بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · پوست

هیدروکورتیزون استات

Hydrocortisone Acetate 1 %
رده ATC D07AA02شکل‌ها پماد، کرمبرند در ایران ۱۶
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

هیدروکورتیزون استات یک کورتیکواستروئیدِ موضعی با قدرتِ اثرِ ملایم است که برای کاهشِ التهاب، خارش و قرمزیِ پوست روی ناحیهٔ محدودی از بدن به‌کار می‌رود.

بیشتر برای چه؟

بیشتر برای اگزما و درماتیت، حساسیت‌ها و خارشِ پوستی، نیشِ حشرات و برخی التهاب‌های خفیفِ دیگرِ پوست استفاده می‌شود.

نکتهٔ ایمنی مهم

این دارو فقط برای مصرفِ موضعی و کوتاه‌مدت روی پوستِ سالم است؛ مصرفِ طولانی‌مدت یا روی زخمِ باز و عفونت بدونِ نظرِ پزشک توصیه نمی‌شود.

کِی با پزشک تماس بگیرید

اگر پس از چند روز بهبودی حاصل نشد، ناحیهٔ موردنظر نشانهٔ عفونت پیدا کرد، یا مصرف در نوزاد و کودکِ خردسال موردنیاز بود، حتماً با پزشک یا داروساز مشورت کنید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

۰۲

معرفی دارو

هیدروکورتیزون استات یک کورتیکواستروئیدِ موضعی از ردهٔ داروهای ضدالتهابِ پوستی است که در دستهٔ «پوست» قرار می‌گیرد و با قدرتِ اثرِ ملایم شناخته می‌شود. این دارو با مهارِ واسطه‌های التهابی در پوست، پاسخِ ایمنیِ موضعی را کاهش می‌دهد و به‌این‌ترتیب التهاب، قرمزی، تورم و خارشِ ناحیهٔ مصرف‌شده را کم می‌کند. این دارو به‌صورتِ کرم و پماد با غلظتِ یک‌درصد در بازار موجود است و برای دوره‌های کوتاه و ناحیه‌های محدودی از پوست طراحی شده است. هدفِ اصلیِ آن آرام‌کردنِ واکنش‌های التهابی و آلرژیکِ پوستی است، نه درمانِ ریشه‌ایِ علتِ زمینه‌ای.

۰۳

موارد مصرف

  • کاهشِ التهاب، قرمزی و خارش در اگزما و درماتیت
  • درماتیتِ تماسی و واکنش‌های آلرژیکِ پوستی
  • خارش و التهابِ ناشی از نیشِ حشره و گزیدگی
  • درماتیتِ سبورئیک (شورهٔ پوستِ سر و صورت)
  • خارش و التهابِ خفیفِ ناحیهٔ مقعد، طبقِ تشخیصِ پزشک
  • سایر التهاب‌های خفیفِ پوستی که پزشک تشخیص دهد
۰۴

روش مصرف

این دارو معمولاً به‌صورتِ یک لایهٔ نازک و فقط روی ناحیهٔ آسیب‌دیدهٔ پوست مالیده می‌شود و به‌آرامی در پوست فرومی‌رود؛ تعدادِ دفعات و طولِ دورهٔ مصرف را پزشک یا داروساز بر اساسِ نسخه مشخص می‌کند. بهتر است پیش و پس از استفاده دست‌ها شسته شود (مگر آنکه دست‌ها خود ناحیهٔ تحتِ درمان باشند) و بدونِ توصیهٔ پزشک از پانسمان یا پوشاندنِ محکمِ ناحیه خودداری شود، زیرا جذبِ دارو را افزایش می‌دهد. مصرف روی صورت، زیرِ بغل یا کشاله‌ران، و نیز برای دوره‌های طولانی، فقط با راهنماییِ صریحِ پزشک انجام شود. اگر این دارو برای یک بیماریِ مزمنِ پوستی تجویز شده، قطعِ ناگهانی یا کاهشِ خودسرانهٔ آن را با پزشک در میان بگذارید، و اگر پس از دورهٔ توصیه‌شده بهبودی حاصل نشد، به‌جای ادامهٔ خودسرانه، به پزشک مراجعه کنید.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

اگزما و درماتیت

بزرگسالانکرم یا پماد را به‌صورت لایه‌ای نازک، یک تا دو نوبت در روز، روی ناحیهٔ مبتلا بمالید؛ معمولاً تا فروکش‌کردن التهاب و حداکثر یک هفته در مصرف خودسرانه.
کودکانلایهٔ نازک یک تا دو نوبت در روز، برای کوتاه‌ترین دورهٔ ممکن و فقط با نظر پزشک.

