بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · ضدانگل

مگلومین آنتیمونات

Meglumine Antimoniate
رده ATC P01CB01شکل تزریقیدوز 300 mg/1mLبرند در ایران ۳
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

مگلومین آنتیمونات دارویی تزریقی است که در گروه داروهای ضدلیشمانیا (ضدانگل اختصاصی) قرار دارد و برای از‌بین‌بردنِ انگل عامل بیماریِ لیشمانیوز به کار می‌رود.

بیشتر برای چه؟

این دارو بیشتر برای درمان لیشمانیوز جلدی (زخم‌های پوستیِ ناشی از نیشِ پشهٔ خاکی) و لیشمانیوز احشایی (کالاآزار) تجویز می‌شود.

نکتهٔ ایمنی مهم

چون این دارو می‌تواند بر قلب، کبد، کلیه و لوزالمعده اثر بگذارد، مصرف آن فقط زیرنظر پزشک و معمولاً همراه با آزمایش‌ها و نوار قلبِ دوره‌ای انجام می‌شود.

کِی با پزشک تماس بگیرید

اگر در طول درمان تپش قلب، تنگیِ نفس، دردِ شدیدِ شکم، زردیِ پوست یا چشم، یا هر نشانهٔ غیرعادیِ دیگری احساس کردید، حتماً و بی‌درنگ به پزشک اطلاع دهید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

Meglumine antimoniate
۰۲

معرفی دارو

مگلومین آنتیمونات ترکیبی از خانوادهٔ آنتیموان‌های پنج‌ظرفیتی (Pentavalent Antimonials) و شناخته‌شده‌ترین داروی ضدلیشمانیا در ایران است که با نامِ تجاریِ گلوکانتیم نیز عرضه می‌شود. این دارو فقط به‌صورت تزریقی مصرف می‌شود، زیرا از راهِ خوراکی جذبِ مناسبی از رودهٔ گوارش ندارد. مکانیسمِ دقیقِ اثرِ آن کاملاً شناخته‌شده نیست، اما تصور می‌شود با مختل‌کردنِ فرایندهایِ تولیدِ انرژی در انگلِ لیشمانیا -به‌ویژه در فرمِ داخل‌سلولیِ آن درونِ ماکروفاژها- مانع از رشد و بقایِ انگل می‌شود. هدفِ اصلیِ درمان، از‌بین‌بردنِ انگل و بهبودِ ضایعاتِ پوستی یا کنترلِ بیماریِ احشایی است. این دارو معمولاً در بیمارستان، درمانگاه یا زیرنظرِ پزشکِ متخصص (بیماری‌های عفونی یا پوست) تجویز و تزریق می‌شود.

۰۳

موارد مصرف

  • درمان لیشمانیوز جلدی (سالک) در بزرگسالان و کودکان
  • درمان لیشمانیوز احشایی (کالاآزار)
  • درمان لیشمانیوز مخاطی در مواردِ خاص
  • تزریقِ داخل‌ضایعه‌ای (موضعی) برای برخی زخم‌های جلدیِ محدود
۰۴

روش مصرف

مگلومین آنتیمونات را کادرِ درمانی به‌صورت تزریقِ عضلانی، وریدی یا گاهی مستقیماً در محلِ ضایعهٔ پوستی (تزریقِ داخل‌ضایعه‌ای) تجویز می‌کند؛ مقدار، روشِ دقیق و طولِ دورهٔ درمان را پزشک بر اساسِ نوع و شدتِ بیماری تعیین می‌کند. نکتهٔ مهم، پایبندی به همهٔ جلساتِ تزریق طبقِ برنامهٔ پزشک است؛ حتی اگر ضایعهٔ پوستی زودتر رو به بهبود برود، قطعِ خودسرانهٔ درمان می‌تواند به عودِ بیماری یا مقاومتِ انگل بینجامد. در طولِ دورهٔ درمان معمولاً آزمایشِ خون، بررسیِ عملکردِ کبد و کلیه و گاهی نوارِ قلب به‌صورت دوره‌ای انجام می‌شود که نباید از آن‌ها صرف‌نظر کرد. هر پرسشی دربارهٔ نحوهٔ تزریق یا برنامهٔ درمان را با پزشک یا کادرِ درمانی در میان بگذارید.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

