بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · هورمون‌های سیستمیک

لووتیروکسین سدیم

Levothyroxine Sodium 150 ug
رده ATC H03AA01شکل قرصبرند در ایران ۲
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

لووتیروکسین سدیم شکل صناعی هورمون تیروکسین است که در بدن جای هورمون طبیعی تیروئید را می‌گیرد و کمبود آن را جبران می‌کند.

بیشتر برای چه؟

بیشترین کاربرد آن، درمان جایگزینی در کم‌کاری تیروئید و کنترل هورمونی پس از جراحی تیروئید یا در برخی گره‌های تیروئیدی است.

نکتهٔ ایمنی مهم

دوز این دارو کاملاً فردی است و باید همیشه در ساعتی ثابت از روز و طبق نسخهٔ پزشک مصرف شود؛ تغییر خودسرانهٔ دوز یا برند دارو مناسب نیست.

کِی با پزشک تماس بگیرید

اگر پس از شروع دارو دچار تپش قلب، درد قفسهٔ سینه، لرزش شدید یا هر نشانهٔ غیرعادی دیگری شدید، یا پیش از هرگونه تغییر در دوز، حتماً با پزشک مشورت کنید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

۰۲

معرفی دارو

لووتیروکسین سدیم (Levothyroxine Sodium) شکل صناعی هورمون تیروکسین (T4) است، همان هورمونی که در بدن سالم از غدهٔ تیروئید ترشح می‌شود. این دارو در ردهٔ هورمون‌های تیروئیدی جای می‌گیرد و زمانی که غدهٔ تیروئید نتواند هورمون کافی بسازد، جای آن را می‌گیرد. بخشی از این هورمون در بدن به فرم فعال‌تر، یعنی تری‌یدوتیرونین (T3)، تبدیل می‌شود و با اتصال به گیرنده‌های اختصاصی سلولی، سرعت متابولیسم، دمای بدن، ضربان قلب و رشد سلولی را تنظیم می‌کند. هدف اصلی مصرف آن، بازگرداندن سطح هورمون تیروئید به حالت طبیعی و برطرف‌کردن نشانه‌های کم‌کاری تیروئید است.

۰۳

موارد مصرف

  • درمان جایگزینی در کم‌کاری تیروئید، صرف‌نظر از علت آن
  • کنترل و مراقبت دارویی پس از جراحی برداشتن تیروئید
  • سرکوب هورمون محرک تیروئید در برخی گره‌ها یا گواتر ساده، طبق تشخیص پزشک
  • بخشی از پیگیری درمانی پس از سرطان تیروئید
  • کم‌کاری مادرزادی تیروئید در نوزادان و کودکان
۰۴

روش مصرف

این دارو معمولاً صبح، با معدهٔ خالی و نیم تا یک ساعت پیش از صبحانه، همراه یک لیوان آب ساده مصرف می‌شود تا جذب آن یکنواخت بماند. بهتر است هر روز در ساعتی مشخص مصرف شود و فاصلهٔ چند ساعته با مکمل کلسیم و آهن، آنتی‌اسیدها یا شیر رعایت گردد، چون این‌ها جذب دارو را کم می‌کنند. رسیدن به اثر کامل آن معمولاً چند هفته طول می‌کشد؛ به همین دلیل حتی اگر اثر فوری حس نشود، نباید خودسرانه دوز را تغییر داد یا مصرف را قطع کرد. تغییر برند دارو نیز بهتر است فقط با اطلاع پزشک انجام شود. مقدار دقیق مصرف را همیشه پزشک، بر پایهٔ آزمایش‌های دوره‌ای، تعیین می‌کند.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

کم‌کاری تیروئید اکتسابی در بزرگسالان؛ درمان جایگزینی

بزرگسالانبه‌صورت خوراکی، روزی یک‌بار؛ مقدار جایگزینی بر پایهٔ وزن، سن، وضعیت قلبی و پاسخ آزمایش‌های تیروئید تنظیم می‌شود. در کم‌کاری دائمی، درمان معمولاً مادام‌العمر است.

در کم‌کاری مرکزی، تنظیم دوز بر پایهٔ تیروکسین آزاد و وضعیت بالینی انجام می‌شود، نه فقط هورمون محرک تیروئید. به‌دلیل دامنهٔ درمانی باریک، پایش منظم ضروری است.

مراقبت جایگزینی پس از جراحی برداشتن تیروئید

بزرگسالانپس از برداشتن کامل تیروئید، به‌صورت روزی یک‌بار و معمولاً مادام‌العمر مصرف می‌شود؛ پس از برداشتن بخشی از تیروئید، مقدار بر اساس عملکرد باقیمانده و نتایج آزمایش‌ها تنظیم می‌شود.
کودکاندر کودکان، به‌صورت روزی یک‌بار و بر پایهٔ سن، وزن، مقدار بافت باقیمانده و نتایج آزمایش‌ها تنظیم می‌شود؛ پس از برداشتن کامل، درمان معمولاً طولانی‌مدت است.

