مفلوکین
مفلوکین دارویی ضدانگل از خانوادهٔ کینولینمتانولهاست که برای پیشگیری و درمانِ مالاریا، بیماریِ ناشی از تکیاختهٔ پلاسمودیوم، به کار میرود.
بیشترین کاربردِ آن، پیشگیری از مالاریا هنگامِ سفر به مناطقِ آلوده و درمانِ مالاریای خفیف تا متوسط است.
این دارو میتواند عوارضِ روانی مانندِ اضطراب، افسردگی یا خوابهای آشفته ایجاد کند؛ در افرادِ با سابقهٔ بیماریهای روانی یا تشنج معمولاً تجویز نمیشود.
اگر سابقهٔ افسردگی، اضطراب، تشنج یا بیماریِ قلبی دارید، یا در دورانِ مصرف دچار تغییرِ خلق، سرگیجهٔ شدید یا ضربانِ نامنظمِ قلب شدید، حتماً با پزشک مشورت کنید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
مفلوکین دارویی ضدانگل از دستهٔ کینولینمتانولهاست که ساختاری نزدیک به کینین دارد و برای پیشگیری و درمانِ مالاریا به کار میرود. این دارو به داخلِ انگلِ مالاریا نفوذ کرده و در واکوئولِ گوارشیِ آن تجمع مییابد؛ همین تجمع، روندِ طبیعیِ تجزیهٔ هموگلوبین توسطِ انگل را مختل و مادهٔ سمی برایش تولید میکند و در نهایت آن را از بین میبرد. مفلوکین بهویژه در مناطقی که انگلِ مالاریا نسبت به کلروکین مقاوم شده، کاربرد دارد. شکلِ داروییِ آن قرصِ خوراکی است و پزشک بر اساسِ هدفِ مصرف، پیشگیری یا درمان، و وضعیتِ فرد، برنامهٔ دقیقِ مصرف را تعیین میکند.
موارد مصرف
- پیشگیری از مالاریا برای مسافرانِ مناطقِ پرخطر، پیش، حین و پس از سفر
- درمانِ مالاریای خفیف تا متوسط ناشی از پلاسمودیومِ فالسیپاروم
- درمانِ مالاریای ناشی از پلاسمودیومِ ویواکس
- گزینهای کارآمد در مناطقی که انگلِ مالاریا به کلروکین مقاوم شده است
روش مصرف
مفلوکین را همراه با غذا و مقدارِ کافی آب میل کنید؛ این کار احتمالِ ناراحتیِ گوارشی را کم میکند. در مصرفِ پیشگیرانه، معمولاً یک روزِ ثابت از هفته برای مصرف در نظر گرفته میشود تا نوبتی فراموش نشود، و باید طبقِ برنامهای که پزشک تعیین کرده، از چند روز پیش از ورود به منطقهٔ آلوده آغاز و تا مدتی پس از خروج از آن ادامه یابد؛ قطعِ زودهنگامِ این دوره خطرِ ابتلا به مالاریا را بالا میبرد. برنامهٔ مصرف در حالتِ درمانی با پیشگیری تفاوت دارد و باید دقیقاً طبقِ دستورِ پزشک پیش رفت. مقدار و طولِ دورهٔ مصرف را فقط پزشک یا داروساز بر اساسِ سن، وزن و هدفِ درمان تعیین میکند و نباید بدونِ مشورت تغییر کند.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
پیشگیری از مالاریا در مسافران مناطق پرخطر، ازجمله مناطق دارای مالاریای مقاوم به کلروکین
پس از غذای اصلی و با آب کافی مصرف شود؛ در مناطق دارای مقاومت به مفلوکین یا در افراد با اختلالات روانپزشکی عمده، سابقه تشنج یا اختلال هدایت قلبی برای پیشگیری مناسب نیست.
درمان مالاریای حاد خفیف تا متوسط ناشی از پلاسمودیوم فالسیپاروم حساس به مفلوکین، ازجمله نوع مقاوم به کلروکین
با معده خالی مصرف نشود و با آب کافی خورده شود؛ در مالاریای شدید یا در صورت نبود بهبود طی ۴۸ تا ۷۲ ساعت، تکرار خودسرانه ممنوع و ارزیابی فوری پزشکی لازم است.
درمان مالاریای حاد خفیف تا متوسط ناشی از پلاسمودیوم ویواکس
مفلوکین انگل مرحله کبدی را از بین نمیبرد؛ برای کاهش خطر عود، پس از درمان اولیه به داروی ضدعود با تجویز پزشک نیاز است.
