بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · پوست

مفناید استات

Mafenide Acetate
رده ATC D06BA03شکل کرمدوز 112 mg/1gبرند در ایران ۱
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

مفناید استات کرمی ضدباکتریِ موضعی از خانوادهٔ سولفونامیدهاست که برای کنترلِ عفونت در زخم‌های سوختگی به کار می‌رود.

بیشتر برای چه؟

بیشترین کاربردِ آن پیشگیری و درمانِ عفونتِ باکتریایی در سوختگی‌های درجهٔ دو و سه، به‌ویژه در نواحیِ دارای بافتِ مردهٔ ضخیم، است.

نکتهٔ ایمنی مهم

این کرم معمولاً هنگامِ مصرف سوزشِ موقت ایجاد می‌کند و در صورتِ استفادهٔ گسترده می‌تواند بر تعادلِ اسید و بازِ بدن اثر بگذارد؛ بنابراین باید دقیقاً طبقِ دستورِ پزشک مصرف شود.

کِی با پزشک تماس بگیرید

اگر پس از مصرف تنفس‌تان تندتر یا نامنظم شد، بثوراتِ پوستیِ گسترده یا خارشِ شدید ظاهر شد، یا زخم نشانه‌های بدترشدن مانندِ ترشحِ بدبو و تب نشان داد، باید سریع با پزشک تماس بگیرید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

Mafenide
۰۲

معرفی دارو

مفناید استات دارویی موضعی از گروهِ سولفونامیدهاست که به‌صورتِ کرم روی زخم‌های سوختگی مالیده می‌شود و طیفِ وسیعی از باکتری‌های گرم‌مثبت و گرم‌منفی، از جمله سودوموناس آئروژینوزا، را هدف قرار می‌دهد. برخلافِ بسیاری از داروهای ضدباکتریِ موضعیِ دیگر، این دارو توانِ نفوذ به داخلِ بافتِ نکروزهٔ سوختگی (بافتِ مردهٔ سفت و خشک‌شدهٔ روی زخم) را دارد، به همین دلیل در سوختگی‌های عمیق یا دارای این نوع بافت گزینهٔ ارزشمندی به‌شمار می‌رود. مکانیسمِ اثرِ آن بر پایهٔ مهارِ رشدِ باکتری‌هاست و با داروهای سولفونامیدیِ خوراکیِ رایج کاملاً یکسان عمل نمی‌کند. هدفِ اصلیِ درمان، کاهشِ بارِ میکروبیِ زخم و پیشگیری از گسترشِ عفونت تا زمانِ ترمیمِ پوست یا انجامِ پیوند است. در ایران این دارو با نامِ تجاریِ مفناید نیز عرضه می‌شود.

۰۳

موارد مصرف

  • پیشگیری از عفونتِ باکتریایی در سوختگی‌های درجهٔ دو و سه
  • درمانِ کمکیِ عفونتِ زخم‌های سوختگی، به‌ویژه عفونت‌هایی که سودوموناس آئروژینوزا در آن‌ها نقش دارد
  • کنترلِ عفونت در زخم‌هایی که بافتِ نکروزهٔ ضخیم (بافتِ مردهٔ سفت‌شده) دارند و نیاز به نفوذِ دارو تا عمقِ زخم است
  • محافظت از غضروفِ گوشِ سوخته در برابرِ عفونت و التهاب (کندریت)
  • آماده‌سازیِ بسترِ زخم پیش از پیوندِ پوست
۰۴

روش مصرف

این کرم فقط برای مصرفِ موضعی روی زخم‌های سوختگی است و باید با دستِ تمیز و ترجیحاً با دستکشِ استریل، در لایه‌ای نازک روی سطحِ پاکسازی‌شدهٔ زخم پخش شود، به‌گونه‌ای که کل سطحِ سوختگی همیشه زیرِ لایه‌ای از کرم بماند. تعدادِ دفعاتِ مصرف در طولِ روز و اینکه زخم باید باز بماند یا با پانسمان پوشانده شود را تیمِ درمانی بر اساسِ وسعت و عمقِ سوختگی مشخص می‌کند. پیش از هر بار مصرفِ جدید، معمولاً باقیماندهٔ کرمِ قبلی با شست‌وشوی ملایمِ زخم پاک می‌شود، مگر آنکه پزشک روشِ دیگری را توصیه کند. بهتر است درمان تا زمانی که پزشک صلاح می‌داند ادامه یابد و بدونِ هماهنگی با او قطع یا نامنظم نشود، چون این کار می‌تواند به بازگشتِ عفونت در زخم بینجامد.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

