ایوابرادین
ایوابرادین دارویی از خانوادهٔ کاهندههای اختصاصیِ ضربانِ قلب است که بهطور مستقیم روی گرهٔ سینوسیِ قلب اثر میگذارد و ضربانِ قلب را بدونِ تأثیرِ محسوس بر فشارِ خون یا قدرتِ انقباضِ قلب کاهش میدهد.
بیشتر برای کنترلِ آنژینِ صدریِ پایدار (دردِ قفسهٔ سینه ناشی از تنگیِ عروقِ کرونر) و نیز در برخی بیمارانِ مبتلا به نارساییِ مزمنِ قلبی، در کنارِ سایرِ داروها، تجویز میشود.
مهمترین نکته این است که پیش از شروعِ درمان، ضربانِ قلب باید در محدودهٔ مناسب باشد و پزشک معمولاً طیِ درمان هم آن را پایش میکند، زیرا کاهشِ بیشازحدِ ضربانِ قلب میتواند خطرناک باشد.
اگر سرگیجهٔ شدید، حالتِ نزدیک به غش، ضربانِ قلبِ بسیار کند یا نامنظم، یا اختلالِ دیدِ آزاردهنده را تجربه کردید، در اسرعوقت با پزشک یا داروسازِ خود مشورت کنید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
ایوابرادین دارویی قلبیعروقی از ردهٔ کاهندههای اختصاصیِ ضربانِ قلب است که بهطور مستقیم روی گرهٔ سینوسی -یعنی ضربانسازِ طبیعیِ قلب- اثر میگذارد و ضربانِ قلب را کند میکند، بدون آنکه قدرتِ انقباضِ قلب، فشارِ خون، یا سیستمِ هدایتِ الکتریکیِ قلب را بهطور محسوسی تحتِ تأثیر قرار دهد. این ویژگی آن را از بسیاری داروهای کاهندهٔ ضربانِ قلبِ دیگر مانندِ بتابلوکرها متمایز میکند. هدفِ اصلی از تجویزِ آن، کاهشِ نیازِ عضلهٔ قلب به اکسیژن و بهبودِ علائم در بیماریهایی است که در آنها ضربانِ قلبِ بالا زیانبار محسوب میشود. این دارو معمولاً وقتی بهکار میرود که روشهای استانداردِ درمانی یا بتابلوکرها بهتنهایی کافی یا قابلِتحمل نباشند.
موارد مصرف
- کنترلِ علائمِ آنژینِ صدریِ پایدار در بزرگسالانی که ریتمِ قلبشان سینوسی و طبیعی است
- درمانِ آنژینِ صدری در بیمارانی که مصرفِ بتابلوکرها برایشان ممنوع یا نامناسب است
- درمانِ ترکیبی همراه با بتابلوکرها در بیمارانِ آنژینی که با بتابلوکر بهتنهایی کنترل نشدهاند
- کمک به درمانِ نارساییِ مزمنِ قلبی همراه با کاهشِ عملکردِ پمپاژِ قلب، در بیمارانِ دارای ریتمِ سینوسی و ضربانِ قلبِ بالا، معمولاً همراه با سایرِ داروهای استانداردِ نارساییِ قلبی
روش مصرف
ایوابرادین بهصورتِ قرصِ خوراکی عرضه میشود و معمولاً همراه با غذا مصرف میشود، زیرا خوردنِ آن با غذا به جذبِ بهتر و یکنواختترِ دارو در بدن کمک میکند. پزشک یا داروساز دربارهٔ زمانبندیِ دقیقِ مصرف در طولِ روز راهنمایی میکند و بهتر است قرصها هر روز در ساعتهایی نزدیک به هم مصرف شوند تا اثرِ پایدار روی ضربانِ قلب حفظ شود. قطع یا تغییرِ خودسرانهٔ این دارو، بهویژه در بیماریِ قلبی، نباید بدونِ هماهنگی با پزشک انجام گیرد. مقدار و دفعاتِ دقیقِ مصرف را فقط پزشکِ معالج بر اساسِ شرایطِ فردیِ بیمار و پاسخِ ضربانِ قلب مشخص میکند و لازم است دقیقاً طبقِ نسخه عمل شود.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
آنژین صدری پایدار در ریتم سینوسی، در صورت منع یا عدم تحمل بتابلوکر یا بهصورت درمان همراه با بتابلوکر
معمولاً در ضربان استراحت ۷۰ یا بیشتر بهکار میرود. اگر پس از ۳ ماه اثر کافی نداشت، ادامه درمان باید بازبینی شود.
نارسایی مزمن قلبی همراه با کاهش عملکرد پمپاژ قلب در ریتم سینوسی
معمولاً همراه درمان استاندارد نارسایی قلبی مصرف میشود و در بیماران دارای ضربان استراحت ۷۵ یا بیشتر کاربرد دارد.
