سترورلیکس
سترورلیکس یک داروی هورمونی و مهارکنندهٔ هورمون آزادکنندهٔ گنادوتروپین است. در چرخهٔ تحریک تخمدان، از آزادشدن زودرس تخمک جلوگیری میکند.
این دارو همراه با تحریک کنترلشدهٔ تخمدان در درمانهای کمکباروری استفاده میشود تا از افزایش زودرس هورمون لوتئینکننده و تخمکگذاری پیش از زمان برنامهریزیشده جلوگیری کند.
زمانبندی تزریق سترورلیکس برای موفقیت چرخه اهمیت دارد و باید دقیقاً طبق برنامهٔ مرکز ناباروری انجام شود. درد شدید شکم، نفخ شدید، تنگی نفس، افزایش سریع وزن یا کاهش ادرار نیازمند ارزیابی فوری است.
اگر سابقهٔ حساسیت شدید، بیماری کلیه یا کبد، بارداری یا احتمال بارداری، یا شیردهی دارید، پیش از شروع درمان اطلاع دهید. در صورت بروز علائم حساسیت شدید یا درد و نفخ قابلتوجه شکم، فوراً کمک پزشکی بگیرید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
سترورلیکس یک داروی هورمونی از گروه هورمونهای سیستمیک و مهارکنندههای هورمون آزادکنندهٔ گنادوتروپین است. این دارو با مهار گیرندههای مربوط به این هورمون در غدهٔ هیپوفیز، ترشح هورمون لوتئینکننده را کاهش میدهد و از اوج زودرس آن جلوگیری میکند. در نتیجه، تخمکگذاری پیش از زمان مناسب به تأخیر میافتد و زمان برداشت تخمک در درمانهای کمکباروری بهتر تنظیم میشود.
موارد مصرف
- جلوگیری از افزایش زودرس هورمون لوتئینکننده در چرخهٔ تحریک تخمدان
- پیشگیری از تخمکگذاری زودرس در درمانهای کمکباروری
- هماهنگکردن زمان بلوغ نهایی تخمک و برداشت تخمک در روشهای کمکباروری
روش مصرف
سترورلیکس بهصورت تزریق زیرجلدی در قسمت پایین شکم استفاده میشود و زمان شروع و ادامهٔ آن را متخصص ناباروری بر اساس پاسخ تخمدانها، سونوگرافی و سایر داروهای چرخه تعیین میکند. نخستین تزریق باید در شرایطی انجام شود که امکان رسیدگی فوری به واکنش حساسیتی وجود داشته باشد؛ تزریقهای بعدی فقط پس از آموزش کامل میتوانند در خانه انجام شوند. پودر را فقط با حلال همراه و طبق روش بروشور همان فرآورده آماده کنید؛ محلول باید شفاف و بدون ذرات باشد و معمولاً بلافاصله مصرف شود. در تزریقهای تکراری، محل تزریق را جابهجا کنید. اگر یک نوبت فراموش شد، برای جبران مقدار بیشتری تزریق نکنید و با مرکز درمانی تماس بگیرید.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
جلوگیری از افزایش زودرس هورمون لوتئینکننده در چرخهٔ تحریک تخمدان
با غذا ارتباطی ندارد؛ فقط بهصورت زیرجلدی در دیوارهٔ پایین شکم تزریق شود. نخستین تزریق باید زیر نظر پزشک و با پایش دستکم ۳۰ دقیقهای انجام شود، چون واکنش حساسیتی شدید ممکن است رخ دهد.
پیشگیری از تخمکگذاری زودرس در درمانهای کمکباروری
تزریق باید آهسته و در محلهای متفاوت پایین شکم انجام شود؛ نخستین نوبت بهدلیل احتمال واکنش حساسیتی شدید تحت نظارت پزشک باشد.
هماهنگکردن زمان بلوغ نهایی تخمک و برداشت تخمک در روشهای کمکباروری
دارو باید با پایش سونوگرافی و هورمونی و زیر نظر متخصص نازایی مصرف شود؛ زمان برداشت تخمک و تزریق داروی القاکننده باید دقیقاً طبق برنامهٔ مرکز درمانی باشد.
