فلیبانسرین
فلیبانسرین دارویی غیرهورمونی است که با اثر بر گیرندههای سروتونین در مغز، تعادل انتقالدهندههای عصبی را در نواحی مرتبط با میل جنسی تغییر میدهد.
بیشتر برای درمان کاهش میل جنسی اکتسابی و بدون علت مشخص در زنان پیش از یائسگی تجویز میشود.
مهمترین نکتهٔ ایمنی آن ممنوعیت مصرف الکل در طول درمان است، چون این ترکیب میتواند افت شدید فشار خون و بیهوشی ایجاد کند.
اگر پس از چند هفته بهبودی ندیدید، دچار سرگیجهٔ شدید یا غش شدید، یا قصد شروع داروی جدیدی دارید، حتماً با پزشک یا داروساز خود مشورت کنید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
فلیبانسرین ترکیبی غیرهورمونی است که ابتدا بهعنوان داروی ضدافسردگی بررسی شد، اما امروزه در ردهٔ داروهای مؤثر بر دستگاه تناسلی و هورمونهای جنسی و بهطور مشخص برای درمان کاهش میل جنسی در زنان به کار میرود. این دارو با اثر بر گیرندههای سروتونین در مغز، تعادل انتقالدهندههای عصبی مانند سروتونین، دوپامین و نوراپینفرین را در نواحیای از مغز که با میل و انگیزهٔ جنسی مرتبطاند تغییر میدهد. فلیبانسرین فقط برای زنان پیش از یائسگی که میل جنسی آنان بدون علت روانی، دارویی یا جسمی مشخصی کاهش یافته کاربرد دارد و برای مردان یا زنان یائسه تأیید نشده است. پاسخ به این دارو تدریجی است و ارزیابی نتیجهٔ درمان معمولاً به چند هفته زمان نیاز دارد.
موارد مصرف
- درمان اختلال کمبود میل جنسی اکتسابی و عمومی (Hypoactive Sexual Desire Disorder) در زنان پیش از یائسگی
- کمک به افزایش تمایل و انگیزهٔ جنسی در مواردی که علت روانی، دارویی یا جسمی مشخصی برای کاهش میل جنسی یافت نشده
- کاهش پریشانی روانی ناشی از افت میل جنسی در همین گروه از زنان
روش مصرف
فلیبانسرین را طبق دستور پزشک، هر شب و ترجیحاً پیش از خواب مصرف کنید؛ چون از عوارض شایع آن سرگیجه و خوابآلودگی است و مصرف شبانه این خطر را در طول فعالیتهای روزانه مانند رانندگی کم میکند. دارو را در ساعت مشخصی هر شب مصرف کنید و اگر یک نوبت را فراموش کردید، همان نوبت را نادیده بگیرید و برای جبران آن دوز دوبرابر مصرف نکنید. در طول درمان از نوشیدن الکل خودداری کنید، چون این ترکیب میتواند خطرناک باشد. اثر این دارو تدریجی است و ارزیابی آن معمولاً به چند هفته زمان نیاز دارد؛ تصمیم دربارهٔ ادامه یا قطع مصرف را با پزشک خود در میان بگذارید. مقدار دقیق دارو و مدت درمان را فقط پزشک بر پایهٔ شرایط شما تعیین میکند.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
اختلال کمبود میل جنسی اکتسابی و عمومی در زنان پیش از یائسگی، بدون علت جسمی، روانی یا دارویی مشخص
فقط هنگام خواب مصرف شود و در صورت فراموشی، نوبت بعدی دو برابر نشود. مصرف نزدیک به الکل یا داروهای تداخلدار میتواند خطر افت فشار شدید و غش را افزایش دهد؛ برای افزایش عملکرد جنسی کاربرد ندارد.
پیش از مصرف بدانید
- اگر پیشتر به فلیبانسرین یا هر یک از اجزای آن حساسیت داشتهاید، حتماً به پزشک اطلاع دهید.
- هرگونه بیماری کبدی را با پزشک در میان بگذارید، چون این دارو معمولاً در نارسایی کبد توصیه نمیشود.
- سابقهٔ افت فشار خون، سرگیجهٔ شدید یا غش را پیش از شروع دارو به پزشک بگویید.