لیشمانیوز جلدی (سالک) — درمان سیستمیک

بزرگسالان۲۰ میلی‌گرم آنتیموان پنج‌ظرفیتی به‌ازای هر کیلوگرم وزن بدن، روزی یک‌بار، به‌صورت تزریق عضلانی عمیق یا داخل‌وریدی آهسته، به مدت ۲۰ روز.
کودکان۲۰ میلی‌گرم آنتیموان پنج‌ظرفیتی به‌ازای هر کیلوگرم وزن بدن، روزی یک‌بار، به‌صورت تزریق عضلانی عمیق یا داخل‌وریدی آهسته، به مدت ۲۰ روز.

دوز بر اساس آنتیموان پنج‌ظرفیتی محاسبه می‌شود، نه مقدار نمک مگلومین آنتیمونات؛ تزریق باید در مرکز درمانی انجام شود.

لیشمانیوز احشایی (کالاآزار)

بزرگسالان۲۰ میلی‌گرم آنتیموان پنج‌ظرفیتی به‌ازای هر کیلوگرم وزن بدن، روزی یک‌بار، به‌صورت تزریق عضلانی عمیق یا داخل‌وریدی آهسته، به مدت ۲۸ روز.
کودکان۲۰ میلی‌گرم آنتیموان پنج‌ظرفیتی به‌ازای هر کیلوگرم وزن بدن، روزی یک‌بار، به‌صورت تزریق عضلانی عمیق یا داخل‌وریدی آهسته، به مدت ۲۸ روز.

پایش نوار قلب و عملکرد کلیه، کبد و پانکراس ضروری است؛ پاسخ ناکافی یا عود به ارزیابی تخصصی نیاز دارد.

لیشمانیوز مخاطی

بزرگسالان۲۰ میلی‌گرم آنتیموان پنج‌ظرفیتی به‌ازای هر کیلوگرم وزن بدن، روزی یک‌بار، به‌صورت تزریق عضلانی عمیق یا داخل‌وریدی آهسته، به مدت ۲۸ تا ۳۰ روز.
کودکان۲۰ میلی‌گرم آنتیموان پنج‌ظرفیتی به‌ازای هر کیلوگرم وزن بدن، روزی یک‌بار، به‌صورت تزریق عضلانی عمیق یا داخل‌وریدی آهسته، به مدت ۲۸ تا ۳۰ روز.

درگیری بینی، حلق یا حنجره به درمان تخصصی و پایش نزدیک نیاز دارد؛ التهاب پس از شروع درمان ممکن است راه هوایی را تهدید کند.

لیشمانیوز جلدی محدود — تزریق داخل‌ضایعه‌ای

بزرگسالان۱ تا ۵ میلی‌لیتر برای هر ضایعه در هر جلسه، داخل پایهٔ ضایعه، معمولاً هفته‌ای یک تا دو بار به مدت ۳ تا ۴ هفته یا تا ترمیم کامل.
کودکانمعمولاً ۱ تا ۳ میلی‌لیتر برای هر ضایعه در هر جلسه، داخل پایهٔ ضایعه، طی حدود ۳ تا ۴ هفته؛ فاصله و تعداد جلسات بر اساس اندازه و پاسخ ضایعه تعیین می‌شود.

فقط برای ضایعات محدود و مناسب؛ نزدیک چشم، روی مفصل، در ضایعات بزرگ یا متعدد و ضایعات عفونی مناسب نیست و باید توسط پزشک مجرب انجام شود.