پس از بهبود، دفعات مصرف را کم یا قطع کنید؛ روی پوست عفونی، زخم باز یا زیر پانسمان بسته استفاده نشود.

درماتیت تماسی و واکنش‌های آلرژیک پوستی

بزرگسالانلایهٔ نازک کرم یا پماد، یک تا دو نوبت در روز، تا بهبود التهاب؛ در مصرف خودسرانه بیش از یک هفته ادامه ندهید.
کودکانلایهٔ نازک یک تا دو نوبت در روز، برای دوره‌ای کوتاه و فقط با نظر پزشک.

در صورت امکان عامل تحریک‌کننده یا حساسیت‌زا را حذف کنید؛ روی پوست عفونی استفاده نشود.

خارش و التهاب ناشی از نیش حشره و گزیدگی

بزرگسالانلایهٔ نازک روی محل گزیدگی، یک تا دو نوبت در روز، تا فروکش‌کردن علائم و معمولاً حداکثر یک هفته.
کودکانلایهٔ نازک یک تا دو نوبت در روز، برای کوتاه‌ترین دوره و فقط با نظر پزشک.

روی زخم باز، محل چرکی یا ناحیهٔ وسیع استفاده نکنید؛ در تورم شدید یا تنگی نفس فوراً به پزشک مراجعه شود.

درماتیت سبورئیک پوست سر و صورت

بزرگسالانلایهٔ نازک روی نواحی ملتهب، یک تا دو نوبت در روز، تا کنترل التهاب و معمولاً حداکثر یک هفته.
کودکانلایهٔ نازک یک تا دو نوبت در روز، فقط برای دورهٔ کوتاه و با نظر پزشک.

در صورت و پوست سر کوتاه‌مدت مصرف شود؛ برای عودهای مکرر، ارزیابی و درمان زمینه‌ای لازم است.

خارش و التهاب خفیف ناحیهٔ مقعد

بزرگسالانفقط روی پوست اطراف مقعد، لایه‌ای نازک، یک تا دو نوبت در روز و حداکثر به‌مدت یک هفته.

فقط مصرف خارجی دارد؛ در صورت خونریزی، درد، ترشح یا تداوم علائم، مراجعهٔ پزشکی ضروری است.

سایر التهاب‌های خفیف پوستی که پزشک تشخیص دهد

بزرگسالانلایهٔ نازک کرم یا پماد، یک تا دو نوبت در روز، تا بهبود علائم و برای کوتاه‌ترین دورهٔ مؤثر.
کودکانلایهٔ نازک یک تا دو نوبت در روز، فقط با نظر پزشک و برای کوتاه‌ترین دورهٔ مؤثر.

پیش از مصرف باید علت التهاب مشخص باشد؛ برای عفونت‌های قارچی، ویروسی یا باکتریایی به‌تنهایی مناسب نیست.

تنظیم دوز: در سالمندان و بیماران دچار نارسایی کلیه یا کبد معمولاً تنظیم روتین دوز لازم نیست؛ بااین‌حال مصرف روی سطح وسیع، به‌مدت طولانی یا زیر پوشش بسته جذب و عوارض را بیشتر می‌کند. حداکثر روزانهٔ ثابتی برای شکل موضعی وجود ندارد و باید کمترین مقدار لازم برای پوشاندن نازک ناحیه مصرف شود؛ پزشک مقدار و مدت دقیق را بر پایهٔ سن، وسعت و شدت بیماری و وضعیت کلیه و کبد تعیین می‌کند.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • اگر به هیدروکورتیزون یا سایر کورتیکواستروئیدها حساسیت دارید، پیش از مصرف به پزشک یا داروساز اطلاع دهید.
  • اگر ناحیهٔ موردنظر نشانهٔ عفونتِ باکتریایی، قارچی یا ویروسی (مانندِ تبخال) دارد، پیش از مصرف با پزشک مشورت کنید.
  • اگر پوستِ ناحیه زخمِ باز، بریدگیِ عمیق یا سوختگیِ شدید دارد، مصرف را با پزشک هماهنگ کنید.
  • در صورتِ بارداری، شیردهی یا برنامه‌ریزی برای بارداری، پزشک را مطلع کنید.
  • اگر مصرف برای نوزاد، کودکِ خردسال یا فردِ سالمند در نظر گرفته شده، حتماً با پزشک مشورت شود، زیرا پوستِ این گروه‌ها جذبِ بیشتری دارد.
  • فهرستِ داروها، پمادها و مکمل‌های دیگری که هم‌زمان مصرف می‌کنید را به پزشک یا داروساز بگویید.
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • سوزش یا تیرکشیدنِ خفیف و گذرا در محلِ مصرف، به‌ویژه در روزهای نخست
  • خشکی یا پوسته‌پوسته‌شدنِ خفیفِ پوست
  • خارشِ ملایم در ناحیهٔ مصرف
  • قرمزی یا تحریکِ خفیفِ موضعی
  • احساسِ سفتی یا کشیدگیِ خفیفِ پوست
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • بدترشدنِ قرمزی، تورم، گرمی یا ترشح در ناحیهٔ مصرف که می‌تواند نشانهٔ عفونت باشد؛ در این صورت به پزشک مراجعه کنید.
  • نازک‌شدنِ پوست، پیدایشِ ترک‌های پوستی یا رگ‌های ریزِ قابلِ مشاهده در پیِ مصرفِ طولانی یا نادرست؛ در این حالت مصرف را با پزشک بازبینی کنید.
  • علائمِ واکنشِ آلرژیکِ شدید مانندِ تورمِ صورت، لب‌ها یا گلو، کهیرِ گسترده یا دشواری در تنفس؛ در این حالت فوراً به اورژانس مراجعه کنید یا با اورژانس تماس بگیرید.
  • تاری دید یا دردِ چشم در پیِ تماسِ ناخواستهٔ دارو با چشم یا مصرفِ نزدیکِ اطرافِ چشم؛ در این حالت با پزشک مشورت کنید.

