بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · پوست

پیریتیون زینک

Pyrithione Zinc 2 %
رده ATC D11AX12شکل شامپوبرند در ایران ۳
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

پیریتیون زینک یک مادهٔ مؤثرهٔ ضدقارچ و تاحدی ضدباکتریِ موضعی است که به‌صورت شامپوی درمانی روی پوست سر استفاده می‌شود. این ماده با کاهش رشد قارچِ عامل شوره، به کنترل پوسته‌ریزی و خارش پوست سر کمک می‌کند.

بیشتر برای چه؟

این شامپو بیشتر برای کنترل شورهٔ سر و کاهش نشانه‌های درماتیت سبورئیک، مانند پوسته‌ریزی، خارش و قرمزی پوست سر، به‌کار می‌رود.

نکتهٔ ایمنی مهم

این فرآورده فقط برای مصرف روی پوست سر است و باید از تماس آن با چشم، بینی، دهان و زخم‌های باز خودداری کرد؛ هرگز نباید آن را بلعید.

کِی با پزشک تماس بگیرید

اگر پس از چند هفته مصرف منظم، شوره یا خارش پوست سر بهبود نیافت یا پوست سر ملتهب، دردناک یا بسیار حساس شد، با پزشک یا داروساز مشورت کنید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

Pyrithione
۰۲

معرفی دارو

پیریتیون زینک ترکیبی ضدقارچ و تا حدی ضدباکتری است که در گروه فرآورده‌های پوستی جای می‌گیرد و معمولاً به‌صورت شامپوی درمانی با غلظت ۲ درصد عرضه می‌شود. این ماده با مهارِ رشدِ قارچِ مالاسزیا (Malassezia)، که یکی از عوامل اصلیِ شورهٔ سر و درماتیت سبورئیک است، از تکثیر آن جلوگیری می‌کند و هم‌زمان اثر ضدالتهابیِ خفیفی نیز دارد. جذب آن از پوست سالمِ سر بسیار ناچیز است و به همین دلیل عوارض سیستمیک آن کم و نادر است. هدف اصلی از مصرف این شامپو، کاهش پوسته‌ریزی، خارش و چربیِ غیرطبیعیِ پوست سر و بازگرداندنِ ظاهرِ طبیعیِ مو و پوست سر است.

۰۳

موارد مصرف

  • کنترل و کاهش شورهٔ سر
  • درمان درماتیت سبورئیک پوست سر
  • کاهش پوسته‌ریزی و خارشِ ناشی از پوست سرِ چرب
  • کاهش قرمزی و التهابِ خفیفِ پوست سر مرتبط با شوره
۰۴

روش مصرف

طبق دستور پزشک یا داروساز و برچسبِ روی بستهٔ محصول، ابتدا موها و پوست سر را کاملاً خیس کنید، مقدار مناسبی از شامپو را روی پوست سر بمالید و با ماساژ ملایم چند دقیقه روی پوست سر نگه دارید تا مادهٔ مؤثره فرصت اثرگذاری پیدا کند، سپس با آب فراوان کاملاً بشویید. برای گرفتن بهترین نتیجه، مصرف را طبق برنامهٔ توصیه‌شده و به‌طور منظم ادامه دهید و حتی پس از بهبود ظاهریِ شوره، بدون هماهنگی با پزشک یا داروساز آن را ناگهان قطع نکنید، زیرا شوره و درماتیت سبورئیک ممکن است دوباره بازگردند. از تماسِ شامپو با چشم، بینی و دهان خودداری کنید و در صورت تماسِ تصادفی، فوراً با آب فراوان بشویید.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

شورهٔ سر

بزرگسالانمقدار کافی شامپو را روی مو و پوست سرِ خیس بمالید، ماساژ دهید تا کف کند و کاملاً آبکشی کنید؛ برای نتیجهٔ بهتر، هفته‌ای دست‌کم ۲ بار استفاده شود. در صورت نیاز، شست‌وشو را تکرار کنید.
کودکانکودکان ۲ سال و بالاتر: مانند بزرگسالان، هفته‌ای دست‌کم ۲ بار استفاده شود. در کودکان زیر ۲ سال فقط با دستور پزشک مصرف شود.

از تماس با چشم‌ها جلوگیری کنید؛ در صورت تماس، چشم‌ها را با آب فراوان بشویید.

