سولفات مس/سولفات روی
سولفات مس/سولفات روی یک فرآوردهٔ موضعی پوستی با اثر قابض و ضدعفونیکنندهٔ ضعیف است. این ترکیب با نام آب آلیبور هم شناخته میشود.
بیشتر برای پاکسازی ضایعات سطحیِ مستعد عفونت ثانویه و مراقبت کمکی از خراشها، زخمهای سطحی، زردزخم یا اگزمای عفونی محدود استفاده میشود. در برخی فرآوردهها برای کاهش موقت تحریک محل گزش حشرات نیز به کار میرود.
فقط روی پوست استفاده میشود؛ خوردن، تزریق و تماس با چشم یا مخاط میتواند خطرناک باشد. آن را روی سطح وسیع، پوست سوخته، زخم عمیق یا زیر پانسمان بسته بدون دستور پزشک نزنید.
اگر ضایعه گسترش مییابد، چرک و درد شدید دارد، تب ایجاد شده یا با مصرف کوتاهمدت بهتر نمیشود، معاینه لازم است. برای شیرخواران و کودکان خردسال، بارداری و شیردهی یا سابقهٔ تشنج پیش از مصرف سؤال کنید.
مواد مؤثره
این فرآورده ترکیبی است و از موادِ مؤثرهٔ زیر ساخته شده (برای دیدنِ هر ماده، روی آن بزنید):
معرفی دارو
سولفات مس/سولفات روی یک فرآوردهٔ موضعی پوستی است که در ایران با نام آب آلیبور هم شناخته میشود. این ترکیب در گروه فرآوردههای پوستی با اثر ضدعفونیکنندهٔ ضعیف و قابض قرار میگیرد، نه آنتیبیوتیکهای درمانی. یونهای مس و روی با پروتئینهای سطح پوست برهمکنش میکنند و میتوانند ترشح سطحی و تعداد میکروبها را بهطور موقت کاهش دهند. هدف اصلی آن پاکسازی و مراقبت کمکی از ضایعات سطحی پوست است، نه درمان عفونتهای عمیق یا گسترده.
موارد مصرف
- پاکسازی ضایعات پوستی سطحی باکتریایی یا مستعد عفونت ثانویه
- کمک درمانی در زردزخم و عفونتهای سطحی محدود پوست، پس از تشخیص
- کمک به مراقبت از خراشها و زخمهای سطحی کوچک
- کمک به کاهش ترشح و التهاب خفیف در برخی ضایعات پوستی، طبق دستور
- تسکین موقت تحریک و خارش محل گزش حشرات در فرآوردههای مناسب
روش مصرف
این لوسیون فقط برای استعمال پوستی و طبق نسخه یا برچسب همان فرآورده است. محل را با ملایمت تمیز کنید و محلول را با گاز تمیز یا به شکل پانسمان مرطوبی که تجویز شده روی پوست بزنید؛ از مالیدن به چشم، دهان، داخل بینی، داخل واژن و نواحی وسیع بدن خودداری کنید. اگر روی بسته یا نسخه رقیقسازی آمده است، فقط همان دستور را انجام دهید و محلول رقیقشده را برای دفعات بعد نگه ندارید. دفعات و مدت مصرف را خودسرانه افزایش ندهید، روی پوست سوخته یا زیر پانسمان بسته نپوشانید و پس از مصرف دستها را بشویید؛ در صورت فراموشی، نوبت بعد را دوبرابر نکنید.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
پاکسازی ضایعات پوستی سطحی باکتریایی یا مستعد عفونت ثانویه
پیش از هر نوبت ناحیه را بهآرامی تمیز کنید. فرآورده فقط برای مصرف موضعی است؛ از تماس با چشم و مخاط، مصرف خوراکی، استفاده روی سطح وسیع یا باقیگذاشتن کمپرس مرطوب بهطور مداوم پرهیز شود.
پاکسازی کمکی زردزخم و عفونتهای سطحی محدود پوست، پس از تشخیص
این فرآورده جایگزین درمان اختصاصی ضدباکتری نیست. در ضایعات گسترده، تب، درد، ترشح چرکی یا گسترش قرمزی، ارزیابی پزشکی لازم است.
پاکسازی خراشها و زخمهای سطحی کوچک
برای زخم عمیق یا آلوده، گازگرفتگی، سوختگی وسیع یا وجود جسم خارجی مناسب نیست و ارزیابی پزشکی لازم است.
درماتوزهای سطحی ترشحدار، بهعنوان درمان کمکی برای کاهش ترشح
در ضایعات تشخیصدادهنشده، سطح وسیع یا در صورت تشدید التهاب و درد، مصرف خودسرانه ادامه پیدا نکند و ارزیابی پزشکی انجام شود.
