ایپکا

ایپکا عصاره‌ای گیاهی برگرفته از ریشهٔ گیاه ایپکاکوانا است که در گروه داروهای پادزهر و کمکی در درمان مسمومیت جای می‌گیرد. دو مادهٔ فعال آن، امتین و سفائلین، هم با تحریک مستقیم مخاط معده و هم با اثرگذاری بر مرکز استفراغ در مغز، سبب بروز قی می‌شوند. هدف اصلی از مصرف این شربت، خالی‌کردن سریع معده در برخی موارد مسمومیت خوراکی است، پیش از آنکه مادهٔ سمی جذب بدن شود. با این حال، امروزه به‌دلیل شواهد محدود دربارهٔ اثربخشی آن و نگرانی از تأخیر در دسترسی به درمان‌های مؤثرتر، مصرف ایپکا بسیار محدود شده و همواره باید زیر نظر مستقیم پزشک یا اورژانس انجام شود.

ایپکا هرگز نباید بدون هماهنگی پیشین با پزشک، داروساز یا اورژانس مصرف شود؛ مقدار، زمان و نحوهٔ دقیق مصرف را همان تیم درمان بر اساس نوع مسمومیت و شرایط فرد مشخص می‌کند. معمولاً بلافاصله پس از مصرف شربت، نوشیدن مقدار کافی آب توصیه می‌شود تا اثر آن تسهیل شود. فرد باید در تمام این مدت، به‌ویژه در دقایق پس از مصرف، توسط یک بزرگ‌سال هوشیار زیر نظر باشد تا در صورت بروز استفراغ، خطر ورود محتویات معده به راه تنفسی پیش نیاید؛ به همین دلیل در فرد خواب‌آلود یا با کاهش سطح هوشیاری هرگز نباید استفاده شود. تکرار خودسرانهٔ دوز یا جایگزین‌کردن آن به‌جای مراجعه به اورژانس توصیه نمی‌شود.

مهم‌ترین نکته دربارهٔ ایپکا، فاصله‌گذاری آن با زغال فعال است؛ این دو کاملاً در جهت مخالف هم عمل می‌کنند و نباید هم‌زمان مصرف شوند، چون زغال فعال اثر ایپکا را خنثی می‌کند. زغال فعال معمولاً تنها پس از پایان استفراغ ناشی از ایپکا و طبق تشخیص و دستور اورژانس تجویز می‌شود. داروهای ضدتهوع و ضداستفراغ نیز اثر ایپکا را کاهش می‌دهند یا خنثی می‌کنند و هم‌زمانی آن‌ها توصیه نمی‌شود. همیشه فهرست کامل داروها و مکمل‌هایت را به پزشک و داروساز بگو تا از تداخل‌های احتمالی جلوگیری شود.