الباسویر/گرازوپرویر
الباسویر/گرازوپرویر یک ترکیب ضدویروس مستقیماثر برای درمان هپاتیت سی مزمن است که دو مرحلهٔ مهم تکثیر ویروس را مهار میکند.
برای درمان برخی ژنوتیپهای هپاتیت سی مزمن، بهویژه ژنوتیپهای ۱ و ۴، در بزرگسالان و برخی نوجوانان به کار میرود. در بعضی بیماران همراه ریباویرین تجویز میشود.
پیش از شروع، سابقهٔ هپاتیت ب و وضعیت کبد باید بررسی شود؛ فعالشدن دوبارهٔ هپاتیت ب ممکن است جدی باشد. این ترکیب در بیماری متوسط تا شدید کبدی یا سابقهٔ نارسایی جبراننشدهٔ کبد مناسب نیست.
اگر بیماری کبدی، پیوند کبد، بیماری کلیه، عفونت اچآیوی، بارداری یا مصرف داروهای متعدد دارید، پیش از شروع اطلاع دهید. زردی، ادرار تیره، گیجی، خونریزی غیرعادی یا علائم حساسیت شدید نیازمند پیگیری فوری است.
مواد مؤثره
این فرآورده ترکیبی است و از موادِ مؤثرهٔ زیر ساخته شده (برای دیدنِ هر ماده، روی آن بزنید):
معرفی دارو
الباسویر/گرازوپرویر یک ترکیب ضدویروس مستقیماثر برای درمان هپاتیت سی مزمن است و با نام تجاری زپاتیر شناخته میشود. الباسویر پروتئینی ضروری برای تکثیر ویروس و گرازوپرویر پروتئازی لازم برای پردازش پروتئینهای ویروسی را مهار میکند. این دارو برای برخی ژنوتیپها، عمدتاً ۱ و ۴، و بر اساس سابقهٔ درمان، آزمایش مقاومت و وضعیت کبد انتخاب میشود. گاهی پزشک آن را همراه ریباویرین تجویز میکند و آزمایشهای کبدی و بررسی هپاتیت ب پیش از شروع و در طول درمان اهمیت دارد.
موارد مصرف
- درمان هپاتیت سی مزمن ناشی از ژنوتیپ ۱
- درمان هپاتیت سی مزمن ناشی از ژنوتیپ ۴
- درمان برخی بیماران مبتلا به هپاتیت سی همراه با عفونت اچآیوی
- درمان برخی بیماران دارای سیروز جبرانشده، در صورت مناسب بودن ژنوتیپ و وضعیت کبد
- درمان برخی بیماران مبتلا به بیماری پیشرفتهٔ کلیه یا تحت دیالیز، در صورت انتخاب این رژیم
- درمان برخی بیماران پیشتر درمانشده، بر اساس سابقهٔ درمان و وضعیت مقاومت ویروس
روش مصرف
قرص را طبق نسخه، هر روز در زمان ثابتی و با یا بدون غذا مصرف کنید و آن را کامل با آب ببلعید. مقدار و طول دوره به ژنوتیپ ویروس، سابقهٔ درمان، آزمایش مقاومت و وضعیت کبد بستگی دارد و نباید خودسرانه تغییر کند. اگر یک نوبت را فراموش کردید، دو نوبت را همزمان مصرف نکنید و برای تعیین نوبت بعدی از داروساز راهنمایی بگیرید. درمان را بدون هماهنگی قطع نکنید؛ جا انداختن مکرر یا قطع زودهنگام میتواند احتمال شکست درمان و مقاومت ویروس را افزایش دهد.
پیش از مصرف بدانید
- سابقهٔ ابتلا یا تماس با هپاتیت ب را بگویید؛ فعالشدن دوبارهٔ این ویروس هنگام یا پس از درمان هپاتیت سی ممکن است جدی باشد.
- هرگونه بیماری کبدی، سیروز، نارسایی کبد، سابقهٔ از دسترفتن توان جبرانی کبد، پیوند کبد یا انتظار برای پیوند را اطلاع دهید؛ این ترکیب در بیماری متوسط تا شدید کبدی مناسب نیست.
- ژنوتیپ هپاتیت سی، سابقهٔ درمانهای قبلی و نتیجهٔ آزمایشهای مقاومت را مطرح کنید؛ در برخی بیماران با ژنوتیپ ۱آ، بررسی مقاومت پیش از شروع لازم است.
- بیماری کلیه، دیالیز، عفونت اچآیوی یا مصرف داروهای سرکوبکنندهٔ ایمنی را بگویید؛ بیماری کلیه بهویژه در صورت مصرف ریباویرین اهمیت دارد.
- فهرست کامل داروهای نسخهای و بدون نسخه، داروهای ضدتشنج، ضدسل، داروهای اچآیوی، داروهای چربی خون، داروهای پیوند، مکملها و فرآوردههای گیاهی مانند علف چای را ارائه دهید.