پیشگیری از عفونت باکتریایی در سوختگی‌های درجهٔ ۲ و ۳

بزرگسالانبرای کرم موضعی: پس از پاک‌سازی و دبریدمان، لایه‌ای با ضخامت حدود ۱٫۶ میلی‌متر روی سطح سوختگی اعمال شود؛ روزانه ۱ تا ۲ بار و هر زمان که کرم پاک یا کنده شد، مجدداً اعمال شود. معمولاً تا پیشرفت مناسب ترمیم یا آماده‌شدن محل برای پیوند ادامه می‌یابد.
کودکانکودکان ۲ ماهه و بزرگ‌تر: همان رژیم بزرگسالان، با تعیین متخصص سوختگی؛ در نوزادان و شیرخواران تا ۲ ماه، مصرف توصیه نمی‌شود.

ناحیهٔ سوختگی باید همیشه با کرم پوشیده بماند؛ پس از شست‌وشو یا پاک‌شدن کرم، پوشش تجدید شود.

درمان کمکی عفونت زخم سوختگی، به‌ویژه عفونت مرتبط با سودوموناس آئروژینوزا

بزرگسالانبرای کرم موضعی: پس از پاک‌سازی و دبریدمان، لایه‌ای با ضخامت حدود ۱٫۶ میلی‌متر روی زخم اعمال شود؛ روزانه ۱ تا ۲ بار و در صورت پاک‌شدن، مجدداً اعمال شود. مدت درمان بر پایهٔ پاسخ بالینی، پیشرفت ترمیم و آمادگی برای پیوند تعیین می‌شود.
کودکانکودکان ۲ ماهه و بزرگ‌تر: همان رژیم بزرگسالان، با تعیین متخصص سوختگی؛ در نوزادان و شیرخواران تا ۲ ماه، مصرف توصیه نمی‌شود.

در عفونت منتشر، تهاجمی یا همراه با علائم عمومی، درمان سیستمیک و مراقبت تخصصی زخم نیز باید بر اساس ارزیابی پزشک انجام شود.

کنترل عفونت در زخم سوختگی دارای بافت نکروزهٔ ضخیم

بزرگسالانبرای کرم موضعی: پس از پاک‌سازی و برداشت بافت مرده، لایه‌ای با ضخامت حدود ۱٫۶ میلی‌متر روی تمام بستر زخم اعمال شود؛ روزانه ۱ تا ۲ بار و در صورت پاک‌شدن، مجدداً اعمال شود. معمولاً تا پیشرفت مناسب ترمیم یا آماده‌شدن برای پیوند ادامه می‌یابد.
کودکانکودکان ۲ ماهه و بزرگ‌تر: همان رژیم بزرگسالان، با تعیین متخصص سوختگی؛ در نوزادان و شیرخواران تا ۲ ماه، مصرف توصیه نمی‌شود.

دبریدمان و پاک‌سازی بستر زخم ضروری است؛ در سوختگی وسیع یا وجود اختلال کلیه یا ریه، پایش تعادل اسید ـ باز اهمیت دارد.

محافظت از غضروف گوش سوخته در برابر عفونت و التهاب (کندریت)

بزرگسالاندر سوختگی گوش، به‌ویژه سوختگی عمقی، برای کرم موضعی لایه‌ای با ضخامت حدود ۱٫۶ میلی‌متر روی سطح سوخته اعمال شود؛ روزانه ۱ تا ۲ بار و در صورت پاک‌شدن، مجدداً اعمال شود. معمولاً تا پیشرفت مناسب ترمیم یا آماده‌شدن برای پیوند ادامه می‌یابد.
کودکانکودکان ۲ ماهه و بزرگ‌تر: همان رژیم بزرگسالان، با تعیین متخصص سوختگی؛ در نوزادان و شیرخواران تا ۲ ماه، مصرف توصیه نمی‌شود.

این کاربرد برای پیشگیری از کندریت است؛ در صورت بروز درد، قرمزی، تورم یا ترشح گوش، ارزیابی فوری تخصصی لازم است و از تماس کرم با چشم باید جلوگیری شود.

کنترل آلودگی میکروبی بستر زخم سوختگی در دورهٔ پیش از پیوند پوست

بزرگسالانبرای کرم موضعی: پس از پاک‌سازی و دبریدمان، لایه‌ای با ضخامت حدود ۱٫۶ میلی‌متر روی بستر زخم اعمال شود؛ روزانه ۱ تا ۲ بار و در صورت پاک‌شدن، مجدداً اعمال شود. ادامهٔ درمان تا آماده‌شدن بستر برای پیوند، بر اساس ارزیابی تیم سوختگی تعیین می‌شود.
کودکانکودکان ۲ ماهه و بزرگ‌تر: همان رژیم بزرگسالان، با تعیین متخصص سوختگی؛ در نوزادان و شیرخواران تا ۲ ماه، مصرف توصیه نمی‌شود.

