هیالورونات سدیم ۰٫۲٪
هیالورونات سدیم ۰٫۲٪ یک قطره چشمی مرطوبکننده و نوعی «اشک مصنوعی» است که رطوبت سطح چشم را حفظ میکند.
بیشتر برای تسکین خشکی، سوزش و تحریک چشم و افزایش آسایش چشم در طول روز به کار میرود.
این قطره عموماً بیخطر است، اما باید از برخورد نوک قطرهچکان با چشم یا هر سطحی پرهیز کرد و در صورت استفاده از لنز تماسی احتیاط لازم را رعایت کرد.
اگر پس از چند روز مصرف علائم بهبود نیافت، درد شدید یا تغییر دید رخ داد، یا نشانههای آلرژی دیدید، حتماً با پزشک مشورت کنید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
هیالورونات سدیم نمک سدیمی اسید هیالورونیک است؛ مادهای طبیعی، ژلمانند و از خانواده قندهای زیستی بدن که بهطور طبیعی در بدن انسان، از جمله در لایه اشکی و بافتهای چشم، یافت میشود. این ماده بهشدت آبدوست است و میتواند رطوبت را روی سطح چشم نگه دارد، به همین دلیل در قطرههای چشمی بهعنوان اشک مصنوعی و مرطوبکننده برای تسکین خشکی چشم به کار میرود. با تشکیل لایهای نازک و پایدار روی قرنیه، اصطکاک بین پلک و سطح چشم را کاهش میدهد و از تحریک و ساییدگی جلوگیری میکند. غلظت ۰٫۲٪ آن برای تسکین علائم خشکی چشم و افزایش آسایش در طول روز به کار میرود و در بسیاری از داروخانهها بدون نیاز به نسخه هم در دسترس است، هرچند بهتر است مصرف آن با نظر پزشک یا داروساز باشد.
موارد مصرف
- تسکین خشکی، سوزش و تحریک چشم ناشی از سندرم چشم خشک
- کاهش احساس خارش، شنریزه یا وجود جسم خارجی در چشم
- افزایش آسایش چشم در استفاده طولانیمدت از صفحهنمایش، یا در محیطهای خشک و پرگردوغبار
- مرطوب نگهداشتن سطح چشم پیش، حین یا پس از استفاده از لنز تماسی
- کمک به آسایش و بهبود سطح چشم پس از برخی جراحیهای چشمی، طبق نظر پزشک
- تسکین خشکی چشم مرتبط با برخی بیماریهای زمینهای مانند سندرم شوگرن، بهعنوان درمان کمکی
روش مصرف
پیش از هر بار استفاده دستهای خود را بشویید و اگر لنز تماسی دارید، طبق توصیه داروساز آن را پیش از چکاندن قطره درآورید و مدتی پس از آن دوباره بگذارید. سر را کمی به عقب خم کنید، پلک پایین را بهآرامی پایین بکشید و قطره را داخل کیسه ملتحمه (فضای بین پلک و چشم) بچکانید، بیآنکه نوک قطرهچکان به چشم، پلک یا هر سطح دیگری برخورد کند تا از آلودگی جلوگیری شود. پس از چکاندن، چند لحظه چشم را ببندید تا دارو بهخوبی روی سطح چشم پخش شود. اگر همزمان از چند نوع قطره چشمی دیگر استفاده میکنید، بین آنها فاصله زمانی چند دقیقهای رعایت کنید و ترتیب مصرف را از داروساز بپرسید. تعداد دفعات مصرف و مدت درمان را پزشک یا داروساز بر اساس شدت علائم شما تعیین میکند؛ بدون مشورت با پزشک، مصرف را ناگهان قطع یا تغییر ندهید.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
سندرم خشکی چشم
در صورت مصرف همزمان قطرهٔ چشمی دیگر، دستکم ۱۰ تا ۱۵ دقیقه فاصله بگذارید. تاری دید کوتاهمدت پس از مصرف ممکن است رخ دهد.
احساس خارش، شنریزه یا وجود جسم خارجی در چشم
این قطره علت آلرژی یا عفونت را درمان نمیکند؛ درد، ترشح، قرمزی مداوم یا تغییر دید نیازمند معاینه است.
خشکی و تحریک چشم ناشی از محیط خشک، گردوغبار یا استفادهٔ طولانی از صفحهنمایش
دورهٔ ثابت ندارد و همراهی آن با استراحت منظم چشم و پلکزدن کامل به کاهش علائم کمک میکند.
مرطوب نگهداشتن چشم هنگام استفاده از لنز تماسی
استفادهٔ همزمان با لنز فقط زمانی مجاز است که در بروشور همان فرآورده ذکر شده باشد؛ نوک قطرهچکان با چشم، لنز یا مژه تماس پیدا نکند.
آسایش و بهبود سطح چشم پس از جراحی چشمی
این قطره جایگزین داروهای ضدالتهاب یا ضدعفونت تجویزشده پس از عمل نیست و نباید برنامهٔ آنها را تغییر دهد.