پیش از مصرف بدانید
- اگر به سولفات مس، سولفات روی یا هر یک از مواد تشکیلدهنده حساسیت دارید، مصرف نکنید؛ سابقهٔ حساسیت به فرآوردههای پوستی را هم اطلاع دهید.
- اگر ضایعه وسیع، عمیق، سوخته، خونریزیدهنده، بسیار دردناک یا چرکی است، یا تب و گسترش قرمزی دارید، پیش از مصرف معاینه شوید.
- در مورد بارداری، احتمال بارداری یا شیردهی اطلاع دهید؛ در شیردهی نباید روی پستان یا نوک پستان استفاده شود.
- اگر برای همان ناحیه ضدعفونیکننده، صابون قوی، پماد آنتیبیوتیک، ضدقارچ، کورتونی یا فرآوردهٔ پوستی دیگری میزنید، فهرست آن را به پزشک یا داروساز بگویید.
- این فرآورده برای چشم، داخل دهان، داخل واژن، ضدعفونی پیش از تزریق یا ضدعفونی وسایل پزشکی نیست.
- برای شیرخواران و کودکان خردسال، بهویژه اگر روی برچسب فرآورده کافور یا مواد معطر مشابه ذکر شده است، و برای کودک با سابقهٔ تشنج، فقط با نظر پزشک استفاده شود.
عوارض احتمالی
- سوزش یا گزگز خفیف هنگام استفاده
- قرمزی و تحریک موضعی پوست
- خشکی یا احساس کشیدگی پوست
- خارش یا دانههای پوستی خفیف
- کهیر منتشر، تورم لب یا صورت، تنگی نفس، سرگیجه یا غش: مصرف را قطع کنید و با اورژانس تماس بگیرید.
- سوزش شدید، تاول، زخمشدن یا التهاب رو به افزایش: محل را بشویید و سریع به پزشک مراجعه کنید.
- در صورت ورود به چشم، چشم را فوراً با آب فراوان بشویید؛ درد، قرمزی شدید یا تاری دید نیازمند مراجعهٔ فوری است.
- در صورت بلع، تهوع، استفراغ، درد شکم، اسهال، مزهٔ فلزی، ضعف یا خوابآلودگی ممکن است رخ دهد؛ دهان را آبکشی کنید، وادار به استفراغ نکنید و فوراً با مرکز مسمومیت یا اورژانس تماس بگیرید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
در مصرف موضعی معمول، تداخل مهمی با غذا یا نوشیدنی الکلی انتظار نمیرود و جذب سیستمیک آن کم است. بااینحال، همزمان یا پشتسرهم روی همان ناحیه از ضدعفونیکنندههای دیگر، صابونهای قوی یا فرآوردههای تحریککننده استفاده نکنید؛ پس از شستوشو با صابون آبکشی کامل انجام دهید. فهرست کامل داروها، مکملها و فرآوردههای پوستیتان را به پزشک و داروساز بگویید، چون ترکیب چند محصول روی یک ضایعه میتواند تحریک و التهاب را بیشتر کند.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
جذب پوستی این ترکیب معمولاً محدود است، اما دربارهٔ مصرف آن در بارداری دادهٔ کافی برای مصرف خودسرانه وجود ندارد؛ در بارداری یا تصمیم به بارداری فقط با نظر پزشک استفاده شود. در شیردهی بهتر است از مصرف غیرضروری پرهیز شود و هرگز روی پستان یا نوک پستان مالیده نشود؛ اگر پزشک استفاده را مناسب دانست، از تماس باقیماندهٔ فرآورده با دهان شیرخوار جلوگیری کنید.
نگهداری
فرآورده را در ظرف اصلی، با درِ کاملاً بسته، دور از نور مستقیم و گرما و در دمای کمتر از ۳۰ درجهٔ سانتیگراد یا طبق برچسب سازنده نگه دارید. آن را دور از دسترس کودکان و حیوانات و دور از یخزدگی قرار دهید؛ محلول رقیقشده را ذخیره نکنید و پس از تاریخ انقضا یا تغییر غیرعادی ظاهر فرآورده مصرف نکنید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| لوسیون | 1 g / 1.5 g / 100mL |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۳ برند از ۳ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا آب آلیبور جای آنتیبیوتیک را میگیرد؟
۰۲آیا میتوان آن را روی زخم باز یا سوختگی زد؟
۰۳اگر لوسیون وارد چشم شد چه کنم؟
۰۴آیا سولفات مس/سولفات روی برای کودک یا نوزاد مناسب است؟
۰۵اگر کودک این لوسیون را بلعید چه کنم؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۳ فرآوردهٔ ثبتشده، ۳ برند از ۳ سازنده، در گروه D11. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.