آمادگی بستر و زمان قطع یا تغییر درمان پیش از پیوند باید توسط تیم تخصصی سوختگی تعیین شود.

تنظیم دوز: این اطلاعات نسخه نیست و مقدار و مدت دقیق را پزشک یا متخصص سوختگی بر پایهٔ وسعت و عمق سوختگی، سطح مورد نیاز برای پوشش، وضعیت بستر زخم و پاسخ درمانی تعیین می‌کند. مقدار کل کرم برحسب سطح مورد نیاز برای پوشش زخم است و دوز وزنی ثابتی ندارد؛ لایه‌ای ضخیم‌تر از حدود ۱٫۶ میلی‌متر توصیه نمی‌شود. رژیم‌های بالا فقط مربوط به کرم موضعی هستند و محلول موضعی روش و فواصل مصرف متفاوتی دارد. در سوختگی وسیع، نارسایی کلیه، اختلال ریوی یا اسیدوز زمینه‌ای، پایش تعادل اسید ـ باز و بازبینی ادامهٔ درمان لازم است. در کمبود گلوکز-۶-فسفات دهیدروژناز یا سابقهٔ اختلالات خونی، پایش تخصصی از نظر همولیز و شمارش خون باید طبق نظر پزشک انجام شود. در عفونت منتشر یا علائم سیستمیک، درمان سیستمیک و مراقبت تخصصی زخم ضروری است.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • هرگونه سابقهٔ حساسیت به مفناید، سایرِ داروهای سولفونامیدی یا هر یک از اجزای این کرم را به پزشک بگویید
  • اگر کمبودِ آنزیمِ گلوکز-۶-فسفات-دهیدروژناز (G6PD) دارید یا در خانواده‌تان سابقهٔ آن هست، پزشک را مطلع کنید
  • در صورتِ داشتنِ نارساییِ کلیوی یا بیماریِ تنفسی، پیش از شروعِ درمان با پزشک مشورت کنید
  • بارداری، شیردهی یا برنامه‌ریزی برای بارداری را با پزشک در میان بگذارید
  • فهرستِ کاملِ داروها، مکمل‌ها و سایرِ فرآورده‌های موضعیِ در حالِ مصرف را به پزشک اطلاع دهید
  • اگر سوختگی وسیع است یا سطحِ زیادی از بدن را می‌پوشاند، به پزشک بگویید تا پایشِ لازم برایتان در نظر گرفته شود
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • سوزش یا دردِ موقتِ محلِ مصرف، معمولاً طیِ چند دقیقه پس از مالیدنِ کرم
  • قرمزی یا التهابِ خفیفِ پوستِ اطرافِ زخم
  • خارشِ خفیف در محلِ مصرف
  • خشکی یا پوسته‌پوسته‌شدنِ پوستِ اطرافِ زخم
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • تنفسِ سریع، عمیق یا نامنظم که می‌تواند نشانهٔ برهم‌خوردنِ تعادلِ اسید و بازِ بدن باشد؛ فوراً به اورژانس مراجعه کنید
  • بثوراتِ گسترده، تاول یا پوسته‌پوسته‌شدنِ شدیدِ پوست که می‌تواند نشانهٔ واکنشِ حساسیتیِ جدی باشد؛ با پزشک تماس بگیرید و مصرف را ادامه ندهید
  • تورمِ صورت، لب‌ها یا گلو، یا دشواری در تنفس که نشانهٔ واکنشِ آلرژیکِ شدید است؛ فوراً به اورژانس مراجعه کنید
  • بدتر شدنِ زخم، ترشحِ بدبو یا تبِ تازه که می‌تواند نشانهٔ عفونتِ پیشرونده یا رشدِ قارچی باشد؛ به پزشک مراجعه کنید
  • رنگ‌پریدگی، خستگیِ غیرعادی یا زردیِ پوست و چشم که می‌تواند نشانهٔ مشکلاتِ خونی باشد؛ به پزشک اطلاع دهید

