیروکس-هگزال 50 میکروگرمی L-THYROX (HEXAL) 50MCG TAB
Hexal
قرص
یوتیروکس EUTHYROX
100 TABLET in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
Merck Kgaa
قرص
لووکسین LEVOXINE
100 TABLET in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
ایران هورمون
قرص
لووتین LEVOTIN
100 TABLET in 10 BLISTER PACK in 1 BOX
داروسازی ابوریحان
قرص
یوتید UTYD
100 TABLET in 4 BLISTER PACK in 1 BOX
دارویی البرز زاگرس
قرص
یوتیروکس 50 میکروگرم EUTHYROX 50 MCG
روژین دارو
قرص
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱چرا باید این دارو را ناشتا و صبح مصرف کرد؟
چون معدهٔ خالی جذبِ لووتیروکسین را بهتر می‌کند و غذا یا نوشیدنی‌هایی مانندِ قهوه می‌توانند این جذب را کم کنند. مصرف در یک ساعتِ ثابت هر روز هم به یکنواخت‌ماندنِ سطحِ هورمون در بدن کمک می‌کند.
۰۲آیا مصرفِ این دارو مادام‌العمر است؟
در بیشترِ مواردِ کم‌کاریِ دائمیِ تیروئید، درمان درازمدت یا مادام‌العمر خواهد بود. تصمیمِ نهایی دربارهٔ طولِ درمان و هر تغییری در آن بر عهدهٔ پزشکِ معالج است.
۰۳اگر یک نوبتِ دارو را فراموش کنم چه باید کرد؟
معمولاً به‌محضِ یادآوری همان روز می‌توان آن را مصرف کرد، اما اگر به نوبتِ بعدی نزدیک شده بهتر است دوزِ فراموش‌شده رها شود و دو دوز هم‌زمان مصرف نشود. برای اطمینان از روشِ درست، با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
۰۴آیا تعویضِ برندِ دارو مشکلی ایجاد می‌کند؟
برندهای مختلفِ لووتیروکسین ممکن است اندکی از نظرِ جذب متفاوت باشند، به همین دلیل بهتر است تا حدِ امکان از یک برندِ ثابت استفاده شود. اگر تعویضِ برند لازم شد، پزشک معمولاً آزمایشِ هورمونی را زودتر از موعد تکرار می‌کند.
۰۵چرا باید آزمایشِ خون را مرتب تکرار کنم؟
چون تنها راهِ اطمینان از درست‌بودنِ دوز، اندازه‌گیریِ سطحِ هورمونِ محرکِ تیروئید (TSH) در خون است. نتیجهٔ این آزمایش به پزشک کمک می‌کند در صورتِ نیاز دوز را افزایش یا کاهش دهد.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۶ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۶ برند از ۶ سازنده، در گروه H03AA01. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.