تتراسایکلین
تتراسایکلین آنتیبیوتیکی از خانوادهٔ تتراسایکلینهاست که در این فرآورده بهصورتِ پماد روی پوست استفاده میشود و از رشدِ باکتریهایِ عاملِ عفونت جلوگیری میکند.
این پماد بیشتر برایِ درمانِ عفونتهایِ سطحیِ پوست و پیشگیری از عفونت در بریدگیها، خراشها و سوختگیهایِ جزئی بهکار میرود.
این پماد فقط برایِ مصرفِ روی پوست است و نباید واردِ چشم، بینی یا دهان شود یا روی زخمهایِ عمیق و وسیع استفاده شود. در صورتِ بروزِ حساسیت یا تحریکِ شدیدِ پوستی، مصرف را قطع کرده و با پزشک مشورت کنید.
اگر پس از چندروز مصرف بهبودی دیده نشد، ناحیه قرمزتر یا دردناکتر شد، یا نشانههایِ حساسیت ظاهر شد، حتماً با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
تتراسایکلین آنتیبیوتیکی است که در ردهٔ دارویی تتراسایکلینها قرار میگیرد و در این فرآورده بهصورتِ پمادِ سهدرصد برایِ مصرفِ موضعی روی پوست تهیه شده است. این دارو با جلوگیری از سنتزِ پروتئین در باکتریها، رشد و تکثیرِ آنها را متوقف میکند و به این ترتیب به کنترلِ عفونتهایِ سطحیِ پوستی کمک میکند. برخلافِ قرص یا کپسولِ تتراسایکلین که واردِ جریانِ خون میشود، شکلِ پمادیِ آن عمدتاً بهصورتِ موضعی اثر میکند و جذبِ سیستمیکِ آن بسیار محدود است. هدفِ اصلیِ این پماد، پیشگیری یا درمانِ عفونتهایِ باکتریاییِ سطحیِ پوست مانندِ بریدگیها، خراشها و سوختگیهایِ جزئی است.
موارد مصرف
- درمانِ عفونتهایِ سطحیِ باکتریاییِ پوست
- پیشگیری از عفونت در بریدگیها، خراشها و زخمهایِ سطحیِ جزئی
- کمک به کنترلِ عفونت در سوختگیهایِ سطحی و جزئی
- درمانِ زخمهایِ کوچکِ پوستی که در معرضِ آلودگیِ باکتریایی هستند
روش مصرف
این پماد فقط باید رویِ سطحِ پوست و طبقِ دستورِ پزشک یا داروساز استفاده شود. پیش از هر بار مصرف، ناحیهٔ موردنظر را بهآرامی تمیز و خشک کنید، سپس لایهٔ نازکی از پماد را رویِ محلِ آسیبدیده بمالید و در صورتِ نیاز با گازِ استریل بپوشانید. از تماسِ آن با چشم، داخلِ بینی یا دهان و غشاهایِ مخاطی خودداری کنید و در صورتِ تماسِ تصادفی، محل را با آبِ فراوان بشویید. برایِ اثربخشیِ کاملِ درمان، طولِ دورهٔ مصرف را طبقِ نظرِ پزشک کامل کنید و حتی اگر ناحیه بهتر بهنظر رسید، بدونِ مشورت با پزشک زودتر از موعد قطع نکنید. اگر پس از چندروز بهبودی مشاهده نشد یا وضعیت بدتر شد، موضوع را با پزشک یا داروساز در میان بگذارید.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
عفونت سطحی باکتریایی پوست
فقط روی ناحیه محدود پوست استفاده شود؛ به چشم یا زخم عمیق نزنید.
پیشگیری از عفونت در بریدگیها، خراشها و زخمهای سطحی جزئی
در صورت نیاز میتوان موضع را با پانسمان استریل پوشاند؛ برای زخم عمیق، سوراخشده یا گازگرفتگی مناسب نیست.
کمک به کنترل عفونت در سوختگیهای سطحی و جزئی
فقط برای سوختگی سطحی و جزئی است؛ در سوختگی شدید یا گسترده به پزشک مراجعه کنید.
زخمهای کوچک پوستی در معرض آلودگی باکتریایی
در صورت تداوم یا بدترشدن قرمزی، درد، تورم یا ترشح چرکی، ارزیابی پزشکی لازم است.
پیش از مصرف بدانید
- اگر پیشتر به تتراسایکلین یا سایرِ آنتیبیوتیکهایِ همین خانواده حساسیت داشتهاید، پیش از مصرف حتماً به پزشک یا داروساز بگویید.
