بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · ضدسرطان و ایمنی

اوکرلیزوماب

Ocrelizumab
رده ATC L04AAشکل تزریقی غلیظدوز 30 mg/1mLبرند در ایران ۲
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

اوکرلیزوماب یک پادتن مونوکلونال ضدسلول‌های ب است که فعالیت نابجای دستگاه ایمنی در ام‌اس را کاهش می‌دهد.

بیشتر برای چه؟

این دارو برای شکل‌های عودکنندهٔ ام‌اس و ام‌اس پیشروندهٔ اولیه در بزرگسالان به‌کار می‌رود.

نکتهٔ ایمنی مهم

واکنش هنگام تزریق، عفونت و فعال‌شدن دوبارهٔ هپاتیت ب از خطرهای مهم آن هستند. پیش از آغاز درمان، غربالگری هپاتیت ب و بررسی واکسن‌ها اهمیت دارد.

کِی با پزشک تماس بگیرید

وجود عفونت، سابقهٔ هپاتیت ب، ضعف ایمنی، سرطان، درمان‌های قبلی ام‌اس یا مصرف داروهای تضعیف‌کنندهٔ ایمنی را پیش از درمان مطرح کنید. تنگی نفس، تورم صورت یا گلو، تب پایدار یا علائم عصبی جدید نیازمند ارزیابی فوری است.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

Ocrelizumab
۰۲

معرفی دارو

اوکرلیزوماب دارویی زیستی از گروه پادتن‌های مونوکلونال و درمان‌های تعدیل‌کنندهٔ بیماری ام‌اس است. این دارو به نشانگر «سی‌دی۲۰» روی لنفوسیت‌های ب متصل می‌شود و با کاهش این سلول‌ها، التهاب و آسیب واردشده به دستگاه عصبی را کمتر می‌کند. هدف درمان، کاهش عودها و کندکردن پیشرفت ناتوانی در انواع مشخص ام‌اس است. این دارو به‌صورت محلول غلیظ تزریقی عرضه می‌شود، در ایران با نام‌های تجاری آکرووس و زاکرل نیز شناخته می‌شود و باید در مرکز درمانی دریافت شود.

۰۳

موارد مصرف

  • ام‌اس عودکننده، از جمله سندرم منفرد بالینی و ام‌اس عودکننده‌ـ‌فروکش‌کننده
  • ام‌اس پیشروندهٔ اولیه در بزرگسالان منتخب
  • کاهش عود و فعالیت ضایعات التهابی در ام‌اس
  • کندکردن پیشرفت ناتوانی مرتبط با ام‌اس پیشروندهٔ اولیه
۰۴

روش مصرف

اوکرلیزوماب به‌صورت انفوزیون وریدی و در برنامه‌ای که متخصص ام‌اس تعیین می‌کند داده می‌شود؛ مقدار، سرعت انفوزیون و زمان نوبت‌ها را خودسرانه تغییر ندهید. پیش از هر نوبت معمولاً داروهایی برای کاهش واکنش انفوزیون داده می‌شود و بیمار در طول دریافت دارو و مدتی پس از آن تحت نظر می‌ماند. اگر نوبتی را از دست دادید، برای تنظیم زمان بعدی با مرکز درمانی تماس بگیرید و نوبت بعدی را خودسرانه جلو نیندازید یا دوبرابر نکنید. واکسن‌های زنده در طول درمان و تا بازگشت مناسب سلول‌های ب نباید بدون تأیید متخصص دریافت شوند؛ واکسن‌های غیرفعال نیز ممکن است پاسخ ایمنی کمتری ایجاد کنند.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

پیش از مصرف بدانید

  • حساسیت به اوکرلیزوماب یا واکنش شدید به انفوزیون‌های قبلی
  • تب یا عفونت فعال، عفونت‌های مکرر، سل یا تماس مهم با فرد مبتلا به عفونت
  • سابقهٔ هپاتیت ب، بیماری کبدی یا نتیجهٔ غیرطبیعی آزمایش‌های کبد
  • مصرف داروهای سرکوب‌کنندهٔ ایمنی، داروهای زیستی، شیمی‌درمانی یا درمان‌های قبلی ام‌اس
  • سابقهٔ سرطان، نقص ایمنی یا پایین‌بودن پادتن‌های خون
  • بارداری، قصد بارداری یا شیردهی؛ و همهٔ واکسن‌ها، داروها و مکمل‌های مصرفی
۰۶

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • واکنش‌های انفوزیون مانند خارش، بثورات پوستی، قرمزی، گرگرفتگی یا سردرد
  • تب، لرز یا خستگی
  • عفونت‌های دستگاه تنفسی مانند گلودرد، آبریزش بینی یا سرفه
  • تبخال دهانی یا عفونت‌های پوستی
  • سرگیجه یا تهوع
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • تنگی نفس، خس‌خس، تورم لب‌ها یا گلو، کهیر گسترده، افت فشار یا احساس غش هنگام انفوزیون: فوراً به کادر درمان اطلاع دهید؛ اگر شدید است، با اورژانس تماس بگیرید.
  • تب پایدار، لرز شدید، تنگی نفس، سرفهٔ بدترشونده، درد هنگام ادرار یا عفونتی که بهبود نمی‌یابد: برای ارزیابی سریع عفونت مراجعه کنید.
  • زردی پوست یا چشم، ادرار تیره، تهوع مداوم یا درد قسمت راست بالای شکم: فوراً برای بررسی فعال‌شدن هپاتیت ب یا آسیب کبدی مراجعه کنید.
  • ضعف پیشرونده، تغییر دید، اختلال گفتار، بی‌تعادلی، تغییر رفتار یا گیجی جدید: فوراً به اورژانس مراجعه کنید، زیرا می‌تواند نشانهٔ یک عارضهٔ عصبی نادر اما جدی باشد.
  • عفونت‌های مکرر یا طولانی، زخم‌های دهانی مداوم یا تب‌های بی‌دلیل: برای بررسی کاهش پادتن‌ها و وضعیت ایمنی، سریعاً با پزشک تماس بگیرید.

