سوفنتانیل

سوفنتانیل فرآوردهٔ تزریقی با غلظت ۵ میکروگرم در هر میلی‌لیتر است و در ردهٔ مسکن‌های اوپیوئیدی و بیهوش‌کننده‌های دستگاه عصبی قرار دارد. با فعال‌کردن گیرنده‌های اوپیوئیدی در مغز و نخاع، پیام درد را مهار می‌کند و اثر آرام‌بخش و بیهوش‌کننده دارد. به علت قدرت بالا، اثر آن بر تنفس، سطح هوشیاری، فشار خون و ضربان قلب باید هنگام و پس از تزریق پایش شود. این دارو برای تزریق خودسرانه یا استفادهٔ معمول در منزل مناسب نیست.

سوفنتانیل را پزشک بیهوشی یا پرستار آموزش‌دیده، بسته به فرآورده و کاربرد، از راه وریدی یا اپیدورال تزریق می‌کند. مقدار و سرعت تجویز بر اساس سن، وزن، وضعیت تنفسی، نوع عمل، داروهای همراه و پاسخ بیمار تعیین می‌شود و نباید آمپول را خودسرانه تزریق یا مقدار آن را تغییر داد. چون فرآورده تزریقی است، همراهی با غذا موضوع اصلی نیست؛ در طول و پس از تزریق تنفس، سطح هوشیاری، فشار خون و ضربان قلب پایش می‌شود. تا زمانی که اثر دارو کاملاً برطرف نشده و تیم درمان اجازه نداده است، رانندگی و کار با ماشین‌آلات انجام ندهید و الکل مصرف نکنید.

چون فرآورده تزریقی است، غذا معمولاً تداخل مستقیمی با آن ندارد؛ اما هم‌زمانی با الکل، داروهای خواب‌آور و آرام‌بخش، بنزودیازپین‌ها، سایر اوپیوئیدها، داروهای بیهوشی، شل‌کننده‌های عضلانی، گاباپنتین یا پرگابالین می‌تواند خواب‌آلودگی، افت فشار و سرکوب خطرناک تنفس را بیشتر کند. بعضی داروهای ضدقارچ مانند کتوکونازول و ایتراکونازول، برخی داروهای ضدویروس مانند ریتوناویر و بعضی آنتی‌بیوتیک‌ها مانند اریترومایسین یا کلاریترومایسین ممکن است اثر و سمیت سوفنتانیل را طولانی‌تر کنند؛ ریفامپین، کاربامازپین و فنی‌توئین نیز می‌توانند اثر آن را تغییر دهند. برخی داروهای ضدافسردگی و داروهای مؤثر بر سروتونین و همچنین مهارکننده‌های مونوآمین‌اکسیداز نیاز به بررسی دقیق دارند، چون احتمال مسمومیت یا نشانگان سروتونین وجود دارد. فهرست کامل داروها، فرآورده‌های گیاهی، مکمل‌ها و مواد مصرفی‌تان را پیش از تزریق به پزشک و داروساز بگویید و هیچ دارویی را خودسرانه شروع یا قطع نکنید.