نالیدیکسیک اسید

نالیدیکسیک اسید نخستین دارویِ شناخته‌شده از خانوادهٔ کینولون‌ها (Quinolone) است که برخلاف کینولون‌های فلوئوردار جدیدتر مانند سیپروفلوکساسین، ساختاری بدون فلوئور دارد و طیف اثرش محدودتر و عمدتاً معطوف به باکتری‌های گرم‌منفی است؛ در ایران با نام تجاری نالیدکس نیز شناخته می‌شود. این دارو با مهار آنزیمی که باکتری برای کپی‌کردن مادهٔ ژنتیکی خود به آن نیاز دارد، از رشد و تکثیر باکتری جلوگیری می‌کند و در نهایت آن را از بین می‌برد. از آنجا که غلظت مؤثر آن بیشتر در ادرار به دست می‌آید تا در بافت‌های بدن، کاربرد اصلی‌اش درمان عفونت‌های سادهٔ دستگاه ادراری است، نه عفونت‌های عمیق‌تر یا سیستمیک. این دارو در ایران به‌صورت قرص و سوسپانسیون خوراکی در دسترس است.

این دارو معمولاً به‌صورت قرص یا سوسپانسیون خوراکی و در نوبت‌های منظم روزانه مصرف می‌شود؛ نوشیدن آب کافی در طول درمان به اثربخشی بهتر کمک می‌کند. مصرف همراه با غذا می‌تواند ناراحتی گوارشی را کم کند، اما دربارهٔ زمان دقیق مصرف نسبت به وعده‌های غذایی از پزشک یا داروساز خود بپرسید. سوسپانسیون را پیش از هر بار مصرف خوب تکان دهید تا دارو یکنواخت شود. حتی اگر پیش از پایان دورهٔ درمان احساس بهبودی کردید، مصرف را بدون نظر پزشک قطع نکنید، چون قطع زودهنگام می‌تواند به عود عفونت یا مقاوم‌شدن باکتری بینجامد. مقدار و مدت دقیق مصرف را همیشه طبق نسخهٔ پزشک رعایت کنید.

نالیدیکسیک اسید می‌تواند اثر داروهای رقیق‌کنندهٔ خون مانند وارفارین را تقویت کند و خطر خون‌ریزی را افزایش دهد. آنتی‌اسیدهای حاوی آلومینیوم یا منیزیم و نیز مکمل‌های آهن، روی یا کلسیم می‌توانند جذب این دارو را در روده کاهش دهند؛ بهتر است فاصلهٔ زمانی مناسبی میان مصرف آن‌ها رعایت شود. مصرف هم‌زمان با داروهایی که آستانهٔ تشنج را پایین می‌آورند نیز باید با احتیاط انجام شود. فهرست کامل داروها و مکمل‌هایت را به پزشک و داروساز بگو تا تداخل‌های احتمالی بررسی شود.