تنظیم دوز: در سالمندان و بیماران مبتلا به نارسایی کلیه یا کبد، دوز و مدت درمان باید با دقت تنظیم شود؛ در بیماری شدید قلبی، کلیوی یا کبدی معمولاً انتخاب داروی جایگزین مطرح است. پایش نوار قلب و عملکرد کلیه، کبد و پانکراس در درمان سیستمیک ضروری است. پزشک دوز دقیق را بر پایهٔ سن، وزن، شدت بیماری و وضعیت کلیه و کبد تعیین می‌کند.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • سابقهٔ بیماریِ قلبی، آریتمی یا اختلال در نوارِ قلب (فاصلهٔ QT طولانی)
  • بیماریِ کلیوی یا کبدی
  • سابقهٔ التهابِ لوزالمعده (پانکراتیت)
  • حساسیتِ شناخته‌شده به آنتیموان یا داروهای مشابه
  • هر داروی دیگری که مصرف می‌کنید، به‌ویژه داروهایی که بر ریتمِ قلب اثر می‌گذارند
  • بارداری، شیردهی یا برنامه‌ریزی برای بارداری
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • درد، سوزش یا التهابِ خفیف در محلِ تزریق
  • دردِ عضلانی و مفصلی
  • سردرد و خستگی
  • تهوع یا دل‌دردِ خفیف
  • تبِ خفیف، به‌ویژه در روزهای ابتداییِ درمان
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • تپشِ قلب، ضربانِ نامنظم، سرگیجهٔ شدید یا غش: می‌تواند نشانهٔ اثرِ دارو بر ریتمِ قلب باشد؛ فوراً به پزشک اطلاع دهید یا با اورژانس تماس بگیرید.
  • دردِ شدید و مداومِ بالای شکم: می‌تواند نشانهٔ التهابِ لوزالمعده باشد و نیازمندِ بررسیِ فوریِ پزشکی است.
  • زردیِ پوست یا چشم، ادرارِ تیره یا خستگیِ غیرعادی: از نشانه‌های احتمالیِ آسیبِ کبدی هستند؛ سریع به پزشک اطلاع دهید.
  • کاهشِ چشمگیرِ حجمِ ادرار یا تورمِ غیرعادیِ بدن: می‌تواند نشانهٔ اثر بر عملکردِ کلیه باشد.
  • کبودی یا خونریزیِ غیرعادی، یا تبِ بالا همراه با لرز: می‌تواند به تأثیرِ دارو بر سلول‌های خونی مربوط باشد و باید سریع بررسی شود.
  • علائمِ واکنشِ آلرژیک شدید مانند تورمِ صورت یا گلو، کهیرِ گسترده یا مشکل در تنفس: فوراً به اورژانس مراجعه کنید.

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

مصرفِ هم‌زمانِ مگلومین آنتیمونات با داروهایی که بر ریتمِ قلب اثر می‌گذارند یا فاصلهٔ QT را طولانی می‌کنند -مانند برخی داروهای ضدآریتمی، برخی آنتی‌بیوتیک‌ها و داروهای ضدقارچ- باید با احتیاطِ ویژه و زیرنظرِ پزشک باشد. هم‌چنین هم‌زمانیِ آن با سایرِ داروهایی که برای کبد یا کلیه سنگین‌اند، نیازمندِ بررسیِ دقیق‌تری است. پیش از شروعِ درمان، فهرستِ کاملِ داروها، مکمل‌ها و داروهای گیاهیِ مصرفی‌تان را به پزشک و داروسازِ خود بگویید.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

مصرفِ مگلومین آنتیمونات در بارداری فقط در مواردی در نظر گرفته می‌شود که بیماری شدید باشد و فایدهٔ درمان از خطرهای احتمالی برای مادر و جنین بیشتر باشد؛ در بسیاری از مواردِ خفیف‌ترِ لیشمانیوزِ جلدی، پزشک ممکن است شروعِ درمان را تا پس از زایمان به تعویق بیندازد. اطلاعات دربارهٔ ورودِ این دارو به شیرِ مادر محدود است، بنابراین تصمیم دربارهٔ مصرفِ آن در دورانِ شیردهی را باید حتماً پزشکِ متخصص بگیرد.

