بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · پوست

پیمکرولیموس

Pimecrolimus 1 %
رده ATC D11AH02شکل کرمبرند در ایران ۹
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

پیمکرولیموس کرمی غیراستروئیدی از گروه مهارکننده‌های موضعی کلسینورین است که با آرام‌کردن پاسخ التهابی سلول‌های ایمنی پوست، قرمزی و خارش اگزما را کاهش می‌دهد.

بیشتر برای چه؟

بیشترین کاربرد آن درمان درماتیت آتوپیک (اگزمای آتوپیک) خفیف تا متوسط است؛ به‌ویژه در نواحی حساسی مانند صورت، پلک‌ها، گردن و چین‌های پوستی که کورتیکواستروئید موضعی برای آن‌ها کمتر توصیه می‌شود.

نکتهٔ ایمنی مهم

این کرم فقط باید روی پوست سالم و بدون عفونت و برای کوتاه‌ترین مدت لازم به‌کار رود؛ در طول درمان بهتر است ناحیهٔ موردنظر از نور مستقیم آفتاب دور نگه داشته شود.

کِی با پزشک تماس بگیرید

اگر پس از چند هفته بهبودی حاصل نشد، محل مصرف نشانهٔ عفونت تازه نشان داد یا غدد لنفاوی بدون دلیل مشخص بزرگ شدند، حتماً با پزشک مشورت کنید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

Pimecrolimus
۰۲

معرفی دارو

پیمکرولیموس کرمی موضعی و غیراستروئیدی از خانوادهٔ مهارکننده‌های کلسینورین (Calcineurin Inhibitor) است که به‌صورت کرم ۱ درصد فقط روی پوست به‌کار می‌رود، نه به‌شکل خوراکی. این دارو با مهار آنزیم کلسینورین در سلول‌های ایمنی پوست، مانع آزادشدن مواد التهاب‌زا از سلول‌های T می‌شود و به این ترتیب قرمزی، التهاب و خارش ناشی از اگزما را کاهش می‌دهد. برخلاف کورتیکواستروئیدهای موضعی، پیمکرولیموس معمولاً باعث نازک‌شدن پوست نمی‌شود و به همین دلیل برای نواحی حساسی مانند صورت و چین‌های پوستی مناسب‌تر شناخته شده است. هدف اصلی آن، کنترل علائم درماتیت آتوپیک خفیف تا متوسط و کاهش نیاز به کورتیکواستروئیدهای موضعی، به‌ویژه در دوره‌های درمان طولانی یا متناوب، است.

۰۳

موارد مصرف

  • درمان درماتیت آتوپیک (اگزمای آتوپیک) خفیف تا متوسط در کودکان بالای دو سال و بزرگسالان
  • کنترل التهاب و خارش اگزما در نواحی حساس پوستی مانند صورت، پلک‌ها، گردن و چین‌های پوستی
  • درمان کوتاه‌مدت دوره‌های عود اگزما
  • درمان متناوب و پیشگیرانه در بیمارانی که عودهای مکرر اگزما دارند، طبق تشخیص و صلاحدید پزشک
۰۴

روش مصرف

پیمکرولیموس را فقط روی نواحی آسیب‌دیدهٔ پوست، به‌صورت لایه‌ای نازک و طبق دفعات و مدتی که پزشک مشخص می‌کند، بمالید و به‌آرامی ماساژ دهید تا جذب شود؛ این کرم فقط برای پوست است، نه چشم، بینی، دهان یا واژن. پیش از هر بار مصرف، ناحیهٔ موردنظر را بشویید و بگذارید کاملاً خشک شود، و مگر پزشک توصیه کرده باشد، روی آن را با پانسمان یا پوشش محکم نپوشانید. در طول درمان، ناحیهٔ درمان‌شده را تا حد امکان از نور مستقیم آفتاب و اشعهٔ فرابنفش دور نگه دارید و در صورت قرارگیری ناگزیر، از پوشش مناسب یا ضدآفتاب استفاده کنید؛ همچنین این کرم را روی پوستی که نشانهٔ عفونت فعال دارد به‌کار نبرید، مگر با نظر پزشک. مدت درمان و ادامه یا قطع آن، به‌ویژه در برنامه‌های نگهدارنده، فقط با نظر پزشک تعیین می‌شود و اگر پس از چند هفته بهبودی حاصل نشد، به پزشک مراجعه کنید.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

