بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · چشم و گوش

گانسیکلوویر

Ganciclovir 0.15 %
رده ATC S01AD09شکل ژلبرند در ایران ۱
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

گانسیکلوویر ژل چشمی، دارویی ضدویروسی از دستهٔ آنالوگ‌های نوکلئوزیدی است که به‌صورت موضعی در چشم برای مهار تکثیر ویروس تبخال به کار می‌رود.

بیشتر برای چه؟

این ژل عمدتاً برای درمان کراتیت هرپسی حاد، یعنی زخم و التهاب قرنیه ناشی از ویروس تبخال ساده، تجویز می‌شود.

نکتهٔ ایمنی مهم

این دارو فقط برای مصرف چشمی است و باید دقیقاً طبق دستور پزشک و تا پایان دورهٔ تعیین‌شده مصرف شود، حتی اگر علائم زودتر بهبود یابند.

کِی با پزشک تماس بگیرید

اگر علائم چشمی طی چند روز بهتر نشد، بدتر شد یا نشانه‌هایی مانند درد شدید یا افت دید دیدید، حتماً با پزشک یا داروساز خود تماس بگیرید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

۰۲

معرفی دارو

گانسیکلوویر داروی ضدویروسی از خانوادهٔ آنالوگ‌های نوکلئوزیدی گوانین است که به‌صورت ژل چشمی ۰٫۱۵٪ عرضه می‌شود. این دارو در سلول‌های آلوده به ویروس تبخال فعال می‌شود و با مهار آنزیم دی‌ان‌ای‌پلیمراز ویروسی، از تکثیر ویروس جلوگیری می‌کند. کاربرد اصلی آن درمان کراتیت هرپسی، یعنی التهاب و زخم سطحی قرنیه ناشی از ویروس هرپس سیمپلکس، است. چون این ژل فقط در چشم و به‌صورت موضعی استفاده می‌شود، جذب آن به گردش خون بسیار محدود و اثر آن عمدتاً موضعی است.

۰۳

موارد مصرف

  • درمان کراتیت هرپسی حاد؛ یعنی التهاب و زخم‌های شاخه‌مانند قرنیه که ویروس تبخال ساده ایجاد می‌کند
  • تسریع بهبود زخم و بافت رویی (اپیتلیوم) قرنیه در عفونت فعال تبخالی چشم
  • کنترل موضعی عفونت ویروسی سطح چشم، زیر نظر مستقیم چشم‌پزشک
  • پیشگیری از گسترش آسیب به لایه‌های عمقی‌تر قرنیه در صورت شروع به‌موقع درمان
۰۴

روش مصرف

این ژل باید دقیقاً طبق دستور پزشک، فقط در چشم آلوده و در فواصل زمانی مشخص‌شده در نسخه استفاده شود. پیش از هر بار مصرف دست‌ها را بشویید و نوک لولهٔ دارو را به چشم، پلک یا هیچ سطح دیگری نزنید تا آلوده نشود. طبیعی است که بلافاصله پس از چکاندن ژل، دید برای چند دقیقه تار شود؛ بهتر است تا برطرف‌شدن این حالت از رانندگی یا کارهایی که به دید دقیق نیاز دارند خودداری کنید. اگر هم‌زمان از قطره یا پماد چشمی دیگری هم استفاده می‌کنید، طبق راهنمایی پزشک یا داروساز بین مصرف آن‌ها فاصله بگذارید. درمان را کامل و تا مدتی که پزشک تعیین کرده ادامه دهید، حتی اگر چشم زودتر بهتر به نظر برسد؛ قطع زودهنگام می‌تواند به بازگشت عفونت بینجامد. در طول دورهٔ درمان، معمولاً از لنز تماسی استفاده نکنید مگر پزشک اجازه دهد.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

کراتیت هرپسی حاد سطحی قرنیه (زخم‌های شاخه‌مانند یا جغرافیایی)

بزرگسالانیک قطره در کیسهٔ ملتحمهٔ چشم مبتلا، روزی ۵ بار، تقریباً هر ۳ ساعت در زمان بیداری، تا بهبود زخم و بازسازی کامل سطح قرنیه؛ سپس یک قطره، روزی ۳ بار به مدت ۷ روز.
کودکانبرای کودکان ۲ سال و بالاتر، همان رژیم بزرگسالان؛ در کودکان زیر ۲ سال دادهٔ کافی وجود ندارد.

درمان معمولاً بیش از ۲۱ روز طول نمی‌کشد. لنز تماسی را در طول درمان استفاده نکنید و مصرف دارو باید زیر نظر چشم‌پزشک باشد.