۱۰

نگهداری

نگهداری و آماده‌سازیِ این دارو معمولاً بر عهدهٔ کادرِ درمانی یا داروخانه است. در صورتِ نیاز به نگهداریِ موقتِ آن، طبقِ دمای درج‌شده روی بسته‌بندی (معمولاً دمایِ اتاق و دور از نورِ مستقیم) نگه‌داری کنید، اجازه ندهید یخ بزند، آن را دور از دسترسِ کودکان قرار دهید و پیش از مصرف تاریخِ انقضا را بررسی کنید.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
تزریقی300 mg / 1mL
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۳ برند از ۵ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
گلوکانتیم GLUCANTIME
5 AMPULE in 1 BOX
Haupt Pharma Livron S.A.S
تزریقی
مگلومین آنتیمونات MEGLUMINE ANTIMONIATE
5 AMPULE in 1 BOX
Maiden Pharmaceuticals
تزریقی
گلوکانتیم GLUCANTIME
5 AMPULE in 1 BOX
PRG Pharma Pvt Ltd.
تزریقی
مگلومین آنتیمونات MEGLUMINE ANTIMONIATE
5 AMPULE in 1 BOX
PRG Pharma Pvt Ltd.
تزریقی
گلوکانتیم GLUCANTIME
5 AMPULE in 1 BOX · 10 Amb a 1 units in 1 AMPULE · 1.5 GRAM in 1 AMPULE
Sanofi
تزریقی
مگلومین آنتی مونات MEGLUMINE ANTIMONATE
5 AMPULE in 1 BOX
داروسازی رها اصفهان
تزریقی
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱چرا گلوکانتیم به‌صورت تزریقی است، نه قرصِ خوراکی؟
چون مگلومین آنتیمونات از راهِ خوراکی به‌خوبی از رودهٔ گوارش جذب نمی‌شود و اثربخشیِ لازم را نخواهد داشت. به همین دلیل این دارو فقط به‌صورت تزریقی -عضلانی، وریدی یا داخل‌ضایعه‌ای- تجویز می‌شود.
۰۲چرا در طولِ درمان با گلوکانتیم آزمایشِ خون یا نوارِ قلب می‌گیرند؟
چون این دارو می‌تواند بر قلب، کبد، کلیه و سلول‌های خونی اثر بگذارد، پزشک برای اطمینان از ایمنیِ ادامهٔ درمان معمولاً این بررسی‌ها را به‌صورت دوره‌ای درخواست می‌کند.
۰۳آیا بعد از پایانِ دورهٔ تزریق، زخمِ لیشمانیوز بلافاصله خوب می‌شود؟
نه لزوماً؛ از‌بین‌رفتنِ انگل با بهبودِ کاملِ ظاهریِ زخم یکی نیست و ممکن است بهبودِ نهاییِ پوست هفته‌ها پس از پایانِ درمان ادامه یابد. اگر پس از مدتی هیچ نشانه‌ای از بهبود ندیدید، به پزشکِ خود اطلاع دهید.
۰۴آیا مصرفِ گلوکانتیم برای همهٔ افرادِ مبتلا به لیشمانیوزِ جلدی لازم است؟
خیر؛ در برخی مواردِ خفیف و محدود، پزشک ممکن است روش‌های موضعیِ دیگر یا حتی پیگیریِ بدونِ درمانِ سیستمیک را در نظر بگیرد. نوع، شدت و محلِ ضایعه در انتخابِ روشِ درمان مؤثر است و این تصمیم را پزشک می‌گیرد.
۰۵آیا مصرفِ الکل در طولِ درمان با گلوکانتیم مشکل‌ساز است؟
چون این دارو می‌تواند بر کبد اثر بگذارد، بهتر است دربارهٔ مصرفِ الکل در طولِ دورهٔ درمان با پزشکِ خود مشورت کنید تا فشارِ اضافی به کبد وارد نشود.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱۰ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۳ برند از ۵ سازنده، در گروه P01CB01. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.