- اگر نمیتوانید نوشیدن الکل را در طول درمان کاملاً کنار بگذارید، این موضوع را با پزشک مطرح کنید.
- فهرست کامل داروها، مکملها و محصولات گیاهی مصرفی خود، بهویژه داروهای ضدقارچ و برخی آنتیبیوتیکها، را به پزشک و داروساز نشان دهید.
- در صورت بارداری، قصد بارداری یا شیردهی، پیش از شروع دارو با پزشک مشورت کنید.
عوارض احتمالی
- سرگیجه
- خوابآلودگی، بهویژه در ساعات ابتدایی پس از مصرف
- تهوع
- خستگی
- خشکی دهان
- بیخوابی در برخی افراد
- افت شدید فشار خون همراه با سرگیجهٔ شدید یا سیاهی رفتن چشم — بنشینید یا دراز بکشید و اگر ادامه داشت با اورژانس تماس بگیرید.
- از حال رفتن یا غش واقعی، بهویژه اگر با الکل یا داروی جدیدی همزمان شده — فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- نشانههای واکنش آلرژیک شدید مانند تورم صورت و لبها، کهیر گسترده یا تنگی نفس — فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- خوابآلودگی شدیدی که هوشیاری روزانه را مختل کند — تا رفع کامل آن از رانندگی و کار با ابزار و ماشینآلات خودداری کنید و موضوع را با پزشک در میان بگذارید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
فلیبانسرین با الکل تداخل خطرناکی دارد؛ مصرف همزمان آنها میتواند افت شدید فشار خون، سرگیجهٔ شدید و بیهوشی ایجاد کند و به همین دلیل نوشیدن الکل در طول درمان توصیه نمیشود. برخی داروهای ضدقارچ، برخی آنتیبیوتیکها مانند اریترومایسین و کلاریترومایسین، برخی داروهای ضدویروسی و حتی آب گریپفروت نیز میتوانند غلظت فلیبانسرین را در خون بالا ببرند و همین خطرها را تشدید کنند؛ در مقابل، برخی داروهای دیگر ممکن است اثربخشی آن را کم کنند. مصرف همزمان با داروهای آرامبخش یا خوابآور نیز میتواند خوابآلودگی را بیشتر کند. فهرست کامل داروها و مکملهایت را به پزشک و داروساز بگو تا از تداخلهای خطرناک پیشگیری شود.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
فلیبانسرین برای زنان پیش از یائسگی تأیید شده و اطلاعات کافی دربارهٔ مصرف آن در دوران بارداری در دسترس نیست؛ به همین دلیل معمولاً در بارداری توصیه نمیشود. اگر باردار هستید، قصد بارداری دارید یا در حین مصرف این دارو متوجه بارداری شدید، حتماً و در اسرع وقت پزشک خود را آگاه کنید. دربارهٔ عبور این دارو به شیر مادر نیز اطلاعات محدودی وجود دارد، بنابراین مصرف آن در دوران شیردهی فقط باید با نظر و صلاحدید پزشک باشد.
نگهداری
فلیبانسرین را در دمای اتاق، دور از نور مستقیم آفتاب و رطوبت و ترجیحاً در بستهٔ اصلی خود نگهداری کنید. آن را دور از دید و دسترس کودکان قرار دهید. پیش از هر بار مصرف تاریخ انقضا را بررسی کنید و داروی تاریخگذشته یا اضافی را طبق راهنمای داروخانه دور بریزید، نه در سطل زبالهٔ خانگی یا فاضلاب.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| قرص | 100 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۲ برند از ۱ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا فلیبانسرین هورمونی است؟
۰۲چرا باید فلیبانسرین را شب مصرف کنم؟
۰۳اگر یک شب مصرف قرص را فراموش کنم چه باید بکنم؟
۰۴چه مدت طول میکشد تا اثر فلیبانسرین را ببینم؟
۰۵آیا مصرف الکل هنگام درمان با فلیبانسرین کاملاً ممنوع است؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۳ فرآوردهٔ ثبتشده، ۲ برند از ۱ سازنده، در گروه G02CX02. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.