- اگر بارداری، شیردهی یا قصدِ بارداری دارید، پیش از مصرف موضوع را با پزشکِ خود درمیان بگذارید.
- اگر ناحیهٔ موردنظر زخمِ عمیق، وسیع، یا دارایِ نشانههایِ عفونتِ جدی مانندِ تب و ترشحِ چرکیِ فراوان است، پیش از خوددرمانی به پزشک مراجعه کنید.
- فهرستِ کاملِ داروها، پمادها و مکملهایی که همزمان مصرف میکنید را به پزشک یا داروساز اطلاع دهید.
- مصرف در کودکانِ خردسال را فقط زیرِ نظرِ پزشک انجام دهید.
- اگر پوستِ حساس یا سابقهٔ اگزما و درماتیت دارید، پیش از مصرف از پزشک یا داروساز راهنمایی بگیرید.
عوارض احتمالی
- سوزش یا خارشِ خفیف در محلِ مصرف
- قرمزیِ موقتِ پوست
- خشکی یا پوستهپوستهشدنِ خفیفِ پوست
- احساسِ چسبندگی در محلِ پماد
- نشانههایِ واکنشِ آلرژیکِ شدید مانندِ تورمِ صورت، لبها یا گلو، کهیرِ گسترده یا تنگیِ نفس؛ در این حالت فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- تشدیدِ قرمزی، دردِ فزاینده، تورم یا ترشحِ چرکی در محلِ مصرف که ممکن است نشانهٔ بدترشدنِ عفونت باشد؛ در این صورت مصرف را قطع کرده و به پزشک مراجعه کنید.
- سوزش یا تحریکِ شدید و پایدارِ پوست که با ادامهٔ مصرف بهتر نمیشود؛ در این حالت به پزشک یا داروساز اطلاع دهید.
- تماسِ تصادفی با چشم یا مخاط همراه با سوزش یا تاریِ دید؛ محل را با آبِ فراوان بشویید و در صورتِ ادامهداشتنِ علائم به پزشک مراجعه کنید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
ازآنجاکه این پماد بهصورتِ موضعی مصرف میشود، جذبِ آن به جریانِ خون بسیار اندک است و تداخلِ داروییِ سیستمیکِ قابلتوجهی برایِ آن گزارشنشده است؛ بااینحال، استفادهٔ همزمان از سایرِ پمادها، کِرمها یا محلولهایِ موضعیِ دیگر رویِ همان ناحیه ممکن است اثرِ دارو را کم کند یا تحریکِ پوستی را افزایش دهد. همیشه فهرستِ کاملِ داروها، پمادها و مکملهایی که استفاده میکنید را به پزشک و داروسازِ خود بگویید تا از هرگونه تداخلِ احتمالی جلوگیری شود.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
تتراسایکلینهایِ خوراکی بهدلیلِ احتمالِ اثر بر رشدِ استخوان و تغییرِ رنگِ دندانهایِ جنین و نوزاد، معمولاً در بارداری و شیردهی توصیه نمیشوند. هرچند جذبِ سیستمیکِ شکلِ پمادیِ این دارو از راهِ پوست بسیار محدود است، مصرفِ آن در دورانِ بارداری یا شیردهی، بهویژه رویِ سطحِ وسیع یا پوستِ آسیبدیده، باید فقط با صلاحدیدِ پزشک انجام شود.
نگهداری
این پماد را در دمایِ اتاق و دور از نور و رطوبتِ مستقیم نگهداری کنید، مگر آنکه رویِ بستهبندی دستورِ دیگری قید شده باشد. آن را در ظرفِ دربسته و اصلیِ خود و دور از دسترسِ کودکان نگه دارید. پیش از هر بار مصرف، تاریخِ انقضا را بررسی کنید و درصورتِ گذشتنِ تاریخِ انقضا یا تغییرِ رنگ و بویِ پماد، از مصرفِ آن خودداری کنید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| پماد | 3 % |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۱۶ برند از ۱۵ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا این پماد را میتوان رویِ زخمهایِ عمیق یا سوختگیهایِ وسیع استفاده کرد؟
۰۲اگر بعد از چندروز مصرف بهبودی حاصل نشد، چه باید کرد؟
۰۳آیا مصرفِ این پماد در کودکان بیخطر است؟
۰۴آیا این پماد هم مانندِ قرصِ تتراسایکلین رنگِ دندان را تغییر میدهد؟
۰۵آیا میتوان همزمان با این پماد از کِرم یا لوسیونِ دیگری رویِ همان ناحیه استفاده کرد؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۲۴ فرآوردهٔ ثبتشده، ۱۶ برند از ۱۵ سازنده، در گروه D06AA04. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.