پس از هر تغییر مقدار، پایش آزمایشگاهی در زمان مناسب لازم است؛ قطع یا تغییر خودسرانه می‌تواند تعادل هورمونی را برهم بزند.

سرکوب هورمون محرک تیروئید در برخی گره‌ها یا گواتر ساده

بزرگسالاندر موارد منتخب، به‌صورت روزی یک‌بار برای رساندن هورمون محرک تیروئید به هدف تعیین‌شده مصرف می‌شود؛ مقدار و طول دوره بر پایهٔ نوع گواتر یا گره و پاسخ آزمایشگاهی تنظیم می‌شود.

برای همهٔ گره‌ها یا گواترها مناسب نیست؛ سرکوب بیش از حد می‌تواند موجب تپش قلب، بی‌نظمی ضربان و کاهش تراکم استخوان شود.

پیگیری درمانی پس از سرطان تیروئید

بزرگسالانبه‌صورت روزی یک‌بار؛ مقدار برای سرکوب هورمون محرک تیروئید بر پایهٔ نوع و مرحلهٔ سرطان، خطر عود، درمان‌های انجام‌شده و هدف آزمایشگاهی تنظیم می‌شود.
کودکانبه‌صورت روزی یک‌بار؛ مقدار بر پایهٔ سن و وزن، نوع و مرحلهٔ سرطان، خطر عود و هدف آزمایشگاهی تنظیم می‌شود.

این رژیم وابسته به هدف سرکوب است؛ کمترین مقدار مؤثر برای کاهش خطر عوارض قلبی و استخوانی به‌کار می‌رود و معمولاً تا زمان تعیین‌شده در برنامهٔ پیگیری ادامه می‌یابد.

تنظیم دوز: لووتیروکسین دامنهٔ درمانی باریکی دارد؛ دوز دقیق باید فقط توسط پزشک و بر پایهٔ سن، وزن، بیماری قلبی، بارداری، داروهای هم‌زمان و نتایج آزمایش‌های تیروئید تعیین و به‌تدریج تنظیم شود. در سالمندان و بیماران قلبی، درمان با مقدار کمتر و افزایش آهسته آغاز می‌شود؛ در نارسایی کلیه یا کبد، نیاز به تنظیم باید با وضعیت بالینی و پایش آزمایشگاهی سنجیده شود و سقف روزانهٔ ثابت و یکسانی برای همه وجود ندارد. قرص را روزی یک‌بار، ناشتا و ۳۰ تا ۶۰ دقیقه پیش از صبحانه مصرف کنید و آهن، کلسیم، آنتی‌اسیدها و داروهای مختل‌کنندهٔ جذب را دست‌کم ۴ ساعت جدا از آن مصرف کنید.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • اگر به لووتیروکسین یا هر یک از اجزای قرص حساسیت دارید، پیش از مصرف به پزشک بگویید.
  • سابقهٔ بیماری قلبی مانند آنژین، آریتمی یا فشار خون بالا را با پزشک در میان بگذارید.
  • اگر نارسایی غدهٔ فوق‌کلیوی دارید که هنوز درمان نشده، پیش از شروع این دارو حتماً پزشک را مطلع کنید؛ این نارسایی باید نخست کنترل شود.
  • ابتلا به دیابت، پوکی استخوان یا هرگونه اختلال ریتم قلب را به پزشک اطلاع دهید.
  • بارداری، شیردهی یا برنامه‌ریزی برای بارداری را حتماً پیش از شروع یا در حین مصرف با پزشک مطرح کنید.
  • فهرست کامل داروها، مکمل‌ها و گیاهان دارویی مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید.
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • تپش قلب یا افزایش محسوس ضربان قلب
  • لرزش خفیف دست‌ها
  • بی‌خوابی یا بی‌قراری
  • تعریق بیش‌ازحد و حساسیت به گرما
  • سردرد خفیف
  • کاهش وزن یا تغییر اشتها
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • درد قفسهٔ سینه یا تپش شدید و نامنظم قلب: با اورژانس تماس بگیرید یا فوراً به پزشک مراجعه کنید.
  • نشانه‌های واکنش آلرژیک شدید مانند ورم صورت و گلو، کهیر گسترده یا تنگی نفس: فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
  • لرزش شدید، تب بالا، بی‌قراری زیاد یا گیجی که می‌تواند نشانهٔ مصرف بیش‌ازحد باشد: سریع با پزشک تماس بگیرید.
  • سردرد شدید و مداوم همراه با تاری دید، به‌ویژه در کودکان: باید همان روز به پزشک گزارش شود.
  • بی‌نظمی قاعدگی یا کاهش تراکم استخوان در پی مصرف طولانی‌مدت: در ویزیت بعدی با پزشک مطرح شود.