تنظیم دوز: به‌دلیل جذب عمومی بسیار کم، معمولاً در سالمندان و بیماران مبتلا به اختلال کلیه یا کبد تنظیم دوز لازم نیست؛ بااین‌حال دوز و مدت دقیق درمان را چشم‌پزشک بر اساس وضعیت بیمار تعیین می‌کند و نباید تعداد دفعات مصرف از رژیم تجویزشده بیشتر شود.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • اگر تاکنون به گانسیکلوویر، والگانسیکلوویر یا هر یک از اجزای این ژل حساسیت داشته‌اید، پیش از مصرف حتماً به پزشک بگویید.
  • هرگونه بیماری زمینه‌ای چشم، جراحی قبلی چشم یا استفاده از لنز تماسی را با پزشک در میان بگذارید.
  • اگر باردار هستید، قصد بارداری دارید یا شیر می‌دهید، پیش از مصرف با پزشک مشورت کنید.
  • فهرست همهٔ داروها، قطره‌های چشمی و مکمل‌هایی که مصرف می‌کنید را به پزشک یا داروساز اطلاع دهید.
  • اگر این دارو برای کودک یا فرد سالمند تجویز شده، مصرف باید زیر نظر مستقیم پزشک انجام شود.
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • تاری موقت دید، بلافاصله پس از استفاده
  • سوزش یا احساس ناراحتی خفیف در چشم
  • قرمزی سطحی چشم
  • احساس وجود جسم خارجی یا حساسیت به نور
  • تحریک خفیف سطح قرنیه (کراتیت نقطه‌ای)
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • نشانه‌های واکنش آلرژیک شدید مانند تورم شدید پلک و اطراف چشم، خارش گستردهٔ پوست یا مشکل در تنفس؛ در این صورت با اورژانس تماس بگیرید.
  • درد شدید چشم، افت ناگهانی و قابل‌توجه دید، یا افزایش چشمگیر قرمزی و تورم به‌جای بهبود؛ در این صورت فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
  • عدم بهبود زخم قرنیه پس از چند روز مصرف منظم؛ باید در اولین فرصت به چشم‌پزشک اطلاع داده شود.
  • افزایش ترشح چشم، تورم فزایندهٔ پلک یا احساس گرمای شدید در چشم که می‌تواند نشانهٔ عفونت ثانویه باشد؛ نیازمند بررسی پزشک است.

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

گانسیکلوویر چشمی به‌صورت موضعی مصرف می‌شود و جذب آن به گردش خون بسیار محدود است، به همین دلیل تداخل دارویی مهم شناخته‌شده‌ای در سطح کل بدن برای آن گزارش نشده است. بااین‌حال اگر هم‌زمان از قطره یا پماد چشمی دیگری استفاده می‌کنید، رعایت فاصلهٔ زمانی مناسب بین آن‌ها به جذب بهتر هر دو دارو کمک می‌کند. همیشه فهرست کامل داروها، قطره‌های چشمی و مکمل‌هایت را به پزشک و داروساز بگو تا از نبود هرگونه ناسازگاری احتمالی مطمئن شوند.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

اطلاعات بالینی مربوط به مصرف گانسیکلوویر چشمی در بارداری و شیردهی محدود است. از آنجا که این دارو موضعی است و در مقدار بسیار کمی به کار می‌رود، جذب آن به جریان خون معمولاً ناچیز است؛ بااین‌حال تصمیم برای مصرف در دوران بارداری یا شیردهی باید تنها با تجویز و زیر نظر پزشک باشد و خودسرانه شروع یا ادامه داده نشود.

۱۰

نگهداری

این ژل را در دمای معمولی اتاق و دور از نور مستقیم، گرما و رطوبت نگهداری کنید، مگر برچسب روی بسته‌بندی دستور دیگری داده باشد. پس از باز کردن لوله، دارو را طبق مدت ذکرشده روی بسته‌بندی یا توصیهٔ داروساز دور بریزید، چون ژل بازشده پس از مدتی دیگر مناسب مصرف نیست. دارو را همیشه دور از دسترس کودکان نگه دارید و پیش از هر بار مصرف، تاریخ انقضا را بررسی کنید.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
ژل0.15 %
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۱ برند از ۱ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
ویرگان VIRGAN
1 TUBE in 1 BOX
Farmila Thea Farmaceutici SpA
ژل
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱چرا بلافاصله بعد از استفاده از این ژل، دیدم چند دقیقه تار می‌شود؟
این حالت طبیعی و ناشی از بافت ژلی داروست که روی سطح چشم می‌نشیند. معمولاً پس از چند دقیقه دید به حالت عادی برمی‌گردد؛ فقط تا برطرف‌شدن آن بهتر است رانندگی نکنید یا کار حساس انجام ندهید.
۰۲آیا در دورهٔ درمان می‌توانم لنز تماسی بزنم؟
به‌طور کلی در زمان عفونت فعال چشمی و درمان با این ژل، استفاده از لنز تماسی توصیه نمی‌شود مگر پزشک صراحتاً اجازه دهد. بهتر است دربارهٔ زمان مناسب بازگشت به لنز با چشم‌پزشک خود مشورت کنید.
۰۳اگر بعد از چند روز حال چشمم بهتر شد، می‌توانم مصرف را قطع کنم؟
خیر؛ حتی اگر علائم زودتر بهبود یابد، باید درمان را تا مدتی که پزشک تعیین کرده کامل کنید. قطع زودهنگام می‌تواند خطر بازگشت عفونت هرپسی را افزایش دهد.
۰۴آیا مصرف هم‌زمان این ژل با قطره‌های چشمی دیگر مشکلی دارد؟
لزوماً نه، اما این موضوع را حتماً با پزشک یا داروساز خود در میان بگذارید. در صورت نیاز به مصرف هم‌زمان، معمولاً باید بین چکاندن داروهای مختلف چشمی فاصلهٔ زمانی رعایت شود.
۰۵آیا این ژل برای هر نوع قرمزی یا عفونت چشم مناسب است؟
خیر؛ این دارو به‌طور اختصاصی برای عفونت ویروسی تبخالی قرنیه ساخته شده و برای سایر علت‌های قرمزی یا عفونت چشم مثل عفونت باکتریایی یا آلرژی مناسب نیست. تشخیص دقیق نوع عفونت باید توسط چشم‌پزشک انجام شود.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۳ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۱ برند از ۱ سازنده، در گروه S01AD09. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.