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

مفناید استات عمدتاً به‌صورتِ موضعی اثر می‌کند، اما بخشی از آن می‌تواند از سطحِ زخمِ باز جذبِ بدن شود؛ به همین دلیل مصرفِ هم‌زمانِ آن با سایر داروهای سولفونامیدی یا داروهایی که بر تعادلِ اسید و بازِ بدن اثر می‌گذارند باید با اطلاعِ پزشک باشد. استفادهٔ هم‌زمان از سایر پمادها یا محلول‌های ضدعفونی‌کننده روی همان زخم، جز با نظرِ صریحِ پزشک، توصیه نمی‌شود چون ممکن است اثرِ دارو را کم یا پوست را بیشتر تحریک کند. فهرستِ کاملِ داروها و مکمل‌هایت را به پزشک و داروساز بگو تا هرگونه تداخلِ احتمالی بررسی شود.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

اطلاعاتِ محدودی دربارهٔ مصرفِ مفناید استات در بارداری و شیردهیِ انسانی در دست است. از آنجا که بخشِ کوچکی از دارو می‌تواند از سطحِ زخمِ باز جذبِ بدن شود، مصرفِ آن در بارداری و شیردهی باید تنها زیرِ نظرِ مستقیمِ پزشک و در شرایطی باشد که فایدهٔ کنترلِ عفونتِ سوختگی برای مادر بر خطرِ احتمالیِ آن برتری داشته باشد. هر خانمِ باردار یا شیردهی که این دارو برایش تجویز شده باید پزشک را از بارداری یا شیردهیِ خود مطلع کند تا پایشِ لازم انجام شود.

۱۰

نگهداری

کرمِ مفناید استات را در دمای اتاق و دور از نورِ مستقیمِ آفتاب و رطوبت نگهداری کنید، مگر آنکه برچسبِ دارو یا داروساز توصیهٔ دیگری کرده باشد. درِ تیوب را پس از هر بار مصرف کاملاً ببندید و آن را از یخ‌زدگی یا گرمای بیش‌ازحد دور نگه دارید. دارو را همیشه دور از دسترسِ کودکان قرار دهید و پیش از هر بار استفاده تاریخِ انقضا را بررسی کنید؛ کرمِ تاریخ‌گذشته یا تغییررنگ‌داده را مصرف نکنید.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
کرم112 mg / 1g
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۱ برند از ۱ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
مفناید MAFENIDE
1 TUBE in 1 BOX
لابراتوارهای سینا دارو
کرم
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱چرا این کرم هنگامِ مصرف باعثِ سوزش می‌شود؟
سوزشِ موقتِ پس از مالیدنِ کرم یکی از ویژگی‌های شناخته‌شدهٔ مفناید استات است و معمولاً طیِ چند دقیقه تا نیم‌ساعت فروکش می‌کند. این سوزش معمولاً نشانهٔ خطر نیست، اما اگر شدید یا طولانی بود، موضوع را با پزشک در میان بگذارید.
۰۲چرا گاهی بعد از مصرفِ این کرم تنفسم تغییر می‌کند؟
مفناید استات و مادهٔ حاصل از تجزیهٔ آن در بدن می‌توانند بر یکی از آنزیم‌های تنظیم‌کنندهٔ اسید و بازِ بدن اثر بگذارند، به‌ویژه وقتی روی سطحِ وسیعی از پوست استفاده شود. اگر تنفس‌تان تندتر یا نامنظم شد، فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
۰۳آیا این کرم برای هر نوع سوختگی مناسب است؟
تصمیم دربارهٔ نوعِ درمانِ مناسب برای هر سوختگی بر عهدهٔ پزشک است و به عمق، وسعت و محلِ سوختگی بستگی دارد. مفناید استات به‌ویژه برای سوختگی‌های با بافتِ مردهٔ ضخیم یا نواحیِ حساسی مانندِ غضروفِ گوش کاربردِ ویژه دارد.
۰۴آیا مصرفِ این کرم نزدیکِ چشم مشکلی دارد؟
این کرم فقط برای پوستِ سوخته طراحی شده و نباید نزدیکِ چشم یا داخلِ آن استفاده شود. اگر به‌طورِ تصادفی وارد چشم شد، فوراً با آبِ فراوان بشویید و موضوع را به پزشک اطلاع دهید.
۰۵اگر بعد از چند روز زخم بهبود نیافت یا بدتر شد، چه باید کرد؟
هرگونه نشانهٔ بدترشدنِ زخم مانندِ افزایشِ قرمزی، ترشحِ بدبو یا تبِ تازه باید سریع به پزشک اطلاع داده شود، چون ممکن است نیاز به تغییرِ درمان یا بررسیِ بیشتر باشد.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۱ برند از ۱ سازنده، در گروه D06BA03. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.