کلرید آهن دوظرفیتی چهارآبه
این فرآورده یک محلول تزریقیِ عناصر کممقدار است که کلرید آهن دوظرفیتی چهارآبه یکی از اجزای آن است. هدف آن تأمین عناصر ضروری در تغذیه وریدی است.
بیشتر برای تأمین عناصر کممقدار در تغذیه وریدی بزرگسالانی استفاده میشود که تغذیه خوراکی یا رودهای برایشان کافی یا ممکن نیست.
تراکوتیل باید پس از رقیقسازی مناسب و فقط بهصورت انفوزیون وریدی، زیر نظر کادر درمان مصرف شود. در بیماری شدید کبدی یا کلیوی، تجمع برخی عناصر ممکن است خطرناک باشد.
در صورت بیماری کلیه یا کبد، اختلال تیروئید، حساسیت به ید، اختلال ذخیره آهن، دیابتِ وابسته به انسولین یا مصرف مکملهای عناصر کممقدار، پیش از تجویز اطلاع دهید.
مواد مؤثره
این فرآورده ترکیبی است و از موادِ مؤثرهٔ زیر ساخته شده (برای دیدنِ هر ماده، روی آن بزنید):
معرفی دارو
کلرید آهن دوظرفیتی چهارآبه در این فرآورده بهتنهایی مصرف نمیشود، بلکه همراه با روی، منگنز، مس، کروم، سلنیوم، مولیبدن، ید و فلوراید در محلول تزریقی تراکوتیل قرار دارد. این عناصر برای ساخت هموگلوبین، فعالیت آنزیمها، سوختوساز و عملکرد طبیعی بدن ضروریاند. فرآورده در گروه افزودنیهای عناصر کممقدار برای تغذیه وریدی قرار میگیرد و هدف اصلی آن پیشگیری یا جبران کمبود این عناصر در بزرگسالان دریافتکننده تغذیه وریدی است.
موارد مصرف
- تأمین عناصر کممقدار در تغذیه وریدی بزرگسالان
- پیشگیری از کمبود عناصر کممقدار در تغذیه وریدی طولانیمدت
- تأمین نیاز افزایشیافته پس از جراحی بزرگ، سوختگی شدید یا آسیبهای چندگانه
- کمک به تأمین عناصر ضروری در صورت ناکافی یا غیرممکن بودن تغذیه خوراکی یا رودهای
روش مصرف
این فرآورده فقط بهصورت انفوزیون وریدی و پس از رقیقسازی در محلول مناسب مصرف میشود و نباید مستقیم به رگ، خوراکی، عضلانی یا زیرجلدی تزریق شود. مقدار، سرعت و مدت انفوزیون بر اساس وضعیت تغذیه، آزمایشها و عملکرد کلیه و کبد تعیین میشود؛ آمپول نباید خودسرانه باز یا به محلول دیگری افزوده شود. چون مصرف آن وریدی است، زمان غذا اهمیت مستقیمی ندارد. در مصرف طولانی، پایش عناصر خونی، آهن، عملکرد کبد و کلیه و در افراد دیابتی پایش قند خون اهمیت دارد.
پیش از مصرف بدانید
- سابقه حساسیت به هر یک از اجزای فرآورده، ید یا داروهای تزریقی را اطلاع دهید.
- اگر بیماری کبدی، کلستاز، انسداد صفراوی، نارسایی کلیه یا کاهش ادرار دارید، پیش از مصرف مطرح کنید.
- در بیماری ویلسون یا اختلال ذخیره آهن مانند هموسیدروز و هموکروماتوز، مصرف این فرآورده ممکن است ممنوع باشد.
- پرکاری تیروئید، حساسیت به ید یا مصرف همزمان فرآوردههای یددار را به پزشک بگویید.
- در صورت دیابت و مصرف انسولین، تزریق خون مکرر، تغذیه وریدی طولانیمدت یا مصرف مکملهای آهن و عناصر کممقدار، نیاز به پایش دقیقتر وجود دارد.