خشکی چشم مرتبط با سندرم شوگرن، بهعنوان درمان کمکی
درمان کمکی است و بیماری زمینهای را درمان نمیکند؛ در صورت تداوم خشکی، پیگیری چشمپزشکی لازم است.
پیش از مصرف بدانید
- اگر پیشتر به هیالورونات سدیم یا هر یک از اجزای این قطره حساسیت داشتهاید، حتماً به پزشک یا داروساز بگویید.
- اگر لنز تماسی، بهویژه لنز نرم، استفاده میکنید، پیش از مصرف با داروساز مشورت کنید.
- اگر چشم شما ملتهب یا عفونی است یا بهتازگی تحت جراحی چشم قرار گرفتهاید، پیش از استفاده به پزشک اطلاع دهید.
- هر داروی چشمی دیگری، قطره یا پماد، که مصرف میکنید را به پزشک یا داروساز بگویید تا زمان مناسب استفاده از هر کدام مشخص شود.
- اگر باردار هستید، شیر میدهید یا قصد بارداری دارید، پیش از مصرف با پزشک مشورت کنید.
- اگر پس از چند روز مصرف، علائم چشم شما بهبود نیافت یا بدتر شد، به پزشک مراجعه کنید.
عوارض احتمالی
- سوزش یا مورمورشدن خفیف و گذرا، بلافاصله پس از چکاندن قطره
- تاری موقت دید، بلافاصله پس از مصرف
- احساس سنگینی یا وجود جسم خارجی در چشم
- قرمزی خفیف چشم
- خارش ملایم اطراف چشم
- تورم پلک، خارش شدید، قرمزی گسترده یا دانهزدن پوست اطراف چشم که نشانه واکنش آلرژیک است: مصرف را قطع کنید و به پزشک مراجعه کنید.
- درد شدید چشم، تغییر ناگهانی دید یا حساسیت شدید به نور: فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- افزایش ترشح، قرمزی فزاینده یا تشدید علائم پس از چند روز مصرف که ممکن است نشانه عفونت چشم باشد: به پزشک مراجعه کنید.
- هرگونه واکنش غیرمنتظره یا بدتر شدن علائم بهجای بهبود پس از چند روز مصرف: مصرف را متوقف کرده و با پزشک مشورت کنید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
هیالورونات سدیم بهصورت موضعی در چشم اثر میکند و جذب سیستمیک آن بسیار ناچیز است، به همین دلیل تداخل دارویی جدی با داروهای خوراکی یا تزریقی برای آن گزارش نشده است. مهمترین نکته، تداخل احتمالی با سایر قطرهها یا پمادهای چشمی است: اگر همزمان از چند فرآورده چشمی استفاده میکنید، باید فاصله زمانی کافی بین آنها رعایت شود تا اثر یکدیگر را کم نکنند. برخی فرآوردههای حاوی نگهدارنده ممکن است روی لنز تماسی نرم اثر بگذارند، پس بهتر است پیش از چکاندن قطره لنز را درآورید. فهرست کامل داروها، قطرههای چشمی و مکملهایی را که مصرف میکنید، به پزشک و داروساز بگویید تا از هرگونه تداخل احتمالی مطمئن شوید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
با توجه به جذب سیستمیک بسیار کم هیالورونات سدیم چشمی، تاکنون نگرانی خاصی درباره مصرف آن در بارداری یا شیردهی گزارش نشده و در بسیاری از موارد بیخطر در نظر گرفته میشود. با این حال، مانند هر دارو یا فرآورده چشمی دیگر، بهتر است پیش از مصرف در دوران بارداری یا شیردهی با پزشک یا داروساز مشورت کنید تا با توجه به شرایط شما تصمیم نهایی گرفته شود.
نگهداری
این قطره را در دمای اتاق و دور از نور مستقیم آفتاب و گرمای زیاد نگهداری کنید و از یخزدگی آن جلوگیری کنید. آن را دور از دسترس کودکان نگه دارید. پیش از هر بار مصرف، تاریخ انقضا را بررسی کنید؛ اگر از ویالهای یکبارمصرف استفاده میکنید، طبق دستور روی بستهبندی پس از باز شدن آن را دور بریزید، و اگر بطری آن برای چند بار استفاده طراحی شده، مدت مجاز مصرف پس از باز شدن را از روی برچسب یا دفترچه راهنما بررسی کنید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| قطره | 0.2 % |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۳ برند از ۳ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا مصرف هیالورونات سدیم اعتیادآور است یا باعث وابستگی چشم به قطره میشود؟
۰۲آیا میتوان این قطره را همراه با لنز تماسی استفاده کرد؟
۰۳اگر بلافاصله پس از چکاندن قطره دیدم تار شد، طبیعی است؟
۰۴آیا مصرف این قطره را میتوان برای مدت طولانی و بدون محدودیت ادامه داد؟
۰۵تفاوت برندهای «ادونسد» یا فرمولاسیونهای ویژه این قطره با نمونههای معمولی چیست؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۴ فرآوردهٔ ثبتشده، ۳ برند از ۳ سازنده، در گروه S01XA20. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.