پروتامین سولفات

پروتامین سولفات پروتئینی با بارِ الکتریکیِ مثبتِ قوی است که از اسپرمِ برخی ماهی‌ها به‌دست می‌آید و در گروهِ داروهای پادزهر (آنتی‌دوت) جای می‌گیرد. هپارین دارویی ضدِانعقاد با بارِ منفیِ قوی است؛ وقتی پروتامین سولفات به خون تزریق می‌شود، به هپارین متصل می‌گردد و ترکیبی پایدار و بی‌اثر می‌سازد و به این ترتیب توانِ رقیق‌کنندگیِ خونِ هپارین از بین می‌رود. این دارو تنها به‌صورتِ تزریقی و در محیطِ بیمارستانی به کار می‌رود، معمولاً در پایانِ جراحیِ قلب و عروق که در آن از هپارین برای پیشگیری از لخته‌شدنِ خون استفاده شده است. پروتامین سولفات می‌تواند بخشی از اثرِ هپارین‌های وزنِ مولکولیِ پایین را هم خنثی کند، هرچند در این مورد خنثی‌سازی کامل نیست.

پروتامین سولفات را بیمار خودش مصرف نمی‌کند؛ این دارو را پزشک یا کادرِ درمان، معمولاً به‌صورتِ تزریقِ وریدیِ آهسته و در محیطِ بیمارستانی، تحتِ پایشِ پیوستهٔ فشارِ خون و ضربانِ قلب تزریق می‌کند. مقدار و زمانِ دقیقِ تزریق را پزشک بر اساسِ میزانِ هپارینِ مصرف‌شده، فاصلهٔ زمانی از آخرین تزریقِ هپارین، و نتیجهٔ آزمایش‌های انعقادیِ بیمار تعیین می‌کند. سرعتِ تزریق اهمیتِ زیادی دارد؛ تزریقِ خیلی سریع می‌تواند خطرِ افتِ ناگهانیِ فشارِ خون و واکنش‌های حساسیتی را بالا ببرد و به همین دلیل این دارو همیشه به‌آرامی تزریق می‌شود.

مهم‌ترین و اصلی‌ترین اثرِ پروتامین سولفات، خنثاکردنِ مستقیمِ هپارین است؛ به همین دلیل مصرفِ هم‌زمانِ آن با سایرِ داروهای ضدِانعقاد یا داروهایی که خطرِ خون‌ریزی را بالا می‌برند باید کاملاً زیرِ نظرِ پزشک باشد. از آن‌جا که این دارو معمولاً هم‌زمان با داروهای بی‌هوشی، مسکن‌های قوی، یا داروهای قلبی‌عروقی در بیمارستان تزریق می‌شود، احتمالِ تشدیدِ افتِ فشارِ خون در ترکیب با داروهای پایین‌آورندهٔ فشار وجود دارد. فهرستِ کاملِ داروها، مکمل‌ها، و سابقهٔ حساسیت‌هایت را پیش از هر تزریق به پزشک و داروساز بگو تا تداخل‌های احتمالی بررسی و مدیریت شود.