پیش از مصرف بدانید
- حساسیت به سترورلیکس، داروهای مشابه هورمونی یا هر یک از مواد تشکیلدهندهٔ ویال و حلال را اطلاع دهید.
- بارداری باید پیش از شروع درمان رد شود؛ احتمال بارداری و شیردهی نیز باید با متخصص در میان گذاشته شود.
- سابقهٔ بیماری یا نارسایی کلیه، بهویژه نارسایی شدید، و همچنین بیماری کبدی را اعلام کنید.
- اگر اکنون بیماری آلرژیک فعال یا سابقهٔ واکنش حساسیتی شدید دارید، پیش از تزریق اطلاع دهید.
- فهرست همهٔ داروهای نسخهای و بدون نسخه، مکملها و فرآوردههای گیاهی، بهویژه داروهای هورمونی و داروهای چرخهٔ ناباروری، ارائه شود؛ درمان نیازمند پایش منظم پاسخ تخمدانهاست.
عوارض احتمالی
- قرمزی، درد، خارش، تورم یا کبودی محل تزریق
- تهوع
- سردرد
- تحریک خفیف تا متوسط تخمدان در جریان درمان، گاهی همراه با احساس پری یا نفخ خفیف
- کهیر گسترده، تورم صورت، لبها، زبان یا گلو، خسخس، تنگی نفس، سرگیجه شدید یا غش: فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- درد شدید یا رو به افزایش شکم، نفخ شدید، استفراغ مکرر، افزایش سریع وزن، تنگی نفس یا کاهش ادرار: میتواند نشانهٔ تحریک شدید تخمدان باشد؛ فوراً با مرکز درمانی تماس بگیرید و در صورت بدحالی به اورژانس مراجعه کنید.
- درد ناگهانی و شدید شکم یا لگن، ضعف شدید یا غش، حتی بدون نفخ واضح: فوراً به اورژانس مراجعه کنید، زیرا ممکن است نشانهٔ یک عارضهٔ جدی در جریان تحریک تخمدان باشد.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
تداخل غذایی مشخصی برای سترورلیکس شناخته نشده است. این دارو معمولاً همراه با داروهای هورمونی تحریک تخمدان و سایر داروهای چرخهٔ کمکباروری مصرف میشود، اما زمان و ترتیب آنها باید توسط متخصص هماهنگ شود. بررسی رسمی همهٔ ترکیبهای دارویی انجام نشده است؛ فهرست کامل داروها و مکملهایتان را به پزشک و داروساز بگویید و هیچ داروی هورمونی را خودسرانه به چرخه اضافه یا از آن حذف نکنید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
سترورلیکس برای استفاده در بارداری یا شیردهی مناسب نیست و در صورت بارداری نباید ادامه یابد. اگر تست بارداری مثبت شد یا احتمال بارداری ایجاد شد، پیش از تزریق بعدی با متخصص ناباروری تماس بگیرید؛ دربارهٔ ورود دارو به شیر مادر و اثر آن بر نوزاد اطلاعات کافی وجود ندارد.
نگهداری
ویال پودر و حلال را در بستهبندی اصلی، دور از نور و یخزدگی نگهداری کنید؛ برای بیشتر فرآوردهها نگهداری در یخچال در دمای ۲ تا ۸ درجهٔ سانتیگراد توصیه میشود، اما دستور روی جعبهٔ همان سازنده اولویت دارد. محلول آمادهشده معمولاً باید بلافاصله مصرف شود. دارو را دور از دسترس کودکان بگذارید، پس از تاریخ انقضا مصرف نکنید و باقیمانده را طبق دستور داروساز دور بیندازید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| تزریقی برای محلول | 3 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۱ برند از ۱ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱سترورلیکس برای کدام مرحله از درمان ناباروری است؟
۰۲آیا میتوانم زمان تزریق سترورلیکس را جابهجا کنم؟
۰۳قرمزی و خارش محل تزریق سترورلیکس طبیعی است؟
۰۴درد و نفخ شکم هنگام مصرف سترورلیکس چه زمانی خطرناک است؟
۰۵اگر احتمال بارداری وجود داشته باشد، تزریق سترورلیکس را ادامه بدهم؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱ فرآوردهٔ ثبتشده، ۱ برند از ۱ سازنده، در گروه H01CC02. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.