درماتیت آتوپیک (اگزمای آتوپیک) خفیف تا متوسط

بزرگسالانکرم ۱٪ را به‌صورت لایه‌ای نازک، روزی ۲ بار فقط روی پوست درگیر بمالید؛ پس از برطرف‌شدن علائم قطع شود.
کودکاندر کودکان بالای ۲ سال، کرم ۱٪ را به‌صورت لایه‌ای نازک، روزی ۲ بار فقط روی پوست درگیر بمالید؛ پس از برطرف‌شدن علائم قطع شود.

اگر علائم بیش از ۶ هفته باقی ماند یا بدتر شد، تشخیص و درمان باید بازبینی شود.

درماتیت آتوپیک در نواحی حساس پوستی مانند صورت، پلک‌ها، گردن و چین‌ها

بزرگسالانکرم ۱٪ را به‌صورت لایه‌ای نازک، روزی ۲ بار روی نواحی درگیر بمالید.
کودکاندر کودکان بالای ۲ سال، کرم ۱٪ را به‌صورت لایه‌ای نازک، روزی ۲ بار روی نواحی درگیر بمالید.

روی پوست تمیز و خشک استفاده شود؛ از تماس مستقیم با چشم و سطوح مخاطی و از پانسمان بسته پرهیز کنید.

دورهٔ عود اگزمای آتوپیک؛ درمان کوتاه‌مدت

بزرگسالانبا نخستین نشانه‌های عود، کرم ۱٪ را به‌صورت لایه‌ای نازک، روزی ۲ بار تا برطرف‌شدن علائم روی نواحی درگیر بمالید، سپس قطع کنید.
کودکاندر کودکان بالای ۲ سال، با نخستین نشانه‌های عود کرم ۱٪ را به‌صورت لایه‌ای نازک، روزی ۲ بار تا برطرف‌شدن علائم روی نواحی درگیر بمالید، سپس قطع کنید.

در صورت عود مجدد، درمان را از نخستین نشانه‌ها آغاز کنید؛ مصرف پیوسته و طولانی‌مدت روزانه توصیه نمی‌شود.

پیشگیری متناوب از عود اگزمای آتوپیک در بیماران با عودهای مکرر

بزرگسالانکرم ۱٪ را از نخستین نشانه‌های عود، به‌صورت لایه‌ای نازک و روزی ۲ بار روی نواحی مبتلا بمالید و پس از برطرف‌شدن علائم قطع کنید؛ دوره‌ها در صورت عود قابل تکرار هستند.
کودکاندر کودکان بالای ۲ سال، کرم ۱٪ را از نخستین نشانه‌های عود، به‌صورت لایه‌ای نازک و روزی ۲ بار روی نواحی مبتلا بمالید و پس از برطرف‌شدن علائم قطع کنید؛ دوره‌ها در صورت عود قابل تکرار هستند.

درمان باید متناوب باشد و فقط روی نواحی مبتلا انجام شود؛ مصرف مداوم روی پوست بدون ضایعه انجام نشود.