- این ترکیب برای نوزادان، شیرخواران و کودکان مناسب نیست و در نوجوانان نیز معمولاً توصیه نمیشود.
عوارض احتمالی
- برای این فرآورده، عارضه شایعِ مشخصی با میزان شیوع قابلتعیین ثبت نشده است؛ هر علامت تازه هنگام انفوزیون را به کادر درمان اطلاع دهید.
- کهیر گسترده، خارش شدید، تورم لب، زبان، صورت یا گلو و گرفتگی صدا میتواند نشانه حساسیت شدید باشد؛ انفوزیون باید متوقف شود و فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- تنگی نفس، خسخس، احساس گرفتگی گلو، سرگیجه شدید یا غش میتواند نشانه واکنش آنافیلاکتیک باشد؛ فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- افت فشار، رنگپریدگی، تعریق سرد، تپش قلب یا بدحال شدن ناگهانی هنگام تزریق را فوراً به کادر درمان اطلاع دهید.
- درد، سوزش، قرمزی یا تورم شدید و رو به افزایش اطراف رگ نیازمند توقف انفوزیون و بررسی فوری محل تزریق است.
- در مصرف طولانی، کاهش واضح ادرار، زردی پوست یا چشم، گیجی یا ضعف شدید میتواند با اختلال دفع یا تجمع عناصر همراه باشد؛ سریعاً پزشک را مطلع کنید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
چون فرآورده وریدی است، تداخل جذب با غذا یا الکل مطرح نیست؛ نگرانی اصلی دریافت همزمان عناصر و سازگاری محلولهای وریدی است. نباید بدون بررسی سازگاری با محلولهای قلیایی مانند بیکربنات، امولسیونهای چربی یا محلولهای فسفات معدنی مخلوط شود؛ حضور عناصر کممقدار میتواند تخریب ویتامین ث را در محلول افزایش دهد. در افراد مبتلا به دیابت که انسولین میگیرند، کروم ممکن است استفاده از گلوکز را بهبود دهد و نیاز به پایش قند و بازبینی درمان ایجاد کند. فهرست کامل داروها، مکملها و محلولهای تغذیه وریدیتان را به پزشک و داروساز بگویید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
دادههای مربوط به مصرف این ترکیب در بارداری محدود است و در بارداری فقط زمانی استفاده میشود که وضعیت بالینی مادر به آن نیاز داشته باشد. مشخص نیست همه اجزای آن به شیر مادر منتقل میشوند یا نه؛ در شیردهی، تصمیمگیری باید بر اساس سود مورد انتظار برای مادر و خطر احتمالی برای شیرخوار انجام شود.
نگهداری
آمپول بازنشده را در شرایط معمول اتاق، در بستهبندی اصلی و دور از دسترس کودکان نگه دارید و تاریخ انقضا و سالم بودن ظرف را بررسی کنید. محلول باید شفاف و بیرنگ و بدون ذرات یا رسوب باشد؛ محلول رقیقشده باید طبق دستور مرکز درمانی و بدون نگهداری طولانی مصرف شود.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| تزریقی | 0.6958 mg / 0.6815 mg / 0.1979 mg / 0.2046 mg / 0.0053 mg / 0.00789 mg / 0.00242 mg / 0.0166 mg / 0.126 mg / 1mL |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۱ برند از ۱ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا تراکوتیل همان آمپول آهن برای درمان کمخونی است؟
۰۲آیا میتوان تراکوتیل را مستقیم داخل رگ تزریق کرد؟
۰۳آیا در بیماری کلیه یا کبد میتوان از تراکوتیل استفاده کرد؟
۰۴آیا تراکوتیل برای کودکان قابل استفاده است؟
۰۵اگر انسولین مصرف کنم، تراکوتیل چه اهمیتی دارد؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۳ فرآوردهٔ ثبتشده، ۱ برند از ۱ سازنده، در گروه V03. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.