آملودیپین
آملودیپین دارویی از گروه مسدودکنندههای کانال کلسیم است که با شلکردن دیوارهٔ رگهای خونی، جریان خون را آسانتر میکند و فشار خون را کاهش میدهد.
بیشترین کاربرد آن کنترل فشار خون بالا و پیشگیری از حملات آنژین صدری (درد قفسهٔ سینه ناشی از کاهش خونرسانی به قلب) است.
این دارو معمولاً برای درمان طولانیمدت تجویز میشود؛ قطع ناگهانی یا تغییر خودسرانهٔ مصرف آن بدون نظر پزشک توصیه نمیشود.
اگر ورم پا آزاردهنده شد، سرگیجه یا تپش قلب غیرعادی داشتید، یا درد قفسهٔ سینهتان تازه ظاهر یا بدتر شد، حتماً با پزشک خود در میان بگذارید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
آملودیپین یک داروی خوراکی بهشکل قرص، از دستهٔ مسدودکنندهٔ کانال کلسیم (Calcium Channel Blocker) و از زیرگروه دیهیدروپیریدینی است. این دارو با کاهش ورود کلسیم به سلولهای عضلانیِ دیوارهٔ رگها، باعث شلشدن و گشادشدن عروق خونی میشود. نتیجهٔ این اثر، کاهش مقاومت عروقی و افت فشار خون است؛ همچنین با بهبود جریان خون در عروق کرونر قلب، به کاهش دردهای آنژین صدری کمک میکند. اثر آن معمولاً پایدار و طولانی است و به همین دلیل بیشتر بهصورت یک نوبت در شبانهروز تجویز میشود. هدف اصلی درمان با این دارو، کنترل بلندمدت فشار خون و کاهش خطر عوارض قلبیعروقیِ ناشی از فشار خون بالا یا آنژین صدری است.
موارد مصرف
- کنترل فشار خون بالا
- پیشگیری از حملات آنژین صدریِ پایدار
- درمان آنژین واریانتی/پرینزمتال (ناشی از اسپاسم عروق کرونر)
- کاهش خطر برخی عوارض قلبی در بیماران مبتلا به بیماری شناختهشدهٔ عروق کرونر، طبق تشخیص پزشک
روش مصرف
آملودیپین معمولاً یکبار در شبانهروز، همراه یا بدون غذا مصرف میشود؛ بهتر است هر روز در ساعتی مشخص و ثابت خورده شود تا سطح دارو در خون یکنواخت بماند. اگر یک نوبت مصرف فراموش شد، معمولاً نباید برای جبران آن دو دوز را با هم مصرف کرد و بهتر است دربارهٔ نحوهٔ جبران با داروساز یا پزشک مشورت شود. از آنجا که این دارو معمولاً برای کنترل بلندمدت فشار خون یا آنژین صدری تجویز میشود، حتی در صورت احساس خوببودن، آن را بدون هماهنگی با پزشک قطع نکنید، چون ممکن است فشار خون یا علائم آنژین بازگردد. مقدار مصرف، تعداد نوبتها و مدت درمان را فقط پزشک بر اساس شرایط شما تعیین میکند و هر تغییری در نحوهٔ مصرف باید با هماهنگی پزشک یا داروساز انجام شود.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
کنترل فشار خون بالا
با یا بدون غذا مصرف شود؛ حداکثر دوز معمول بزرگسالان ۱۰ میلیگرم در روز است و بیش از ۵ میلیگرم در روز در کودکان ۶ تا ۱۷ سال مطالعه نشده است.
پیشگیری از حملات آنژین صدری پایدار
با یا بدون غذا مصرف شود؛ برای تسکین فوری درد حملهٔ آنژین مناسب نیست.
درمان آنژین واریانتی (پرینزمتال؛ ناشی از اسپاسم عروق کرونر)
برای تسکین فوری حملهٔ درد نیست؛ تشدید ناگهانی درد قفسهٔ سینه نیازمند ارزیابی فوری است.
کاهش خطر برخی عوارض قلبی در بیماران مبتلا به بیماری شناختهشدهٔ عروق کرونر
مصرف باید مداوم و طبق برنامهٔ درمانی باشد؛ بروز درد جدید یا شدید قفسهٔ سینه نیازمند ارزیابی فوری است.
پیش از مصرف بدانید
- اگر پیش از این به آملودیپین یا سایر مسدودکنندههای کانال کلسیم حساسیت داشتهاید، به پزشک اطلاع دهید.