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

هیدروکورتیزونِ موضعی در مصرفِ معمول و کوتاه‌مدت جذبِ سیستمیکِ اندکی دارد، اما استفادهٔ هم‌زمان با سایر فرآورده‌های موضعیِ کورتیکواستروئیدی، پانسمانِ محکم، یا مصرفِ گسترده روی سطحِ وسیعی از پوست می‌تواند جذب و اثراتِ آن را افزایش دهد. اگر هم‌زمان از کورتیکواستروئیدِ خوراکی، استنشاقی یا تزریقی نیز استفاده می‌کنید، یا کرم و پمادِ دیگری روی همان ناحیه می‌مالید، حتماً پزشک یا داروساز را مطلع کنید. همیشه فهرستِ کاملِ داروها و مکمل‌هایتان را به پزشک و داروساز بگویید تا از تداخل‌های احتمالی پیشگیری شود.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

مصرفِ هیدروکورتیزونِ موضعی در دورانِ بارداری، به‌ویژه در مقادیرِ کم و برای دورهٔ کوتاه، معمولاً کم‌خطر در نظر گرفته می‌شود، اما تصمیمِ نهایی باید با پزشک باشد و از مصرفِ گسترده یا طولانی‌مدت بدونِ نظرِ پزشک خودداری شود. در دورانِ شیردهی نیز بهتر است این دارو روی ناحیهٔ سینه یا نوکِ پستان استفاده نشود مگر با تجویزِ پزشک، و در صورتِ استفاده در این نواحی، پیش از شیردهی به‌دقت شسته شود.