تنظیم دوز: مقدار و مدت دقیق مصرف را پزشک بر اساس سن، شدت بیماری، سطح درگیری و وضعیت ایمنی تعیین می‌کند. به‌دلیل موضعی‌بودن دارو، در نارسایی کلیه یا کبد و سالمندان معمولاً تنظیم دوز مشخصی لازم نیست؛ حداکثر دفعات مصرف معمول روزی ۲ بار است و مصرف در کودکان زیر ۲ سال توصیه نمی‌شود.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • اگر پیش‌تر به پیمکرولیموس یا داروهای مشابه مانند تاکرولیموس حساسیت داشته‌اید، به پزشک یا داروساز اطلاع دهید.
  • اگر در ناحیه‌ای که قرار است درمان شود نشانهٔ عفونت فعال پوستی (مانند تبخال، زگیل یا عفونت باکتریایی) دارید، پیش از مصرف به پزشک بگویید.
  • سابقهٔ ضعف سیستم ایمنی، بیماری‌های پوستی زمینه‌ای مانند سندرم نترتون، یا هر نوع سرطان پوست را با پزشک در میان بگذارید.
  • اگر باردار هستید، شیر می‌دهید یا قصد بارداری دارید، پیش از مصرف با پزشک مشورت کنید.
  • فهرست داروها و فرآورده‌های موضعی دیگری که روی همان ناحیه از پوست استفاده می‌کنید را به پزشک بگویید.
  • برای کودکان، به‌ویژه زیر دو سال، مصرف این کرم فقط با تشخیص و نظارت مستقیم پزشک انجام شود.
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • سوزش یا احساس گرمای خفیف در محل مصرف، به‌ویژه در روزهای نخست درمان
  • قرمزی یا خارش خفیف پوست در محل مصرف
  • سردرد
  • تحریک پوستی موضعی
  • علائم خفیف شبیه سرماخوردگی که بیشتر در کودکان گزارش شده است
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • نشانه‌های واکنش آلرژیک شدید مانند تورم صورت، لب یا گلو، کهیر گسترده یا مشکل در تنفس: فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
  • بروز یا تشدید عفونت پوستی در محل مصرف، مانند تاول، ترشح چرکی یا تب: مصرف را قطع کنید و به پزشک مراجعه کنید.
  • بزرگ‌شدن غدد لنفاوی بدون دلیل مشخص: این موضوع را در اسرع وقت به پزشک اطلاع دهید تا بررسی شود.
  • سوزش یا قرمزی شدید و مداوم که با گذشت چند روز کم نمی‌شود: با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
  • نبود بهبودی در علائم اگزما پس از چند هفته مصرف منظم: به پزشک مراجعه کنید تا درمان بازبینی شود.

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

از آنجا که پیمکرولیموس فقط روی پوست به‌کار می‌رود و جذب آن به داخل بدن معمولاً بسیار اندک است، تداخل دارویی سیستمیک مهمی برای آن در مصرف معمول شناخته نشده است. بااین‌حال، اگر این کرم روی سطح وسیعی از پوست یا پوست ملتهب و آسیب‌دیده به‌کار رود، جذب آن می‌تواند بیشتر شود و در این حالت، تأثیرپذیری احتمالی از داروهایی که مسیر متابولیسم کبدی مشترکی دارند را نمی‌توان کاملاً رد کرد. هم‌زمانی نوردرمانی (فتوتراپی) یا قرارگیری زیاد در معرض نور آفتاب روی ناحیهٔ درمان‌شده نیز توصیه نمی‌شود. فهرست کامل داروها و مکمل‌هایت را به پزشک و داروساز بگو تا از نبود ناسازگاری احتمالی مطمئن شوند.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

اطلاعات مربوط به مصرف پیمکرولیموس در بارداری انسان محدود است؛ هرچند جذب سیستمیک آن از پوست معمولاً اندک است، مصرف آن در دوران بارداری باید فقط با تشخیص و صلاحدید پزشک و در صورت نیاز واقعی انجام شود. مشخص نیست پیمکرولیموس مصرف‌شده روی پوست تا چه میزان وارد شیر مادر می‌شود؛ به همین دلیل مادران شیرده باید پیش از مصرف با پزشک مشورت کنند و از به‌کاربردن آن روی ناحیهٔ سینه یا نواحی در تماس مستقیم با دهان نوزاد خودداری کنند.

۱۰

نگهداری

این کرم را در دمای اتاق و دور از نور مستقیم آفتاب، گرمای زیاد و رطوبت نگهداری کنید و از فریزکردن آن خودداری کنید. در تیوب را پس از هر بار مصرف محکم ببندید و آن را دور از دید و دسترس کودکان قرار دهید. پیش از هر مصرف، تاریخ انقضا را بررسی کنید و کرم منقضی‌شده یا تغییریافته را طبق راهنمایی داروخانه دور بریزید، نه در زبالهٔ خانگی یا فاضلاب.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
کرم1 %
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۹ برند از ۸ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
الیدل ELIDEL
1 TUBE in 1 CARTON
Meda Manufacturing
کرم
پیمکرولیموس- بهوزان 1درصد PIMECROLIMUS-BEHVAZAN® 1% 15G TOP CREAM
دارو سازی بهوزان
کرم
اگزیدل ECZIDEL
1 TUBE in 1 BOX
داروسازی ابوریحان
کرم
اگزیدل® 1 درصد ECZIDEL® 1% 30G TOP CREAM
داروسازی ابوریحان
کرم
پیمودرم PIMODERM
1 TUBE in 1 BOX
داروسازی تهران شیمی
کرم
الیدل 1% کرم ELIDEL 1% CREAM
درمان یاب آنا
کرم
پیمکرو - زیست PIMECRO - ZIST
زیست دارو درمان پارس
کرم
پبمکرو- زیست PIMECRO-ZIST
زیست دارو درمان پارس
کرم
الیدل® 1درصد 15گرم کرم ELIDEL® 1% 15G CREAM
شفا یاب گستر
کرم
الیدل® 1درصد 15گرم کرم ELIDEL® 1% 15G CREAM
ندای محیا
کرم
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱آیا پیمکرولیموس همان کورتیکواستروئید (کورتون) است؟
خیر؛ پیمکرولیموس از خانوادهٔ کورتیکواستروئیدها نیست و با سازوکاری متفاوت، یعنی مهار کلسینورین در سلول‌های ایمنی پوست، عمل می‌کند. به همین دلیل برخلاف کورتیکواستروئیدهای موضعی، معمولاً باعث نازک‌شدن پوست نمی‌شود.
۰۲آیا مصرف طولانی‌مدت پیمکرولیموس خطر سرطان دارد؟
بر پایهٔ داده‌های محدود، نگرانی نظری دربارهٔ ارتباط احتمالی مصرف طولانی‌مدت این گروه دارویی با برخی بدخیمی‌ها مطرح شده، هرچند رابطهٔ علّی روشنی ثابت نشده است. به همین دلیل توصیه می‌شود این کرم فقط کوتاه‌ترین مدت لازم و طبق نظر پزشک استفاده شود.
۰۳آیا می‌توان پیمکرولیموس را روی صورت و اطراف چشم استفاده کرد؟
بله، یکی از مزیت‌های این دارو نسبت به کورتیکواستروئیدهای قوی، مناسب‌بودن آن برای نواحی حساسی مانند صورت، پلک‌ها و گردن است، اما باید از ورود آن به داخل چشم خودداری شود. مصرف دقیق را طبق تجویز پزشک انجام دهید.
۰۴بعد از مالیدن کرم احساس سوزش می‌کنم، طبیعی است؟
سوزش یا گرمای خفیف و گذرا در روزهای نخست مصرف شایع است و معمولاً با ادامهٔ درمان کم می‌شود. اگر این احساس شدید بود یا از بین نرفت، به پزشک یا داروساز اطلاع دهید.
۰۵آیا در طول مصرف این کرم می‌توانم زیر نور آفتاب بمانم؟
بهتر است ناحیهٔ درمان‌شده تا حد امکان از نور مستقیم آفتاب و نور فرابنفش دور نگه داشته شود و در صورت قرارگیری ناگزیر، از پوشش مناسب یا ضدآفتاب استفاده شود. این نکته را با پزشک خود نیز در میان بگذارید.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱۷ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۹ برند از ۸ سازنده، در گروه D11AH02. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.