فاکتور انعقادی هشت/فاکتور فونویلبراند انسانی
این داروی تزریقی، کمپلکس انسانیِ فاکتور انعقادی هشت و فاکتور فونویلبراند است؛ دو پروتئین که به تشکیل لخته و کنترل خونریزی کمک میکنند. ایمیونیت از پلاسمای انسانی تهیه میشود.
بیشتر برای درمان یا پیشگیری از خونریزی در کمبود مادرزادی یا اکتسابی فاکتور هشت، یعنی هموفیلی آ، بهکار میرود. در بیماری فونویلبراندِ همراه با کمبود فاکتور هشت نیز ممکن است برای درمان خونریزی استفاده شود، وقتی درمان اختصاصی در دسترس نیست یا دسموپرسین مؤثر یا مناسب نیست.
تزریق باید وریدی و زیر نظر تیم آشنا با اختلالات انعقادی انجام شود. ادامهٔ خونریزی، واکنش حساسیتی شدید، علائم لخته یا نشانههای تخریب گلبولهای قرمز را جدی بگیرید.
اگر خونریزی با درمان معمول کنترل نشد یا اثر دارو مانند قبل نبود، احتمال تشکیل پادتن مهارکننده مطرح است و باید سریع ارزیابی شوید. در بارداری، شیردهی، بیماری قلبی یا سابقهٔ لخته نیز پیش از تزریق اطلاع دهید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
ایمیونیت یک فرآوردهٔ ضدخونریزی و مشتق از پلاسمای انسانی است که به شکل پودر لیوفیلیزه و حلال برای محلول تزریقی عرضه میشود. فاکتور هشتِ آن کمبود یا اختلال فاکتور هشت را بهطور موقت جبران میکند و به تشکیل لخته کمک میرساند. فاکتور فونویلبراند به چسبیدن پلاکتها به محل آسیب رگ کمک میکند و فاکتور هشت را در خون پایدار نگه میدارد. در قدرت ارائهشده، هر ویال اسماً حاوی ۵۰۰ واحد بینالمللی فاکتور هشت و ۳۷۵ واحد بینالمللی فاکتور فونویلبراند است؛ این اعداد قدرت فرآوردهاند، نه مقدار مصرف شخصی.
موارد مصرف
- درمان و پیشگیری از خونریزی در هموفیلی آ مادرزادی
- درمان و پیشگیری از خونریزی در کمبود اکتسابی فاکتور هشت
- درمان خونریزی در بیماری فونویلبراند همراه با کمبود فاکتور هشت، وقتی فرآوردهٔ اختصاصی مناسب در دسترس نیست
- پوشش درمانی پیش و پس از جراحی یا اقدامات تهاجمی در بیماران دارای کمبود فاکتور هشت، طبق برنامهٔ متخصص
روش مصرف
این فرآورده پس از حلشدن پودر با حلال استریلِ همراه، فقط از راه وریدی تزریق میشود و باید در مرکز درمانی یا توسط فرد آموزشدیده انجام شود. مقدار، سرعت و فاصلهٔ تزریق به شدت کمبود، محل و شدت خونریزی، جراحی و نتیجهٔ آزمایشها بستگی دارد؛ بنابراین آن را خودسرانه تغییر ندهید و برنامهٔ پیشگیری را منظم دنبال کنید. محلول را فقط با حلال همراه آماده کنید، با داروی دیگری مخلوط نکنید و اگر کدر، تغییررنگکرده یا دارای ذرات بود مصرف نکنید. محلول آمادهشده نگهدارنده ندارد و باید طبق دستور همان فرآورده بلافاصله استفاده شود؛ غذا تأثیری بر نحوهٔ مصرف وریدی آن ندارد.
پیش از مصرف بدانید
- اگر به فاکتور هشت انسانی، فاکتور فونویلبراند، آلبومین انسانی یا هر جزء فرآورده حساسیت داشتهاید، پیش از تزریق اطلاع دهید.
- اگر قبلاً پادتن مهارکننده علیه فاکتور هشت یا فونویلبراند داشتهاید، یا درمانهای قبلی اثر کافی نداشتهاند، این موضوع را حتماً بگویید؛ در بیماری فونویلبراند نوع ۳ این احتمال مهمتر است.
- سابقهٔ لختهٔ خون، بیماری قلبیعروقی یا عوامل خطر لخته را اطلاع دهید؛ افزایش بیش از حد فاکتور هشت در درمان مداوم میتواند خطر لخته را بیشتر کند.
