انسولین گلارژین/لیکسیناتاید
این دارو ترکیبی تزریقی از انسولین طولانیاثر و دارویی است که اثر هورمونهای روده را تقلید میکند. با کاهش تدریجی قند خون و کمک به پاسخ بدن به غذا، برای کنترل دیابت نوع ۲ بهکار میرود.
بیشتر برای بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۲ استفاده میشود که قند خونشان با درمان قبلی، همراه رژیم غذایی و فعالیت بدنی، به اندازهٔ کافی کنترل نشده است. این ترکیب معمولاً همراه متفورمین و گاهی برخی داروهای دیگر دیابت تجویز میشود.
افت قند خون، بهویژه همراه داروهای دیگر کاهندهٔ قند، مهمترین خطر است. قدرت قلم را پیش از هر تزریق بررسی کنید؛ قلم با غلظت ۱۰۰ واحد/۵۰ میکروگرم در هر میلیلیتر با قدرتهای دیگر این دارو قابل جایگزینی نیست.
اگر افت قند یا قند بالا تکرار میشود، استفراغ یا کمآبی دارید، یا درد شدید و مداوم شکم پیدا کردهاید، سریع پیگیری کنید. بارداری، بیماری کلیه یا کبد، بیماری شدید معده، یا برنامهٔ عمل و بیهوشی نیز باید پیشاپیش مطرح شود.
مواد مؤثره
این فرآورده ترکیبی است و از موادِ مؤثرهٔ زیر ساخته شده (برای دیدنِ هر ماده، روی آن بزنید):
معرفی دارو
انسولین گلارژین/لیکسیناتاید یک داروی تزریقی ترکیبی برای درمان دیابت نوع ۲ است و به گروه داروهای گوارش و سوختوساز تعلق دارد. انسولین گلارژین جایگزین طولانیاثر انسولین است و به ورود قند به سلولها کمک میکند؛ لیکسیسناتاید ترشح انسولین وابسته به قند را افزایش میدهد، ترشح گلوکاگون را کاهش میدهد و تخلیهٔ معده را آهسته میکند. این ترکیب در کنار رژیم غذایی و فعالیت بدنی برای بهبود کنترل قند خون تجویز میشود. نام تجاری شناختهشدهٔ آن سولیکوآ است.
موارد مصرف
- درمان دیابت نوع ۲ در بزرگسالان، هنگامی که کنترل قند خون با درمان قبلی کافی نبوده است
- بهبود کنترل قند خون همراه با رژیم غذایی و فعالیت بدنی
- استفاده در بیمارانی که پس از درمان با انسولین پایه یا داروهای شبههورمون رودهای هنوز کنترل قند مناسبی ندارند، طبق تشخیص پزشک
- جایگزینی درمان جداگانه با انسولین گلارژین و لیکسیسناتاید، در صورت تجویز پزشک
روش مصرف
این دارو معمولاً بهصورت تزریق زیرجلدی، روزی یکبار و حداکثر یک ساعت پیش از یک وعدهٔ غذایی مشخص مصرف میشود؛ بهتر است همان وعده در هر روز انتخاب شود. مقدار و تنظیم دوز بر اساس قند خون و نیاز بدن تعیین میشود و نباید خودسرانه تغییر کند. دارو را در شکم، ران یا قسمت بالایی بازو تزریق کنید و محل تزریق را جابهجا کنید؛ هر بار سوزن نو بهکار ببرید. قلم را با فرد دیگری، حتی با تعویض سوزن، مشترک نکنید و دارو را با سرنگ از قلم خارج، مخلوط یا رقیق نکنید. قلم با غلظت ۱۰۰ واحد/۵۰ میکروگرم در هر میلیلیتر با قلم ۱۰۰ واحد/۳۳ میکروگرم در هر میلیلیتر قابل جایگزینی نیست. در صورت فراموشی یک نوبت، تزریق دوبرابر یا دو تزریق در یک روز انجام ندهید و دربارهٔ نوبت بعدی راهنمایی بگیرید. قطع ناگهانی درمان میتواند قند خون را بهشدت بالا ببرد و خطر کتواسیدوز ایجاد کند.
پیش از مصرف بدانید
- اگر به انسولین گلارژین، لیکسیسناتاید، متاکرزول یا هر جزء دیگری از دارو حساسیت داشتهاید، اطلاع دهید.
- اگر دیابت نوع ۱ یا سابقهٔ کتواسیدوز دیابتی دارید، این دارو برای شما مناسب نیست.
- سابقهٔ التهاب لوزالمعده، سنگ صفرا یا التهاب کیسهٔ صفرا را به پزشک بگویید؛ در این شرایط احتیاط بیشتری لازم است.
- بیماری شدید معده، کندی تخلیهٔ معده، بیماری کلیه یا کبد، کمآبی بدن و سابقهٔ افت قند را مطرح کنید. در نارسایی شدید کلیه یا مرحلهٔ پایانی بیماری کلیه، مصرف این ترکیب معمولاً توصیه نمیشود.
- فهرست همهٔ داروهای دیابت، انسولینها، داروهای خوراکی، وارفارین، مکملها و فرآوردههای گیاهی را ارائه دهید؛ در سالمندان و افراد کماشتها پایش قند اهمیت بیشتری دارد.