پیش از مصرف بدانید
- سابقهٔ افسردگی، اضطراب، اختلالاتِ روانی یا تشنج
- بیماریِ قلبی، بهویژه اختلالِ ریتمِ قلب
- حساسیتِ شناختهشده به مفلوکین یا داروهایی مانندِ کینین و کینیدین
- بارداری، شیردهی یا برنامهریزی برای بارداری
- مصرفِ همزمانِ سایر داروها، مکملها یا واکسنِ خوراکیِ تیفوئید
- بیماریِ کبدی
عوارض احتمالی
- حالتِ تهوع و دلِدرد
- سرگیجه
- سردرد
- بیخوابی یا خوابهای واضح و غیرعادی
- اسهال
- خستگی
- تغییراتِ خلقیِ ناگهانی مانندِ اضطرابِ شدید، افسردگی، بیقراری یا افکارِ آسیبرساندن به خود — در این صورت فوراً به پزشک اطلاع دهید و در موارد شدید با اورژانس تماس بگیرید.
- توهم، گیجیِ شدید یا رفتارِ غیرمعمول و پرخاشگرانه — نیازمندِ بررسیِ فوریِ پزشک است.
- تشنج — فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- ضربانِ نامنظم یا بسیار کندِ قلب، تنگیِ نفس یا غشِ ناگهانی — این نشانهها میتوانند به مشکلِ قلبی مربوط باشند و باید سریع بررسی شوند.
- نشانههای واکنشِ آلرژیکِ شدید مانندِ ورمِ صورت و گلو، کهیرِ گسترده یا دشواریِ تنفس — با اورژانس تماس بگیرید.
- سرگیجه یا اختلالِ تعادلِ شدید و پایدار — به پزشک اطلاع دهید، چون ممکن است نیاز به تغییرِ دارو باشد.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
مفلوکین با برخی داروها تداخل دارد؛ مصرفِ همزمان با هالوفانترین بهشدت خطرناک است و ممنوع شمرده میشود. مصرفِ همزمان با کینین، کینیدین یا کلروکین میتواند خطرِ تشنج و اختلالِ ریتمِ قلب را بیشتر کند. داروهای مؤثر بر ریتمِ قلب، مانندِ برخی بتابلوکرها، نیز باید با احتیاط و زیرِ نظرِ پزشک مصرف شوند. مفلوکین همچنین میتواند اثرِ واکسنِ خوراکیِ تیفوئید را کم کند، پس بهتر است فاصلهٔ زمانیِ مناسب بینِ این دو رعایت شود. مصرفِ الکل نیز ممکن است عوارضِ عصبی و گوارشیِ دارو را تشدید کند. به همین دلیل، فهرستِ کاملِ داروها و مکملهایت را به پزشک و داروساز بگو تا تداخلهای احتمالی بررسی شود.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
مصرفِ مفلوکین در بارداری فقط با تشخیصِ پزشک و در مواردی انجام میشود که خطرِ ابتلا به مالاریا از خطرِ احتمالیِ دارو بیشتر باشد؛ پزشک با توجه به مرحلهٔ بارداری و شرایطِ منطقهٔ سفر تصمیم میگیرد. مقدارِ کمی از این دارو وارد شیرِ مادر میشود و مصرف در دورانِ شیردهی معمولاً باید با نظرِ پزشک و بر اساسِ ضرورت بررسی شود. تصمیمِ نهایی در هر دو حالت با پزشکِ متخصص و متناسب با شرایطِ فرد است.
نگهداری
قرصِ مفلوکین را در دمای اتاق و دور از رطوبت و نورِ مستقیم نگه دارید. آن را دور از دسترسِ کودکان قرار دهید و پیش از مصرف، تاریخِ انقضایِ رویِ بستهٔ دارو را بررسی کنید. داروهای تاریخگذشته یا اضافی را طبقِ روشِ صحیحِ دفعِ دارو دور بریزید، نه در سطلِ زبالهٔ خانگی یا فاضلاب.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| قرص | 250 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۵ برند از ۶ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱چرا باید مفلوکین را هر هفته در یک روزِ ثابت مصرف کنم؟
۰۲آیا خوابهای عجیب یا کابوس با این دارو طبیعی است؟
۰۳بعد از پایانِ سفر، تا کِی باید مصرفِ دارو را ادامه دهم؟
۰۴آیا کسی با سابقهٔ افسردگی یا اضطراب میتواند مفلوکین مصرف کند؟
۰۵آیا مصرفِ مفلوکین با واکسنِ خوراکیِ تیفوئید تداخل دارد؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۷ فرآوردهٔ ثبتشده، ۵ برند از ۶ سازنده، در گروه P01BC02. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.