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

مصرف هم‌زمان مکمل کلسیم و آهن، آنتی‌اسیدهای حاوی آلومینیوم یا منیزیم، برخی داروهای کاهندهٔ اسید معده و غذاهای پرفیبر یا سویا می‌تواند جذب لووتیروکسین را کم کند؛ بهتر است فاصلهٔ چند ساعته با این موارد رعایت شود. این دارو همچنین می‌تواند اثر داروهای ضدانعقاد خون مانند وارفارین را تقویت کند و ممکن است نیاز بدن به داروهای دیابت را تغییر دهد. برخی داروهای دیگر مانند آمیودارون، لیتیوم، برخی ضدتشنج‌ها و قرص‌های ضدبارداری هورمونی نیز می‌توانند بر عملکرد این دارو اثر بگذارند. به همین دلیل، فهرست کامل داروها و مکمل‌هایت را به پزشک و داروساز بگو تا در صورت نیاز، زمان‌بندی یا دوز تنظیم شود.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

در دوران بارداری، کم‌کاری درمان‌نشدهٔ تیروئید می‌تواند رشد جنین را مختل کند؛ به همین دلیل ادامه و گاه افزایش دوز لووتیروکسین زیر نظر پزشک در این دوران ضروری است و نباید بدون مشورت قطع شود. آزمایش‌های دوره‌ای تیروئید در بارداری اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. مقدار کمی از این دارو نیز از راه شیر به نوزاد می‌رسد، اما بر پایهٔ شواهد موجود، مصرف آن در دوران شیردهی زیر نظر پزشک بی‌اشکال شمرده می‌شود.

۱۰

نگهداری

این دارو را در دمای اتاق و دور از رطوبت، نور مستقیم و گرمای زیاد نگهداری کنید، ترجیحاً در بستهٔ اصلی خود. قرص‌ها را دور از دسترس کودکان قرار دهید و پیش از هر مصرف، تاریخ انقضا را بررسی کنید و داروی تاریخ‌گذشته یا تغییررنگ‌داده را مصرف نکنید.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
قرص
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۲ برند از ۲ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
یوتیروکس EUTHYROX
100 TABLET in 4 BLISTER PACK in 1 BOX
Merck Kgaa
قرص
یوتید UTYD
100 TABLET in 4 BLISTER PACK in 1 BOX
دارویی البرز زاگرس
قرص
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱چرا باید لووتیروکسین را صبح و با معدهٔ خالی مصرف کرد؟
چون غذا، قهوه و بسیاری از داروها و مکمل‌ها می‌توانند جذب این دارو را کم کنند، مصرف آن در ساعتی ثابت و با معدهٔ خالی باعث جذب یکنواخت‌تر و اثری قابل‌پیش‌بینی‌تر می‌شود. همین یکنواختی به پزشک کمک می‌کند دوز مناسب را بهتر تنظیم کند.
۰۲اگر یک نوبت دارو را فراموش کنم، چه کنم؟
اگر همان روز یادتان بیاید، معمولاً می‌توانید آن را مصرف کنید؛ ولی اگر تا روز بعد فراموش شد، نباید دو نوبت را با هم جبران کرد. بهتر است با داروساز یا پزشک خود تماس بگیرید و طبق راهنمایی او عمل کنید.
۰۳آیا مصرف این دارو مادام‌العمر است؟
در بیشتر موارد کم‌کاری دائمی تیروئید، بله، این درمان جایگزینی معمولاً برای همیشه ادامه می‌یابد، مگر آنکه علت زمینه‌ای موقتی باشد. تصمیم نهایی دربارهٔ ادامه یا قطع دارو را فقط پزشک می‌گیرد.
۰۴چرا باید مرتب آزمایش خون بدهم؟
چون اثر کامل این دارو چند هفته طول می‌کشد و نیاز بدن به آن می‌تواند با گذر زمان، تغییر وزن، بارداری یا شروع داروهای دیگر تغییر کند. آزمایش دوره‌ای هورمون محرک تیروئید (TSH) به پزشک کمک می‌کند دوز را دقیق نگه دارد.
۰۵آیا می‌توانم برند دارو را خودسرانه عوض کنم؟
بهتر است این کار را نکنید، چون برندهای مختلف ممکن است اندکی در جذب تفاوت داشته باشند و همین تفاوت می‌تواند سطح هورمون بدن را جابه‌جا کند. اگر ناچار به تغییر برند شدید، پزشک یا داروساز خود را مطلع کنید تا در صورت نیاز، آزمایش پیگیری را زودتر انجام دهید.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۲ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۲ برند از ۲ سازنده، در گروه H03AA01. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.