- حساسیت به هر جزء دارو، بارداری یا احتمال آن و شیردهی را اطلاع دهید؛ اگر ریباویرین هم در نسخه است، محدودیتهای بارداری و شیردهی آن جداگانه باید رعایت شود.
عوارض احتمالی
- خستگی
- سردرد
- تهوع
- بیخوابی
- اسهال
- زردی پوست یا چشم، ادرار تیره، مدفوع روشن، بیاشتهایی، تهوع و استفراغ مداوم یا درد قسمت راست بالای شکم: میتواند نشانهٔ التهاب یا آسیب کبدی یا فعالشدن دوبارهٔ هپاتیت ب باشد؛ همان روز با پزشک تماس بگیرید.
- گیجی یا خوابآلودگی شدید، استفراغ خونی، خونریزی یا کبودی غیرعادی، تورم شکم یا پاها: احتمال بدترشدن جدی عملکرد کبد مطرح است؛ فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- تورم صورت، لب یا زبان، تنگی نفس، خسخس یا کهیر گسترده: احتمال حساسیت شدید وجود دارد؛ فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- اگر دارو را همراه ریباویرین مصرف میکنید، ضعف شدید، رنگپریدگی، تنگی نفس، درد قفسهٔ سینه یا غش میتواند نشانهٔ کمخونی باشد؛ فوراً پیگیری پزشکی کنید.
- افزایش قابلتوجه آنزیمهای کبدی ممکن است بدون علامت رخ دهد؛ آزمایشهای کبدی پیش از درمان و در طول آن را طبق برنامه انجام دهید و نتیجهٔ غیرطبیعی را سریع پیگیری کنید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
ریفامپین، کاربامازپین، فنیتوئین و علف چای میتوانند مقدار دارو را کم کنند و باعث کاهش اثر یا شکست درمان شوند؛ مصرف همزمان آنها ممنوع یا نامناسب است. سیکلوسپورین و برخی داروهای اچآیوی مانند آتازاناویر، داروناویر، لوپیناویر، ساکویناویر و تیپراناویر میتوانند مقدار گرازوپرویر و خطر آسیب کبدی را بالا ببرند؛ افاویرنز نیز میتواند اثر درمان را کم کند. برخی استاتینها، بهویژه آتورواستاتین، سیمواستاتین و لوواستاتین، ممکن است خطر درد و آسیب عضلانی را بیشتر کنند و تاکرولیموس نیاز به پایش دقیق دارد. داروهای کاهندهٔ اسید معده و قرصهای جلوگیری خوراکی معمولاً تداخل مهمی با این ترکیب ندارند، اما پیش از شروع یا تغییر هر دارو بررسی لازم است. مصرف دارو با غذا ممکن است و تداخل غذایی مشخصی مطرح نیست؛ الکل تداخل مستقیم مهمی با خود ترکیب ندارد، ولی به کبد آسیب میزند و بهتر است در هپاتیت سی مصرف نشود. فهرست کامل داروها و مکملهایتان را به پزشک و داروساز بگویید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
اطلاعات انسانی کافی دربارهٔ ایمنی این ترکیب در بارداری وجود ندارد؛ اگر باردار هستید یا قصد بارداری دارید، تصمیم درمانی باید با پزشک گرفته شود. اگر دارو همراه ریباویرین مصرف شود، بارداری برای بیمار یا شریک جنسیِ فرد مصرفکننده در طول درمان و تا مدت تعیینشده پس از آن ممنوع است و باید الزامات پیشگیری از بارداری رعایت شود. مشخص نیست اجزای دارو به شیر انسان منتقل میشوند یا نه؛ در شیردهی، ادامهٔ شیردهی یا درمان را با پزشک هماهنگ کنید.
نگهداری
قرصها را تا زمان مصرف در بستهٔ بلیستر اصلی، در دمای معمول اتاق و دور از گرما، رطوبت و نور مستقیم نگه دارید. دارو را دور از دسترس کودکان قرار دهید و پس از پایان تاریخ انقضا یا آسیبدیدن بسته مصرف نکنید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| قرص | 50 mg / 100 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۱ برند از ۱ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا الباسویر/گرازوپرویر همهٔ انواع هپاتیت سی را درمان میکند؟
۰۲چرا پیش از شروع این دارو آزمایش هپاتیت ب لازم است؟
۰۳اگر یک نوبت دارو را فراموش کنم چه کار کنم؟
۰۴آیا این دارو برای بیمار دیالیزی هم قابل استفاده است؟
۰۵آیا داروهای معده و قرصهای جلوگیری با این دارو تداخل دارند؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱ فرآوردهٔ ثبتشده، ۱ برند از ۱ سازنده، در گروه J05AX68. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.