سولیفناسین
سولیفناسین دارویی از دستهٔ آنتیموسکارینیها (Antimuscarinic) است که با آرام کردن عضلهٔ مثانه، انقباضهای ناخواستهٔ آن را کاهش میدهد.
این دارو بیشتر برای کنترل علائم مثانهٔ بیشفعال، از جمله تکرر ادرار، احساس فوریت ناگهانی و بیاختیاری ادراری، تجویز میشود.
شایعترین مشکل مصرف این دارو خشکی دهان و یبوست است، اما بروز تورم ناگهانی صورت و گلو یا ناتوانی در دفع ادرار نیازمند مراجعهٔ فوری به پزشک است.
اگر مشکل چشمی مانند گلوکوم، بیماری کبدی یا کلیوی، یا مشکل ریتم قلب دارید، پیش از مصرف حتماً با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
سولیفناسین دارویی از گروه آنتیموسکارینیها است که برای درمان مثانهٔ بیشفعال (Overactive Bladder) به کار میرود. این دارو با مسدود کردن گیرندههای موسکارینی نوع M3 در دیوارهٔ مثانه، انقباضهای غیرارادی عضلهٔ آن را کاهش میدهد و ظرفیت نگهداری ادرار را افزایش میدهد. نتیجهٔ این اثر، کاهش تکرر ادرار، کاهش احساس فوریت ناگهانی و کاهش دفعات بیاختیاری ادراری است. این دارو به شکل قرص و معمولاً یکبار در روز مصرف میشود و بهترین اثر آن اغلب پس از چند هفته مصرف منظم دیده میشود.
موارد مصرف
- کاهش تکرر ادرار در طول روز و شب
- کاهش احساس فوریت ناگهانی و شدید برای دفع ادرار
- کاهش دفعات بیاختیاری ادراری ناشی از فوریت
- بهبود کلی علائم مثانهٔ بیشفعال و کیفیت زندگی روزمره
روش مصرف
سولیفناسین معمولاً یک قرص در روز، با یا بدون غذا و همراه با کمی آب مصرف میشود؛ بهتر است هر روز در ساعتی مشخص میل شود تا اثر آن یکنواخت بماند. قرص را کامل و بدون خرد کردن یا جویدن قورت دهید. اثر کامل این دارو معمولاً بلافاصله ظاهر نمیشود و رسیدن به بهترین نتیجه ممکن است چند هفته طول بکشد؛ به همین دلیل، حتی اگر علائم بهبود یافت یا اثر فوری احساس نشد، دارو را بدون مشورت با پزشک قطع نکنید. مقدار دقیق مصرف و طول دورهٔ درمان را فقط پزشک بر اساس نسخه مشخص میکند.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
مثانهٔ بیشفعال با تکرر ادرار، فوریت ادراری و بیاختیاری ادراری ناشی از فوریت
قرص را با آب و بهطور کامل ببلعید؛ با غذا یا بدون غذا قابل مصرف است. حداکثر معمول ۱۰ میلیگرم در روز است. ایمنی و اثربخشی این کاربرد در کودکان ثابت نشده است.
پیش از مصرف بدانید
- اگر در دفع ادرار مشکل دارید یا نگران احتباس ادرار (باقی ماندن ادرار در مثانه) هستید، پیش از مصرف حتماً به پزشک اطلاع دهید.
- سابقهٔ گلوکوم زاویهبسته یا افزایش فشار داخل چشم را با پزشک در میان بگذارید.
- وجود بیماریهای گوارشی مانند یبوست شدید، انسداد روده یا کولیت اولسروز را حتماً بگویید.
- بیماری کبدی یا کلیوی، میاستنی گراویس یا مشکل ریتم قلب را به پزشک اطلاع دهید.
- در صورت بارداری، برنامهریزی برای بارداری یا شیردهی، پیش از مصرف با پزشک مشورت کنید.
- فهرست کامل داروها، مکملها و داروهای گیاهی مصرفی خود را به پزشک یا داروساز بگویید.
عوارض احتمالی
- خشکی دهان
- یبوست
- تاری دید یا خشکی چشم
- سردرد خفیف
- احساس خستگی یا خوابآلودگی
- تورم ناگهانی صورت، لب، زبان یا گلو همراه با مشکل در تنفس یا بلع (نشانهٔ آنژیوادم): فوراً با اورژانس تماس بگیرید یا به فوریتهای پزشکی مراجعه کنید.
- ناتوانی در دفع ادرار یا احساس درد و پُری در مثانه: هرچه سریعتر به پزشک مراجعه کنید.
- یبوست شدید و طولانی، درد شکمی یا نفخ غیرعادی (احتمال انسداد روده): نیازمند بررسی سریع پزشکی است.
- ضربان نامنظم یا سریع قلب، بهویژه در افراد دارای سابقهٔ بیماری قلبی: باید سریع بررسی شود.
- گیجی، سردرگمی یا توهم، بهویژه در سالمندان: این علائم را در اسرعوقت به پزشک اطلاع دهید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
مصرف همزمان سولیفناسین با سایر داروهای آنتیموسکارینی (مانند برخی داروهای ضدافسردگی یا ضدحساسیت) میتواند عوارضی مانند خشکی دهان، یبوست و تاری دید را تشدید کند. برخی داروها مانند کتوکونازول، ایتراکونازول و برخی آنتیبیوتیکها یا داروهای ضدویروسی خاص میتوانند سطح خونی سولیفناسین را افزایش دهند و نیاز به احتیاط یا تنظیم مقدار مصرف دارند. الکل نیز ممکن است خشکی دهان و خوابآلودگی را بیشتر کند. به همین دلیل، فهرست کامل داروها و مکملهایت را به پزشک و داروساز بگو تا خطر تداخل بررسی شود.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
اطلاعات دربارهٔ مصرف سولیفناسین در بارداری محدود است و این دارو معمولاً تنها در صورتی تجویز میشود که فایدهٔ آن برای مادر از خطر احتمالی برای جنین بیشتر باشد. مشخص نیست که این دارو در شیر مادر ترشح میشود یا نه؛ بنابراین مصرف آن در دوران شیردهی باید تنها با تأیید و نظارت مستقیم پزشک انجام شود.
نگهداری
این دارو را در دمای اتاق و دور از رطوبت و نور مستقیم نگهداری کنید. قرصها را در بستهٔ اصلی خود و دور از دسترس کودکان قرار دهید. پیش از مصرف، تاریخ انقضا را بررسی کنید و داروی تاریخگذشته یا اضافی را طبق راهنمایی داروخانه دور بریزید، نه در سطل زبالهٔ خانگی معمولی یا فاضلاب.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| قرص | 5 mg |
| قرص | 10 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۱۸ برند از ۲۵ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱خشکی دهان ناشی از سولیفناسین چقدر طول میکشد و چه باید کرد؟
۰۲چهمدت طول میکشد تا اثر سولیفناسین روی علائم مثانه دیده شود؟
۰۳اگر یک نوبت مصرف سولیفناسین را فراموش کنم، چه کنم؟
۰۴آیا مصرف سولیفناسین در گرمای تابستان مشکلی ایجاد میکند؟
۰۵آیا سولیفناسین باعث خوابآلودگی میشود و رانندگی مشکلی ندارد؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۸۰ فرآوردهٔ ثبتشده، ۱۸ برند از ۲۵ سازنده، در گروه G04BD08. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.