درماتیت سبورئیک پوست سر

بزرگسالانمقدار کافی شامپو را روی پوست سرِ خیس بمالید، کف ایجاد کنید و پس از چند دقیقه کاملاً آبکشی کنید؛ معمولاً هفته‌ای دست‌کم ۲ بار تا کنترل علائم استفاده شود.
کودکانکودکان ۲ سال و بالاتر: مانند بزرگسالان، هفته‌ای دست‌کم ۲ بار استفاده شود. در کودکان زیر ۲ سال فقط با دستور پزشک مصرف شود.

اگر علائم بدتر شد یا با مصرف منظم بهبود نیافت، به پزشک مراجعه کنید.

پوسته‌ریزی و خارش ناشی از پوست سرِ چرب

بزرگسالانمقدار کافی شامپو را روی پوست سرِ خیس بمالید، ماساژ دهید تا کف کند و کاملاً آبکشی کنید؛ معمولاً هفته‌ای دست‌کم ۲ بار استفاده شود.
کودکانکودکان ۲ سال و بالاتر: مانند بزرگسالان، هفته‌ای دست‌کم ۲ بار استفاده شود. در کودکان زیر ۲ سال فقط با دستور پزشک مصرف شود.

از خاراندن شدید پوست سر و تماس شامپو با چشم‌ها خودداری کنید.

قرمزی و التهاب خفیف پوست سر مرتبط با شوره

بزرگسالانمقدار کافی شامپو را روی پوست سرِ خیس بمالید، کف ایجاد کنید و پس از چند دقیقه کاملاً آبکشی کنید؛ معمولاً هفته‌ای دست‌کم ۲ بار استفاده شود.
کودکانکودکان ۲ سال و بالاتر: مانند بزرگسالان، هفته‌ای دست‌کم ۲ بار استفاده شود. در کودکان زیر ۲ سال فقط با دستور پزشک مصرف شود.

در صورت ایجاد سوزش یا قرمزی شدید، مصرف را قطع کنید و به پزشک مراجعه کنید.

تنظیم دوز: از آنجا که این فرآورده موضعی و شستنی است، معمولاً در سالمندان یا در نارسایی کلیه و کبد به تنظیم دوز نیاز ندارد. بااین‌حال، پزشک دفعات و مدت دقیق مصرف را با توجه به سن، وزن، شدت علائم و وضعیت کلیه و کبد تعیین می‌کند؛ دفعات مصرف را خودسرانه افزایش ندهید.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • اگر پیش از این به پیریتیون زینک یا هر یک از اجزای این شامپو حساسیت داشته‌اید، به پزشک یا داروساز اطلاع دهید.
  • وجود زخم، بریدگی، سوختگی یا التهاب شدید در پوست سر را پیش از مصرف با پزشک در میان بگذارید.
  • اگر هم‌زمان از داروها یا فرآورده‌های موضعیِ دیگری روی پوست سر استفاده می‌کنید، به داروساز خود بگویید.
  • در دوران بارداری، شیردهی یا در صورت برنامه‌ریزی برای بارداری، پیش از مصرف با پزشک مشورت کنید.
  • برای مصرف در کودکان خردسال، حتماً از پزشک راهنمایی بگیرید.
  • اگر پس از چند هفته مصرف منظم بهبودی مشاهده نکردید، موضوع را با پزشک یا داروساز در میان بگذارید.
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • خشکی یا چرب‌شدن غیرعادی پوست سر
  • خارش یا سوزش خفیف پوست سر
  • تغییر رنگ موقتِ مو، به‌ویژه در موهای رنگ‌شده یا سفید
  • ریزش خفیف و موقت مو
  • قرمزی خفیف و گذرای پوست سر
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • علائم واکنش آلرژیک شدید مانند تورم صورت، لب‌ها یا گلو، تنگی نفس یا کهیر گسترده؛ در این حالت با اورژانس تماس بگیرید.
  • سوزش شدید، تاول یا زخم‌شدنِ پوست سر پس از مصرف؛ مصرف را متوقف کنید و به پزشک مراجعه کنید.
  • تشدید غیرمنتظرهٔ قرمزی، خارش یا التهابِ پوست سر؛ به پزشک یا داروساز اطلاع دهید.
  • ورود تصادفیِ شامپو به چشم همراه با سوزش یا قرمزیِ مداوم که با شست‌وشو برطرف نمی‌شود؛ به پزشک مراجعه کنید.