- سابقهٔ بیماری کبدی یا اختلال عملکرد کبد را بگویید، چون ممکن است نیاز به تنظیم درمان باشد.
- اگر نارسایی قلبی، تنگی شدید دریچهٔ آئورت یا سابقهٔ فشار خون پایین دارید، پزشک را در جریان بگذارید.
- فهرست کامل داروها، مکملها و گیاهان دارویی مصرفیتان، بهویژه داروهای قلبی و چربیخون، را با پزشک در میان بگذارید.
- در صورت بارداری، قصد بارداری یا شیردهی، پیش از مصرف حتماً با پزشک مشورت کنید.
- در سالمندان و افراد ضعیف، احتمال افت فشار و سرگیجه بیشتر است؛ این موضوع را با پزشک در میان بگذارید.
عوارض احتمالی
- ورم خفیف مچ پا یا ساق پا
- سردرد
- گرگرفتگی و برافروختگی پوست
- سرگیجهٔ خفیف
- احساس خستگی
- تپش قلب خفیف
- نشانههای آلرژی شدید مانند تورم صورت، لب یا گلو و دشواری در تنفس؛ در این حالت فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
- افت فشار خون شدید همراه با سرگیجهٔ شدید، تاری دید یا غش؛ نیازمند بررسی سریع پزشکی است.
- درد قفسهٔ سینهٔ تازه یا تشدیدشونده، بهویژه در بیماران با بیماری شناختهشدهٔ عروق کرونر؛ باید سریع به پزشک یا اورژانس مراجعه شود.
- ورم گستردهٔ بدن یا افزایش وزن ناگهانی که میتواند نشانهٔ مشکل قلبی باشد.
- زردی پوست یا چشم، ادرار تیره یا خستگی شدید که بهندرت میتواند نشانهٔ مشکل کبدی باشد.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
آملودیپین میتواند با برخی داروها تداخل داشته باشد. مصرف همزمان با سیمواستاتین معمولاً نیازمند محدودکردن دوز سیمواستاتین است، چون سطح خونی آن را افزایش میدهد. داروهایی که مسیرهای خاصی از متابولیسم کبدی را مهار میکنند (مانند برخی داروهای ضدقارچ یا آنتیبیوتیکهای ماکرولیدی) ممکن است سطح آملودیپین را در خون بالا ببرند، و داروهایی مانند ریفامپین میتوانند اثر آن را کاهش دهند. همزمانی با سایر داروهای پایینآورندهٔ فشار خون نیز میتواند افت فشار را تشدید کند. برای اطمینان دربارهٔ تداخل احتمالی با آب گریپفروت یا سایر داروها و مکملها، فهرست کاملِ داروها و مکملهایت را به پزشک و داروساز بگو.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
اطلاعات دربارهٔ مصرف آملودیپین در دوران بارداری محدود است و این دارو معمولاً انتخاب خط اول برای فشار خون بارداری نیست، هرچند در برخی شرایط بالینی ممکن است پزشک آن را لازم بداند. هرگونه تصمیم دربارهٔ ادامه، تغییر یا قطع درمان در بارداری باید فقط با نظر پزشک متخصص گرفته شود. مقدار کمی از این دارو ممکن است وارد شیر مادر شود؛ بنابراین مادران شیرده پیش از مصرف باید با پزشک مشورت کنند تا فایده و خطر آن برای مادر و نوزاد بررسی شود.
نگهداری
آملودیپین را در دمای اتاق و دور از رطوبت، نور مستقیم و گرمای زیاد نگهداری کنید. قرصها را در بستهٔ اصلی و دور از دسترس کودکان نگه دارید. پیش از هر مصرف، تاریخ انقضا را بررسی کنید و داروی تاریخگذشته یا آسیبدیده را مصرف نکنید و طبق راهنمایی داروخانه دور بریزید.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| قرص | 5 mg |
| قرص | 10 mg |
| قرص | 2.5 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۴۳ برند از ۳۹ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا باید آملودیپین را هر روز سرِ ساعت مشخصی مصرف کرد؟
۰۲چرا بعد از مصرف آملودیپین پاهایم ورم میکند؟
۰۳آیا میتوان مصرف آملودیپین را خودسرانه قطع کرد؟
۰۴آیا آملودیپین با آب گریپفروت تداخل دارد؟
۰۵آملودیپین چه زمانی اثرش را نشان میدهد؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱۰۰ فرآوردهٔ ثبتشده، ۴۳ برند از ۳۹ سازنده، در گروه C08CA01. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.