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۷

تداخل‌های دارویی

مصرف هم‌زمان اوکرلیزوماب با داروها یا درمان‌های دیگری که ایمنی را سرکوب می‌کنند می‌تواند خطر عفونت و کاهش سلول‌های ایمنی را بیشتر کند؛ فاصله‌گذاری یا تغییر درمان باید توسط متخصص انجام شود. واکسن‌های زنده یا ضعیف‌شدهٔ زنده در طول درمان مناسب نیستند و تا زمان بازگشت سلول‌های ب ممکن است خطرناک باشند؛ واکسن‌های غیرفعال نیز شاید اثر کمتری داشته باشند. تداخل مهمی با غذا شناخته نشده است. فهرست کامل داروها، درمان‌های قبلی ام‌اس، واکسن‌ها و مکمل‌هایتان را به پزشک و داروساز بگویید.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۸

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

اطلاعات بارداری دربارهٔ اوکرلیزوماب محدود است و کاهش سلول‌های ب در نوزاد پس از مواجههٔ داخل رحمی ممکن است رخ دهد. اگر باردار هستید یا قصد بارداری دارید، پیش از نوبت بعدی با متخصص گفت‌وگو کنید؛ معمولاً پیشگیری مؤثر از بارداری در طول درمان و تا شش ماه پس از آخرین نوبت توصیه می‌شود. ورود دارو به شیر انسان و اثر آن بر نوزاد به‌طور کامل مشخص نیست؛ تصمیم دربارهٔ ادامهٔ درمان یا شیردهی باید با متخصص مغز و اعصاب و پزشک کودک انجام شود.

۰۹

نگهداری

ویال اوکرلیزوماب باید در یخچال، در دمای ۲ تا ۸ درجهٔ سانتی‌گراد، داخل جعبه و دور از نور نگهداری شود؛ نباید یخ بزند، تکان داده شود یا در دمای اتاق رها بماند. آماده‌سازی و نگهداری محلول انفوزیون باید توسط مرکز درمانی و طبق دستور رسمی انجام شود. دارو را دور از دسترس کودکان نگه دارید و تاریخ انقضا و سلامت بسته را پیش از مصرف بررسی کنید.

۱۰

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
تزریقی غلیظ30 mg / 1mL
۱۱

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۲ برند از ۳ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
آکرووس OCREVUS
1 VIAL in 1 BOX · 1 VIAL, GLASS in 1 BOX
Roche
تزریقی غلیظ
آکرووس OCREVUS
1 VIAL, GLASS in 1 BOX · 1 VIAL in 1 BOX
Roche Diagnostics Gmbh
تزریقی غلیظ
زاکرل XACREL
1 VIAL, GLASS in 1 BOX
تحقیقاتی وتولیدی سینا ژن
تزریقی غلیظ
۱۲

پرسش‌های پرتکرار

۰۱آیا اوکرلیزوماب ام‌اس را کاملاً درمان می‌کند؟
خیر؛ این دارو درمان قطعی ام‌اس نیست، اما می‌تواند فعالیت بیماری و دفعات عود را کاهش دهد و در برخی بیماران روند پیشرفت ناتوانی را کند کند. پاسخ به درمان با علائم، معاینه و بررسی‌های دوره‌ای سنجیده می‌شود.
۰۲چرا پیش از شروع اوکرلیزوماب آزمایش هپاتیت ب انجام می‌شود؟
چون کاهش لنفوسیت‌های ب می‌تواند هپاتیت ب خاموش را دوباره فعال کند. اگر شواهد عفونت فعلی یا قبلی وجود داشته باشد، ممکن است پیش از درمان به ارزیابی کبد، درمان پیشگیرانه و پایش منظم نیاز باشد.
۰۳آیا هنگام دریافت اوکرلیزوماب می‌توانم واکسن بزنم؟
واکسن‌های زنده یا ضعیف‌شدهٔ زنده معمولاً در طول درمان و تا بازگشت سلول‌های ب نباید دریافت شوند. واکسن‌های غیرفعال ممکن است قابل استفاده باشند، اما پاسخ بدن به آن‌ها می‌تواند کمتر شود؛ زمان‌بندی واکسن‌ها را پیش از شروع درمان بررسی کنید.
۰۴اگر هنگام انفوزیون اوکرلیزوماب گرگرفتگی یا تنگی نفس پیدا کردم چه کنم؟
همان لحظه به پرستار یا پزشک حاضر اطلاع دهید؛ واکنش‌های انفوزیون باید در مرکز درمانی مدیریت شوند و گاهی نیاز به توقف یا کندکردن انفوزیون دارند. اگر پس از ترک مرکز تنگی نفس، تورم صورت یا گلو، کهیر گسترده یا احساس غش ایجاد شد، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
۰۵آیا اوکرلیزوماب سیستم ایمنی را ضعیف می‌کند؟
بله، این دارو بخشی از لنفوسیت‌های ب را کاهش می‌دهد و احتمال بعضی عفونت‌ها و کاهش پادتن‌ها را بالا می‌برد. تب یا نشانهٔ عفونت را نادیده نگیرید و پیش از شروع هر درمان تضعیف‌کنندهٔ ایمنی، داروهای قبلی خود را اعلام کنید.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۷ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۲ برند از ۳ سازنده، در گروه L04AA. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.