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

پیریتیون زینک به‌صورت موضعی روی پوست سر اثر می‌کند و جذب سیستمیک آن بسیار اندک است؛ به همین دلیل تداخل دارویی شناخته‌شدهٔ مهمی با داروهای خوراکی یا تزریقی گزارش نشده است. بااین‌حال، استفادهٔ هم‌زمان با سایر شامپوها یا فرآورده‌های موضعیِ قوی روی پوست سر، مانند محصولات حاوی سالیسیلیک‌اسید، رنگ مو یا مواد فرکنندهٔ مو، ممکن است تحریک یا خشکیِ پوست سر را افزایش دهد یا اثربخشیِ درمان را کم کند. برای اطمینان کامل، فهرست همهٔ داروها، مکمل‌ها و فرآورده‌های آرایشی-بهداشتی‌ای را که روی پوست سر مصرف می‌کنید، به پزشک و داروساز خود بگویید.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

اطلاعات مستقیمِ محدودی دربارهٔ مصرف پیریتیون زینک در بارداری و شیردهی وجود دارد، اما از آنجا که این شامپو به‌صورت موضعی به‌کار می‌رود و جذب آن از پوست سالمِ سر بسیار اندک است، بسیاری از منابع آن را در ردیف فرآورده‌های موضعیِ کم‌خطر در این دوران‌ها قرار می‌دهند. بااین‌حال، پیش از مصرف در بارداری یا شیردهی حتماً با پزشک یا داروساز مشورت کنید تا با توجه به شرایط شما تصمیم‌گیری درست انجام شود.

۱۰

نگهداری

این شامپو را در دمای اتاق و دور از نور مستقیم آفتاب، گرمای زیاد و رطوبت نگهداری کنید. پس از هر بار مصرف، درِ ظرف را کاملاً ببندید و آن را دور از دسترس و دیدِ کودکان قرار دهید. پیش از هر بار استفاده، تاریخ انقضا را بررسی کنید و در صورت گذشتِ تاریخ مصرف یا تغییر رنگ، بو یا بافتِ غیرعادی، از مصرف آن خودداری کنید.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
شامپو2 %
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۳ برند از ۳ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
پیریتیون زینک-ناژو PYRITHIONE ZINC-NAJO
1 BOTTLE in 1 BOX
ایران ناژو
شامپو
پیریتیون زینک-شفا PYRITHIONE ZINC-SHAFA
1 BOTTLE in 1 BOX
لابراتوار داروسازی و بهداشتی شفا
شامپو
پریتیون زینک 2 درصد PYRITHIONE ZINC 2%
2 HOMEOPATHIC POTENCY OF DECIMAL SERIES in 1 AMPULE
کیمیاکالای رازی
شامپو
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱آیا مصرف پیریتیون زینک باعث ریزش مو می‌شود؟
نه، این شامپو معمولاً باعث ریزش مو نمی‌شود و در بیشتر موارد با کاهش شوره و التهاب پوست سر، به سلامتِ ظاهریِ مو کمک می‌کند. ریزشِ خفیف و موقت در برخی افراد گزارش شده، اما در صورت ریزشِ شدید یا غیرعادی باید به پزشک مراجعه کرد.
۰۲این شامپو را چند بار در هفته باید استفاده کرد؟
دفعاتِ مصرف بسته به شدت شوره، توصیهٔ پزشک یا داروساز و برچسبِ محصول متفاوت است. بهتر است برنامهٔ مصرف را طبق راهنماییِ آن‌ها تنظیم کنید و از تغییرِ خودسرانهٔ آن خودداری کنید.
۰۳آیا می‌توان هم‌زمان با نرم‌کننده یا رنگِ مو از این شامپو استفاده کرد؟
معمولاً می‌توان پس از استفاده از این شامپو، از نرم‌کننده استفاده کرد، اما مصرفِ هم‌زمان با رنگِ مو یا موادِ فرکننده ممکن است اثرِ شامپو یا رنگ را تغییر دهد. بهتر است این موضوع را با داروساز یا آرایشگرِ خود در میان بگذارید.
۰۴اگر شوره پس از چند هفته مصرف برطرف نشد، باید چه کار کرد؟
اگر پس از چند هفته مصرفِ منظم بهبودی نبینید یا علائم بدتر شود، باید به پزشک یا داروساز مراجعه کنید تا علتِ دیگری مانند بیماری‌های زمینه‌ایِ پوست سر بررسی شود.
۰۵آیا این شامپو برای کودکان بی‌خطر است؟
مصرفِ این شامپو برای کودکان باید تنها با تأیید و راهنماییِ پزشک انجام شود، زیرا پوستِ کودکان حساس‌تر است و نیاز به احتیاطِ بیشتری دارد.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۳ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۳ برند از ۳ سازنده، در گروه D11AX12. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.