پیش از مصرف بدانید
- سابقهٔ ضربانِ قلبِ پایین (برادیکاردی) یا اختلالاتِ ریتمِ قلب مانندِ سندرمِ سینوسِ بیمار یا بلوکِ قلبی
- نارساییِ حادِ قلبی، افتِ شدیدِ فشارِ خون، یا سابقهٔ سکتهٔ مغزیِ اخیر
- بیماریِ کبدی یا کلیویِ شدید
- مصرفِ هر داروی دیگر، مکمل، یا گیاهِ دارویی، بهویژه داروهای قلبی و ضدقارچ
- بارداری، قصدِ بارداری، یا شیردهی
- سابقهٔ حساسیت به ایوابرادین یا اجزای دارو
عوارض احتمالی
- دیدنِ درخششها یا لکههای نورانیِ گذرا در میدانِ دید (پدیدهٔ نوری)، بهویژه هنگامِ تغییراتِ ناگهانیِ نور
- تاریِ خفیفِ دید
- سردرد
- سرگیجه
- احساسِ ضربانِ نامنظم یا زودرسِ قلب (تپشِ خفیف)
- کندیِ بیشازحدِ ضربانِ قلب همراه با سرگیجهٔ شدید، ضعفِ زیاد یا حالتِ نزدیک به غشکردن — در صورتِ بروز، با اورژانس تماس بگیرید
- ضربانِ نامنظم یا تپشِ شدید و مداومِ قلب که ممکن است نشانهٔ فیبریلاسیونِ دهلیزی باشد — به پزشک مراجعه کنید
- تشدیدِ علائمِ نارساییِ قلبی مانندِ تنگیِ نفسِ فزاینده، ورمِ پاها، یا افزایشِ ناگهانیِ وزن — به پزشک اطلاع دهید
- اختلالِ دیدِ شدید یا پایدار که در فعالیتهای روزمره اختلال ایجاد کند — به پزشک مراجعه کنید
- نشانههای واکنشِ آلرژیکِ شدید مانندِ ورمِ صورت و گلو، کهیرِ گسترده، یا تنگیِ نفسِ ناگهانی — فوراً به اورژانس مراجعه کنید
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
ایوابرادین عمدتاً از طریق آنزیمِ کبدیِ خاصی به نامِ سیتوکروم (CYP3A4) در بدن تجزیه میشود؛ به همین دلیل داروهایی که این آنزیم را قویاً مهار میکنند، مانندِ برخی ضدقارچهای آزولی و برخی آنتیبیوتیکهای ماکرولیدی، میتوانند غلظتِ خونیِ ایوابرادین را بهشدت بالا ببرند و معمولاً مصرفِ همزمانشان توصیه نمیشود. در مقابل، داروهایی که همین آنزیم را تحریک میکنند میتوانند اثرِ درمانیِ دارو را کم کنند. مصرفِ همزمان با سایرِ داروهای کاهندهٔ ضربانِ قلب، مانندِ برخی بتابلوکرها یا برخی مسدودکنندههای کانالِ کلسیم، نیز باید تنها زیرِ نظرِ پزشک باشد، چون خطرِ کندیِ بیشازحدِ ضربانِ قلب را افزایش میدهد. آبِ گریپفروت نیز میتواند بر جذب و متابولیسمِ این دارو اثر بگذارد. به همین دلایل، فهرستِ کاملِ داروها و مکملهایت را به پزشک و داروساز بگو.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
ایوابرادین در بارداری ممنوع است، زیرا در مطالعاتِ حیوانی نگرانیهایی دربارهٔ آسیب به جنین گزارش شده است؛ زنانی که امکانِ بارداری دارند لازم است در طولِ درمان از روشِ پیشگیریِ مطمئن استفاده کنند و دراینباره با پزشک مشورت نمایند. دربارهٔ دورانِ شیردهی نیز اطلاعاتِ کافی برای اطمینانِ کامل وجود ندارد و ترشحِ دارو در شیرِ مادر در مطالعاتِ حیوانی گزارش شده، بنابراین مصرفِ آن در دورانِ شیردهی توصیه نمیشود؛ تصمیمگیری دراینباره باید حتماً با پزشک انجام شود.
نگهداری
ایوابرادین را در دمای اتاق و دور از رطوبت و نورِ مستقیمِ آفتاب نگهداری کنید، در بستهٔ اصلیِ خود و دور از دسترسِ کودکان. پیش از مصرف همیشه تاریخِ انقضا را بررسی کنید و داروی تاریخگذشته یا اضافه را طبقِ راهنماییِ داروخانه دور بریزید، نه در زبالهٔ خانگیِ معمولی یا فاضلاب.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| قرص | 7.5 mg |
| قرص | 5 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۷ برند از ۸ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱چرا گاهی نورهای درخشان یا لکههای نورانی در دیدم میبینم؟
۰۲آیا ایوابرادین جایگزینِ بتابلوکر است؟
۰۳آیا لازم است ضربانِ قلبم را در خانه چک کنم؟
۰۴آیا خوردنِ آبِ گریپفروت مشکلی ایجاد میکند؟
۰۵آیا مصرفِ این دارو روی رانندگی یا کار با ماشینآلات اثر میگذارد؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۳۹ فرآوردهٔ ثبتشده، ۷ برند از ۸ سازنده، در گروه C01EB17. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.