- اگر گروه خونی شما آ، ب یا آب است و قرار است تزریقهای زیاد یا نزدیک به هم دریافت کنید، پزشک باید از آن باخبر باشد، چون بهندرت تخریب گلبولهای قرمز رخ میدهد.
- در کودکان، بهویژه زیر ۶ سال یا کودکانی که پیشتر فاکتور هشت دریافت نکردهاند، پایش نزدیکتر برای واکنش حساسیتی و پادتن مهارکننده لازم است.
- فهرست داروها و مکملها، بارداری یا شیردهی، و هر جراحی، کشیدن دندان یا اقدام تهاجمی پیش رو را اعلام کنید. در درمانهای مکرر با فرآوردههای پلاسمایی، دربارهٔ واکسیناسیون هپاتیت آ و ب با مرکز درمانی گفتوگو کنید.
عوارض احتمالی
- سردرد یا سرگیجه
- تهوع یا استفراغ
- خارش، قرمزی یا بثورات پوستی
- تب یا لرز
- سوزش، گزگز یا درد محل تزریق
- واکنش حساسیتی شدید مانند کهیر منتشر، تورم لب یا زبان، خسخس، تنگی نفس، احساس فشار قفسهٔ سینه، افت فشار، سرگیجه شدید یا غش؛ تزریق را فوراً متوقف کنید و فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- ادامه یا بیشترشدن خونریزی، یا کاهش واضح اثر تزریق، میتواند نشانهٔ پادتن مهارکننده علیه فاکتور هشت یا فونویلبراند باشد؛ مقدار را خودسرانه زیاد نکنید و فوراً با پزشک یا مرکز درمانی تماس بگیرید. اگر خونریزی شدید است، فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- نشانههای لخته مانند درد و تورم یکطرفهٔ پا، درد قفسهٔ سینه، تنگی نفس ناگهانی، ضعف یکطرفه یا اختلال گفتار؛ فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- نشانههای تخریب گلبولهای قرمز یا کمخونی مانند ادرار تیره، زردی پوست یا چشم، رنگپریدگی، تپش قلب یا ضعف شدید؛ فوراً ارزیابی پزشکی بگیرید و دربارهٔ تزریق بعدی از پزشک دستور بگیرید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
تداخل دارویی مستقیمی برای این فرآورده گزارش نشده است. بااینحال داروهای ضدانعقاد، ضدپلاکت و مسکنهای ضدالتهاب مانند آسپرین، ایبوپروفن یا ناپروکسن میتوانند خطر خونریزی را بیشتر کنند؛ آنها را خودسرانه قطع یا شروع نکنید و مصرفشان را اعلام کنید. با غذا یا الکل تداخل مستقیم شناختهشدهای گزارش نشده است، اما الکل با افزایش احتمال آسیب میتواند برای فرد دچار اختلال انعقادی نامطلوب باشد. پودر را فقط با حلال همراه آماده کنید و با داروی دیگری یا حلال دیگر در یک سرنگ یا مسیر تزریق مخلوط نکنید. فهرست کامل داروها و مکملهایتان را به پزشک و داروساز بگویید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
دربارهٔ مصرف این فرآورده در بارداری و شیردهی تجربهٔ کافی وجود ندارد. بااینحال، اگر کمبود فاکتور هشت یا فونویلبراند خطر خونریزی ایجاد کند، پزشک ممکن است درمان را ضروری بداند. تصمیمگیری باید با متخصص خون و پزشک مراقبت بارداری انجام شود و شروع یا قطع درمان نباید خودسرانه باشد.
نگهداری
ویال پودر و حلال را معمولاً در یخچال، در دمای ۲ تا ۸ درجهٔ سانتیگراد، در بستهبندی اصلی و دور از نور نگه دارید و هرگز یخ نزنید. شرایط درجشده روی جعبهٔ همان فرآورده اولویت دارد؛ دارو را دور از دسترس کودکان و پس از تاریخ انقضا مصرف نکنید. محلول آمادهشده را بلافاصله طبق دستور مصرف کنید و اگر کدر یا دارای رسوب و ذرات بود، دور بیندازید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| تزریقی لیوفیلیزه برای محلول | — |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۱ برند از ۱ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا ایمیونیت فقط برای هموفیلی آ است؟
۰۲چرا پس از تزریق ایمیونیت آزمایش خون لازم است؟
۰۳اگر بعد از تزریق هنوز خونریزی داشتم چه کنم؟
۰۴آیا ایمیونیت میتواند باعث لخته شود؟
۰۵آیا میتوان ایمیونیت را در خانه تزریق کرد؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱ فرآوردهٔ ثبتشده، ۱ برند از ۱ سازنده، در گروه B02BD06. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.