- اگر باردار هستید، قصد بارداری یا شیردهی دارید، یا قرار است جراحی، بیهوشی یا آرامبخشی عمیق انجام شود، پیشاپیش پزشک و تیم درمان را مطلع کنید.
عوارض احتمالی
- افت قند خفیف، همراه با لرزش، تعریق، گرسنگی، تپش قلب یا ضعف
- تهوع، بهویژه در شروع درمان
- استفراغ
- اسهال
- سرگیجه
- قرمزی، خارش، درد یا تورم خفیف در محل تزریق
- افت قند شدید، مانند گیجی شدید، تشنج، بیهوشی یا ناتوانی در بلع: اگر فرد هوشیار است و میتواند ببلعد، طبق برنامهٔ درمانی افت قند اقدام کنید؛ اگر بیهوش یا دچار تشنج است، چیزی از راه دهان ندهید و فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- درد شدید و مداوم در شکم، بهویژه در قسمت بالای شکم یا همراه با انتشار به پشت، با یا بدون تهوع و استفراغ: تزریق را متوقف کنید و فوراً به اورژانس یا پزشک مراجعه کنید.
- تورم صورت، لبها یا زبان، تنگی نفس، خسخس یا کهیر گسترده: احتمال حساسیت شدید وجود دارد؛ فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- استفراغ یا اسهال مداوم، ناتوانی در نوشیدن، ادرار کم، خشکی شدید دهان یا سرگیجه: خطر کمآبی و آسیب کلیه وجود دارد و به مراقبت سریع پزشکی نیاز است.
- تشنگی و ادرار زیاد همراه با تهوع، درد شکم، تنفس سریع و عمیق، خوابآلودگی یا بیهوشی میتواند نشانهٔ افزایش شدید قند و کتواسیدوز باشد؛ فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- درد مداوم در قسمت بالای راست شکم، تب یا زردشدن پوست و چشمها: احتمال مشکل کیسهٔ صفرا مطرح است و باید سریع ارزیابی پزشکی شوید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
همزمانی این دارو با لیکسیسناتاید جداگانه یا داروهای دیگر شبههورمون رودهای توصیه نمیشود و همراهی با سولفونیلاورهها میتواند خطر افت قند را بیشتر کند. داروهای دیگر دیابت، برخی داروهای فشارخون از گروه مهارکنندههای آنزیم مبدل آنژیوتانسین، بعضی داروهای ضدافسردگی، آسپرین و برخی آنتیبیوتیکها ممکن است قند را بیش از حد پایین بیاورند. کورتونها، بعضی داروهای ادرارآور، هورمونهای تیروئید، هورمونهای ضدبارداری، برخی داروهای روانپزشکی و داروهای بازکنندهٔ راههای هوایی ممکن است قند خون را بالا ببرند. مسدودکنندههای بتا و کلونیدین میتوانند نشانههای افت قند را پنهان کنند. لیکسیسناتاید با کندکردن تخلیهٔ معده ممکن است جذب برخی داروهای خوراکی، بهویژه داروهایی را که باید سریع جذب شوند یا نیاز به پایش دقیق دارند، تغییر دهد؛ وارفارین ممکن است به پایش بیشتر نیاز داشته باشد. الکل نیز میتواند قند خون را بالا یا پایین ببرد. فهرست کامل داروها و مکملهایتان را به پزشک و داروساز بگویید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
این ترکیب در بارداری توصیه نمیشود و اطلاعات کافی دربارهٔ ایمنی آن در جنین وجود ندارد. اگر باردار هستید یا قصد بارداری دارید، برای تغییر ایمن درمان به پزشک اطلاع دهید و انسولین را خودسرانه قطع نکنید. مشخص نیست هر دو جزء دارو وارد شیر انسان میشوند یا چه اثری بر نوزاد دارند؛ مصرف آن در شیردهی نیز توصیه نمیشود و نیاز به درمان باید توسط پزشک بررسی شود.
نگهداری
قلمهای استفادهنشده را در یخچال، در دمای ۲ تا ۸ درجهٔ سانتیگراد و داخل جعبه برای محافظت از نور نگه دارید؛ دارو را منجمد نکنید و کنار محفظهٔ انجماد قرار ندهید. پس از شروع مصرف، قلم را در یخچال نگذارید و حداکثر تا ۲۸ روز در دمای کمتر از ۲۵ درجه، دور از گرما و نور مستقیم نگهداری کنید؛ درپوش را بگذارید و سوزن را به قلم وصل نگه ندارید. محلول باید شفاف و بیرنگ و بدون ذرات باشد. دارو را دور از دسترس کودکان و پس از تاریخ انقضا استفاده نکنید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| تزریقی | 1mL |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۲ برند از ۱ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا سولیکوآ همان انسولین گلارژین است؟
۰۲سولیکوآ را چه زمانی تزریق کنم؟
۰۳اگر یک نوبت تزریق را فراموش کردم، چه کنم؟
۰۴آیا میتوانم سولیکوآ را همراه متفورمین یا داروهای دیگر دیابت مصرف کنم؟
۰۵تهوع یا درد شکم بعد از تزریق سولیکوآ طبیعی است؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۳ فرآوردهٔ ثبتشده، ۲ برند از ۱ سازنده، در گروه A10AE. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.