۱۰

نگهداری

این دارو را در دمای اتاق و دور از نورِ مستقیمِ خورشید، رطوبت و گرمای زیاد نگهداری کنید و درِ آن را همیشه بسته نگه دارید. آن را دور از دسترسِ کودکان قرار دهید، پیش از مصرف تاریخِ انقضا را بررسی کنید، و داروی تاریخ‌گذشته یا تغییررنگ‌داده را دور بریزید.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
پماد1 %
کرم1 %
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۱۶ برند از ۲۰ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
هیدروکورتیزون HYDROCOERTISONE
1 TUBE in 1 BOX
آسا دارو طوس
پماد
هیدروکورتیزون HYDROCORTISONE
1 TUBE in 1 BOX
ایران دارو
کرمپماد
هیدروکورتیزون-ناژو HYDROCORTISONE-NAJO
1 TUBE in 1 BOX
ایران ناژو
پماد
هیدروکورتیزون HYDROCORTISONE
1 TUBE in 1 CARTON
توسن دارو
پماد
هایپوکورتاپ HYPOCORTOP
1 TUBE in 1 CARTON
توسن دارو
پماد
هیدروکورتیزون بهسا 1درصد HYDROCORTISONE BEHSA 1% 15G TOP OINT
دارو سازی بهسا
پماد
هیدروکورتیزون بهسا HYDROTISONE BEHSA
1 TUBE in 1 BOX
دارو سازی بهسا
پماد
بهکورت BEHCORT
1 TUBE in 1 BOX
دارو سازی بهوزان
پماد
هیدروکورتیزون-بهوزان HYDROCORTISONE-BEHVAZAN
1 TUBE in 1 BOX
دارو سازی بهوزان
پماد
هیدروکورتیزون HYDROCORTISONE
1 TUBE in 1 CARTON
داروسازی آتیه فارمد سلامت
پماد
هیدروکورتیزون HYDROCORTISONE
1 TUBE in 1 BOX
داروسازی ابوریحان
پماد
هیدروکورتیزون 1% پماد موضعی HYDROCORTISONE ACETATE 1% 15G OINT
داروسازی ابوریحان
پماد
هیدروکورتیزون 1% پماد چشمی HYDROCORTISONE ACETATE 1% 3G OPH OINT
داروسازی ابوریحان
پماد
هیدروکورتیزون HYDROCORTISONE
1 TUBE in 1 BOX
داروسازی تولید دارو
کرم
هیدروکورتیزون HYDROCORTISONE
1 TUBE in 1 BOX
داروسازی جابرابن حیان
پماد
هیدروکورتیزون-حنان HYDROCORTISONE-HANNAN
1 TUBE in 1 BOX · 100 GRAM in 1 CONTAINER
داروسازی حنان بروجن
پمادکرم
هیدروکورتیزون HYDROCORTISONE
1 TUBE in 1 BOX
داروسازی خوارزمی
پماد
کورتیسوب CORTISOB
1 TUBE in 1 BOX
سبحان دارو
پماد
هیدروکورتیزون HYDROCORTISONE
1 TUBE in 1 BOX
سیمرغ داروی عطار
کرم
هیدروکورتیزون-عماد HYDROCORTISONE-EMAD
1 TUBE in 1 BOX
عماد درمان پارس
پمادکرم
کورتینیل CORTINIL
1 TUBE in 1 BOX
لابراتوارهای سینا دارو
پماد
هیدروکورتیزون HYDROCORTISONE
1 TUBE in 1 BOX
پارس دارو
کرم
درمید DERMAID
پوبر
کرم
هیدروکورتیزون HYDROCORTISONE
1 TUBE in 1 BOX
کارخانجات دارو پخش
پماد
هیدروکورتیزون- مدیفارم 1 درصد HYDROCORTISONE-MEDIPHARM® 1% 15G OINT
کیش مدیفارم
پماد
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱آیا هیدروکورتیزون استات را می‌توان روی صورت استفاده کرد؟
پوستِ صورت نازک‌تر است و جذبِ دارو در آن بیشتر می‌شود، بنابراین مصرف روی صورت، پلک یا اطرافِ چشم فقط با تجویز و نظارتِ صریحِ پزشک توصیه می‌شود. بدونِ هماهنگی با پزشک از مصرفِ خودسرانه روی صورت خودداری کنید.
۰۲تفاوتِ کرم و پمادِ هیدروکورتیزون چیست؟
کرم سبک‌تر است، زودتر جذب می‌شود و برای نواحیِ مرطوب یا مویدار مناسب‌تر است، درحالی‌که پماد چرب‌تر است و رطوبتِ پوستِ خشک را بهتر حفظ می‌کند. انتخابِ شکلِ مناسب را می‌توانید با پزشک یا داروساز در میان بگذارید.
۰۳آیا مصرفِ طولانی‌مدتِ این دارو خطرناک است؟
استفادهٔ مداوم و طولانی‌مدت، به‌ویژه روی نواحیِ حساس مانندِ صورت یا کشاله‌ران، می‌تواند به نازک‌شدنِ پوست و سایر عوارض منجر شود. به همین دلیل طولِ دورهٔ مصرف باید طبقِ نظرِ پزشک باشد و ادامه یا تکرارِ خودسرانهٔ آن توصیه نمی‌شود.
۰۴آیا استفاده از این دارو برای کودکان و نوزادان بی‌خطر است؟
پوستِ کودکان، به‌ویژه نوزادان، نسبت به بزرگ‌سالان جذبِ بیشتری دارد، به همین دلیل مصرف در این گروهِ سنی باید حتماً زیرِ نظرِ پزشک باشد. بدونِ تجویزِ پزشک از این دارو برای کودکِ خردسال استفاده نکنید.
۰۵آیا می‌توان این دارو را روی جوش یا زخمِ باز استفاده کرد؟
این دارو برای زخمِ باز، بریدگیِ عمیق یا پوستِ عفونی‌شده مناسب نیست، مگر آنکه پزشک صراحتاً آن را تجویز کند، زیرا می‌تواند روندِ بهبودِ زخم را کند کند یا نشانه‌های عفونت را پنهان سازد. برای جوش‌های معمولِ صورت نیز بدونِ نظرِ پزشک یا داروساز از آن استفاده نکنید.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۴۷ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۱۶ برند از ۲۰ سازنده، در گروه D07AA02. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.