کلسیم دوبسیلات
کلسیم دوبسیلات دارویی از گروه محافظهای وریدی و مویرگی است که با کاهش نفوذپذیری و شکنندگی مویرگها، عملکرد رگهای کوچک را بهبود میبخشد.
بیشتر برای کاهش علائم نارسایی وریدی مزمن مانند سنگینی و ورم پا، تسکین هموروئید و در مواردی محافظت از مویرگهای چشم در رتینوپاتی دیابتی تجویز میشود.
در موارد نادر ممکن است بر شمارش گلبولهای سفید خون اثر بگذارد؛ به همین دلیل بروز تب یا گلودرد غیرمعمول در طول درمان را باید جدی گرفت.
اگر باردار هستید، شیر میدهید، داروی رقیقکنندهٔ خون مصرف میکنید یا نشانههایی مانند تب و گلودرد دیدید، پیش از ادامهٔ مصرف با پزشک یا داروساز خود مشورت کنید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
کلسیم دوبسیلات دارویی از ردهٔ محافظهای وریدی و مویرگی است که در گروه درمانی قلب و عروق جای میگیرد. این دارو با کاهش نفوذپذیری بیشازحد مویرگها، افزایش مقاومت دیوارهٔ رگهای کوچک و بهبود روانیِ خون، از نشت مایع و تورم بافتیِ اطراف رگها میکاهد. همچنین اثری ملایم بر کاهش چسبندگی پلاکتها دارد. هدف اصلی آن تسکین علائم ناشی از ضعف وریدها و مویرگها، از جمله سنگینی پا و آسیب مویرگیِ چشم در دیابت، است. در ایران این دارو بهصورت قرص و کپسول و با نامهای تجاری گوناگون از جمله دوکسیوم عرضه میشود.
موارد مصرف
- کاهش علائم نارسایی وریدی مزمن مانند سنگینی، ورم و درد پا
- تسکین علائم و ناراحتی هموروئید (بواسیر)
- محافظت از مویرگهای شبکیهٔ چشم در رتینوپاتی دیابتی، به تشخیص چشمپزشک
- کاهش گرفتگی عضلانی پا در ارتباط با نارسایی وریدی
روش مصرف
کلسیم دوبسیلات معمولاً بهصورت خوراکی و همراه با غذا مصرف میشود تا احتمال ناراحتی گوارشی کمتر شود؛ زمان دقیق مصرف و طول دورهٔ درمان را پزشک بر اساس وضعیت شما تعیین میکند و باید دقیقاً طبق نسخه رعایت شود. مصرف منظم و در ساعات مشابه هر روز به اثرگذاری بهتر دارو کمک میکند. اگر پس از مدتی احساس کردید علائم بهبود یافته یا برعکس تغییری حس نکردید، بدون مشورت با پزشک درمان را قطع یا مقدار آن را تغییر ندهید، چون برخی کاربردها مانند محافظت مویرگیِ چشم به تداوم درمان نیاز دارند. در صورت فراموشیِ یک نوبت، دربارهٔ نحوهٔ جبران آن از پزشک یا داروساز خود بپرسید.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
نارسایی وریدی مزمن اندامهای تحتانی؛ همراه با سنگینی، ورم و درد پا
همراه وعدهٔ اصلی یا بلافاصله پس از آن و با آب مصرف شود؛ اقدامات کمکی نارسایی وریدی در صورت تجویز ادامه یابد.
هموروئید (بواسیر)
همراه غذا و رژیم پرفیبر مصرف شود؛ خونریزی زیاد یا مداوم نیازمند ارزیابی پزشکی است.
رتینوپاتی دیابتی
ترجیحاً پس از غذا مصرف شود؛ درمان کمکی است و جایگزین کنترل قند خون و پیگیری منظم چشمپزشکی نیست.
گرفتگی عضلانی پا در ارتباط با نارسایی وریدی
همراه درمان نارسایی وریدی مصرف شود؛ گرفتگی مداوم یا بدون علائم وریدی باید از نظر علل دیگر بررسی شود.
پیش از مصرف بدانید
- حساسیت شناختهشده به کلسیم دوبسیلات یا هر یک از اجزای فرآورده
- سابقهٔ بیماریهای خونی یا اختلال در سیستم ایمنی بدن
- بارداری، شیردهی یا برنامهریزی برای بارداری
- مصرف همزمان داروهای رقیقکنندهٔ خون یا ضدپلاکت
- نارسایی کبدی یا کلیوی
عوارض احتمالی
- تهوع یا ناراحتی خفیف معده
- اسهال یا درد شکم
- سردرد
- بثورات خفیف پوستی
- تب، گلودرد شدید یا نشانههای غیرمعمول عفونت — چون در موارد نادر ممکن است شمارش گلبولهای سفید خون کاهش یابد، در صورت بروز این نشانهها سریع به پزشک مراجعه کنید و آزمایش خون بدهید.
- ورم صورت، لب یا گلو، کهیر گسترده یا مشکل در تنفس — این نشانههای واکنش آلرژیک شدیدند؛ با اورژانس تماس بگیرید.
- واکنشهای پوستی شدید مانند تاول یا پوستهپوستهشدن گسترده — مصرف را قطع کنید و فوراً به پزشک مراجعه کنید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
کلسیم دوبسیلات تداخل داروییِ شناختهشدهٔ گستردهای ندارد، اما چون اثری ملایم بر کاهش چسبندگی پلاکتها و روانیِ خون دارد، مصرف همزمان آن با داروهای ضدانعقاد یا ضدپلاکت مانند وارفارین یا آسپرین باید با احتیاط و زیر نظر پزشک انجام شود. تداخل غذایی مشخصی برای این دارو گزارش نشده، هرچند مصرف الکل میتواند برخی ناراحتیهای گوارشیِ آن را تشدید کند. فهرست کامل داروها، مکملها و گیاهان داروییِ مصرفیات را همیشه به پزشک و داروساز بگو تا تداخلهای احتمالی بررسی شود.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
اطلاعات کافی و مطمئنی دربارهٔ بیخطر بودن کلسیم دوبسیلات در بارداری و شیردهی در دست نیست، به همین دلیل معمولاً توصیه نمیشود مگر پزشک با سنجش فایده و خطر، مصرف آن را ضروری تشخیص دهد. اگر باردار هستید، شیر میدهید یا قصد بارداری دارید، پیش از شروع یا ادامهٔ مصرف حتماً با پزشک خود مشورت کنید.
نگهداری
این دارو را در دمای اتاق و دور از رطوبت و نور مستقیم آفتاب نگهداری کنید، مگر روی بستهبندی دستور دیگری قید شده باشد. آن را دور از دید و دسترس کودکان قرار دهید و پیش از مصرف، تاریخ انقضا را بررسی کنید؛ داروهای تاریخگذشته یا اضافی را طبق راهنمایی داروخانه دور بریزید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| کپسول | 500 mg |
| قرص | 500 mg |
| قرص | 250 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۹ برند از ۱۱ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا کلسیم دوبسیلات خون را رقیق میکند؟
۰۲کلسیم دوبسیلات برای واریس و سنگینیِ پا واقعاً کمک میکند؟
۰۳چرا پزشکم برای مصرف طولانیمدت این دارو آزمایش خون خواسته است؟
۰۴کلسیم دوبسیلات چه ربطی به دیابت و چشم دارد؟
۰۵اگر یک نوبت از این دارو را فراموش کردم چه کار کنم؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱۸ فرآوردهٔ ثبتشده، ۹ برند از ۱۱ سازنده، در گروه C05BX01. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.