فنتانیل

فنتانیل یک مسکن اوپیوئیدی بسیار قوی از گروه داروهای مؤثر بر دستگاه عصبی است. برچسب پوستی آن فنتانیل را به‌تدریج از پوست وارد خون می‌کند و با فعال کردن گیرنده‌های مخدر در مغز و نخاع، شدت و واکنش بدن به درد را کم می‌کند. این فرآورده برای درد شدید و مداوم در بیمارانی به‌کار می‌رود که پیش‌تر مسکن‌های مخدر قوی دریافت کرده‌اند؛ برای درد حاد، درد پس از عمل یا مصرف موردی مناسب نیست. پس از برداشتن برچسب نیز ممکن است مقداری دارو از پوست جذب شود، بنابراین تعویض یا قطع آن باید برنامه‌ریزی‌شده باشد.

قدرت، محل استفاده و زمان تعویض را دقیقاً طبق نسخه و بروشور همان فرآورده رعایت کنید؛ برای درد ناگهانی هرگز برچسب اضافی نزنید. برچسب را روی پوست تمیز، خشک، صاف و سالم، بدون زخم، التهاب، بثورات، چربی یا آثار کرم بچسبانید؛ موها را در صورت نیاز با قیچی کوتاه کنید و پوست را نتراشید. برچسب را نبُرید، نجوید یا نبلعید، روی هم نچسبانید و قبل از گذاشتن برچسب جدید قبلی را بردارید؛ هر بار تا حد امکان محل مناسب دیگری انتخاب کنید و بعد از تماس دست‌ها را بشویید. از پد گرم‌کننده، پتوی برقی، سونا، جکوزی، حمام داغ طولانی، آفتاب مستقیم و فعالیتی که بدن را بیش‌ازحد گرم می‌کند دوری کنید؛ تب را نیز سریع اطلاع دهید. تا زمانی که اثر دارو را نمی‌شناسید رانندگی و کار با ماشین‌آلات انجام ندهید. اگر برچسب جدا شد یا زمان تعویض فراموش شد، برای جبران برچسب اضافی نزنید و طبق دستور داخل جعبه یا راهنمای داروساز عمل کنید. قطع پس از مصرف مداوم باید تدریجی و با برنامه پزشک باشد.

همراهی فنتانیل با الکل، داروهای خواب‌آور و آرام‌بخش، مسکن‌های مخدر دیگر، گاباپنتین یا پرگابالین، آنتی‌هیستامین‌های خواب‌آور و شل‌کننده‌های عضلانی می‌تواند خواب‌آلودگی و کندی تنفس را شدید و خطرناک کند. بعضی آنتی‌بیوتیک‌ها، داروهای ضدقارچ، ضدویروس و برخی داروهای قلبی، و نیز آب گریپ‌فروت، ممکن است مقدار فنتانیل را بالا ببرند؛ داروهایی مانند ریفامپین، کاربامازپین و فنی‌توئین ممکن است اثر آن را کم کنند و تغییر یا قطعشان هم نیازمند پایش است. برخی داروهای ضدافسردگی، ترامادول و داروهای میگرن می‌توانند به‌ندرت خطر سندرم سروتونین را بالا ببرند؛ بی‌قراری، تب، تعریق، تپش قلب، لرزش یا سفتی عضلات هشداردهنده‌اند. فهرست کامل داروها، مکمل‌ها و فرآورده‌های گیاهی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید.