پرمترین
پرمترین کرمی ضدانگلِ موضعی از خانوادهٔ پیرتروئیدهای مصنوعی است که برای ازبینبردنِ کنهٔ عاملِ گال (جرب) روی پوست ساخته شده است.
کاربردِ اصلیِ آن درمانِ گال است؛ در مواردِ خاص، پزشک آن را برای پیشگیری در تماسهای نزدیکِ خانگی یا کنترلِ آلودگیهای گستردهتر نیز تجویز میکند.
این کرم فقط برای مصرفِ روی پوست است و نباید وارد چشم، دهان یا مخاطات شود؛ همیشه دقیقاً طبقِ دستورِ پزشک یا داروساز و برای مدتِ توصیهشده استفاده شود.
اگر پس از مصرف خارش یا قرمزیِ شدید، تاول یا نشانههای واکنشِ آلرژیک دیدید، یا علائمِ گال پس از چند هفته برطرف نشد، با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
پرمترین ترکیبی ضدانگلِ مصنوعی از خانوادهٔ پیرتروئیدهاست (Pyrethroid) که بهصورتِ کرمِ ۵ درصد برای مصرفِ موضعی روی پوست تولید میشود و در ردهٔ داروهای ضدانگلِ پوستی جای میگیرد. مکانیسمِ اثرِ آن بر پایهٔ اختلال در کانالهای سدیمیِ غشای عصبیِ کنه است؛ این اختلال، انتقالِ پیامِ عصبی در بدنِ انگل را مختل میکند و به فلجشدن و مرگِ کنه و تخمهای آن میانجامد. جذبِ پرمترین از پوستِ سالم بسیار اندک است و بخشِ کوچکی که جذب میشود نیز بهسرعت در بدن غیرفعال میشود، به همین دلیل خطرِ مسمومیتِ سامانهای آن نسبت به بسیاری از داروهای خوراکی پایینتر است. هدفِ اصلیِ درمان با این کرم، پاکسازیِ کاملِ پوست از کنهٔ عاملِ گال و پیشگیری از سرایتِ آن به دیگران است.
موارد مصرف
- درمانِ گال (اسکابیس) در بزرگسالان و کودکان
- درمانِ گالِ شدید و پوستهدار (نوعِ نروژی)، معمولاً همراه با سایرِ روشهای درمانی و زیرِ نظرِ پزشک
- درمانِ پیشگیرانه برای افرادی که در تماسِ نزدیک و طولانی با فردِ مبتلا بودهاند، طبقِ صلاحدیدِ پزشک
- کاهشِ خارش و کمک به بهبودِ ضایعاتِ پوستیِ ناشی از آلودگیِ گال پس از ازبینرفتنِ انگل
روش مصرف
کرمِ پرمترین فقط برای مصرفِ موضعی و روی پوستِ تمیز و خشک است؛ نباید خورده شود یا وارد چشم، دهان و مخاطات شود. ناحیهای از بدن که باید پوشش داده شود و مدتِ زمانی که کرم باید پیش از شستشو روی پوست بماند را پزشک یا داروساز مشخص میکند؛ معمولاً در بزرگسالان از گردن تا نوکِ انگشتانِ پا، و در نوزادان، کودکانِ خردسال و سالمندان، به دستورِ پزشک، صورت و پوستِ سر نیز پوشش داده میشود. لباسها، ملحفهها و حولههای موردِ استفادهٔ اخیر بهتر است همزمان با دورهٔ درمان، در آبِ داغ شسته یا برای چند روز دور از تماس نگهداشته شوند تا احتمالِ آلودگیِ مجدد کاهش یابد. خارشِ باقیمانده پس از درمان، حتی تا چند هفته، طبیعی است و بهتنهایی نشانهٔ شکستِ درمان یا نیازِ به تکرارِ زودهنگامِ آن نیست؛ تصمیم برای تکرارِ درمان را فقط پزشک بگیرد.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
درمان گال (اسکابیس)
روی پوست تمیز و خشک، از جمله لای انگشتان، زیر ناخنها، چینهای پوستی و کف پاها استفاده شود. خارش ممکن است چند هفته ادامه یابد؛ برای خارش پس از رفع انگل، مصرف مجدد پرمترین توصیه نمیشود.
گال شدید و پوستهدار (نوع نروژی)
درمان ترکیبی و پیگیری نزدیک لازم است؛ بهدلیل ضخامت پوستهها ممکن است پاکسازی یا داروی پوستهزدا نیز لازم باشد.
پیشگیری از گال پس از تماس نزدیک و طولانی
افراد دارای تماس نزدیک باید همزمان درمان شوند و لباسها، ملحفهها و حولههای مورد استفاده نیز شسته شوند.
پیش از مصرف بدانید
- هرگونه حساسیتِ شناختهشده به پرمترین، سایرِ پیرتروئیدها یا فرآوردههای حاویِ گلِ داوودی را به پزشک یا داروساز بگویید
- اگر پوستِ محلِ مصرف ملتهب، خراشدار یا دچارِ عفونتِ باز است، پیش از استفاده با پزشک مشورت کنید
- بارداری، شیردهی یا برنامهریزی برای بارداری را حتماً به پزشک اطلاع دهید
- برای نوزادان، کودکانِ خردسال و سالمندان، مصرف باید حتماً زیرِ نظرِ مستقیمِ پزشک باشد
- اگر پیشتر برای همین آلودگی از داروهای ضدانگلِ دیگر استفاده کردهاید یا علائم برطرف نشده، به پزشک اطلاع دهید
عوارض احتمالی
- سوزش، خارش یا مورمورشدنِ خفیفِ گذرا در محلِ مصرف
- قرمزیِ پوست یا احساسِ گرما در ناحیهٔ درمانشده
- خشکیِ پوست
- تشدیدِ موقتِ خارشِ پیشین، بهعنوانِ واکنشِ طبیعیِ بدن به ازبینرفتنِ انگل
- بیحسی یا کِرختیِ خفیف و گذرا در محلِ مصرف
- نشانههایِ واکنشِ آلرژیکِ شدید مانندِ تورمِ صورت، لب یا گلو، مشکل در تنفس یا کهیرِ گسترده: فوراً به اورژانس مراجعه کنید
- تاولزدن، پوستهپوستهشدنِ شدید یا زخمشدنِ گستردهٔ پوست: مصرف را متوقف کرده و با پزشک تماس بگیرید
- سوزش یا دردِ شدید که پس از شستنِ ناحیه برطرف نمیشود: به پزشک اطلاع دهید
- ورودِ ناخواستهٔ دارو به چشم، دهان یا مخاطات همراه با سوزش یا تحریکِ شدید: بلافاصله با آبِ فراوان بشویید و در صورتِ تداومِ علائم با پزشک مشورت کنید
- عدمِ بهبود یا تشدیدِ آلودگی پس از پایانِ دورهٔ توصیهشدهٔ درمان: با پزشک مشورت کنید تا نیازِ به درمانِ مجدد یا داروی دیگر بررسی شود
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
از آنجا که جذبِ پرمترین از پوستِ سالم بسیار محدود است، تداخلهای دارویی سامانهای آن بهمراتب کمتر از داروهای خوراکی است، اما بازهم باید احتیاط کرد. استفادهٔ همزمان از سایرِ کرمها، لوسیونها یا محصولاتِ چرب و روغنیِ موضعی روی همان ناحیه از پوست ممکن است بر جذب یا ماندگاریِ پرمترین اثر بگذارد، مگر آنکه پزشک یا داروساز آن را تأیید کرده باشد. فهرستِ کاملِ داروها، مکملها و محصولاتِ موضعیِ دیگری که مصرف میکنید، بهویژه هر داروی ضدانگل یا ضدشپشِ دیگر، را به پزشک و داروساز بگویید تا از تداخلها و مصرفِ همزمانِ نابهجا پیشگیری شود.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
دادههای موجود دربارهٔ پرمترینِ موضعی، بهویژه به این دلیل که جذبِ آن از پوست بسیار اندک است، نسبت به بسیاری از داروهای خوراکیِ مشابه نشانِ اطمینانِ بیشتری دادهاند؛ بااینحال، مصرف در بارداری باید همیشه با تجویز و صلاحدیدِ پزشک باشد. در دورانِ شیردهی نیز، بهویژه برای مصرف در نزدیکیِ ناحیهٔ سینه یا پوششِ گستردهٔ بدن، باید پیش از استفاده با پزشک مشورت شود تا احتمالِ تماسِ نوزاد با دارو به حداقل برسد. تصمیمِ نهایی برای مصرف در این دوران را فقط پزشک، با درنظرگرفتنِ شرایطِ فرد، میگیرد.
نگهداری
کرمِ پرمترین را در دمای اتاق و دور از نورِ مستقیمِ آفتاب، رطوبت و گرمای زیاد نگهداری کنید. پس از هر بار مصرف، دربِ تیوپ یا ظرف را کاملاً ببندید و دارو را دور از دیدِ کودکان نگهدارید. پیش از مصرف، تاریخِ انقضا را بررسی کنید و در صورتِ تغییرِ رنگ، بو یا بافتِ کرم، یا سپریشدنِ تاریخِ انقضا، از مصرفِ آن خودداری کنید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| کرم | 5 % |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۴ برند از ۳ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا با یکبار مصرفِ پرمترین، گال کاملاً درمان میشود؟
۰۲چرا خارش بعد از مصرفِ دارو ادامه دارد یا حتی بیشتر میشود؟
۰۳آیا لازم است اعضای خانواده هم همزمان درمان شوند؟
۰۴آیا این کرم برای درمانِ شپش هم مناسب است؟
۰۵آیا شستنِ لباس و ملحفهها هم لازم است؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۵ فرآوردهٔ ثبتشده، ۴ برند از ۳ سازنده، در گروه P03AC04. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.