بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · اسکلتی‑عضلانی

ایباندرونیک اسید

Ibandronic Acid
رده ATC M05BA06شکل قرصدوز 150 mg، 1 mg/1mLبرند در ایران ۳
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

ایباندرونیک اسید دارویی از خانوادهٔ بیس‌فسفونات‌ها (Bisphosphonates) است که با کاهش تخریب طبیعی بافت استخوان، به حفظ و افزایش تراکم استخوانی کمک می‌کند.

بیشتر برای چه؟

این دارو عمدتاً برای پیشگیری و درمان پوکی استخوان در زنان یائسه و کاهش خطر شکستگی مهره‌های ستون فقرات به کار می‌رود.

نکتهٔ ایمنی مهم

شکل خوراکی این دارو باید صبح، ناشتا و فقط با آب ساده مصرف شود و پس از آن باید مدتی مشخص، بدون دراز کشیدن و بدون خوردن یا آشامیدن، در حالت نشسته یا ایستاده ماند تا از تحریک مری پیشگیری شود.

کِی با پزشک تماس بگیرید

در صورت بروز درد یا سوزش پشت جناغ سینه هنگام بلع، درد شدید و غیرمعمول در ران یا لگن، یا هرگونه مشکل در فک و دندان پس از شروع دارو، حتماً با پزشک مشورت کنید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

Ibandronic acid
۰۲

معرفی دارو

ایباندرونیک اسید یک بیس‌فسفونات نیتروژن‌دار (Nitrogen-containing Bisphosphonate) است که در گروه داروهای اسکلتی‌عضلانی جای می‌گیرد و به‌طور خاص برای حفظ سلامت استخوان به کار می‌رود. این دارو با اتصال به بافت معدنی استخوان، فعالیت سلول‌هایی را که استخوان را تحلیل می‌برند (استئوکلاست‌ها) کاهش می‌دهد و از این راه سرعت تحلیل طبیعی استخوان را کم می‌کند. نتیجهٔ این اثر، افزایش تدریجی تراکم استخوانی و کاهش احتمال شکستگی است. ایباندرونیک اسید به دو شکل قرص خوراکی و آمپول تزریقی عرضه می‌شود که هرکدام روش مصرف خاص خود را دارند. هدف اصلی این درمان، پیشگیری بلندمدت از شکنندگی استخوان است، نه رفع سریع علائم.

۰۳

موارد مصرف

  • پیشگیری از پوکی استخوان (استئوپروز) در زنان یائسه
  • درمان پوکی استخوان در زنان یائسه، برای کاهش خطر شکستگی مهره‌های ستون فقرات
  • افزایش تدریجی تراکم مواد معدنی استخوان در افراد مبتلا به پوکی استخوان
  • کاهش سرعت تحلیل طبیعی استخوان در افراد در معرض خطر شکستگی
۰۴

روش مصرف

شکل خوراکی ایباندرونیک اسید باید صبح، ناشتا و فقط با یک لیوان کامل آب ساده (نه آب معدنی گازدار یا نوشیدنی‌های دیگر) مصرف شود؛ قرص را باید کامل و بدون خرد کردن یا جویدن بلعید. طبق دستور پزشک، پس از مصرف باید برای مدتی مشخص در حالت نشسته یا ایستاده بمانید و چیزی جز آب نخورید و نیاشامید، زیرا این کار به جذب بهتر دارو و پیشگیری از تحریک مری کمک می‌کند. شکل تزریقی این دارو را کادر درمان، طبق برنامه‌ای که پزشک تعیین می‌کند، در مطب یا درمانگاه تزریق خواهد کرد. از آنجا که اثر این دارو بر تراکم استخوان تدریجی و بلندمدت است، مصرف را بدون مشورت با پزشک قطع نکنید، حتی اگر نشانهٔ محسوسی از پوکی استخوان احساس نمی‌کنید.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

پیشگیری از پوکی استخوان و کاهش سرعت تحلیل استخوان در زنان یائسهٔ در معرض خطر شکستگی

بزرگسالان۱۵۰ میلی‌گرم خوراکی، یک‌بار در ماه و در همان روز هر ماه

قرص را صبح ناشتا با یک لیوان پر آب ساده، دست‌کم ۶۰ دقیقه پیش از غذا، نوشیدنی یا داروی خوراکی مصرف کنید و تا ۶۰ دقیقه دراز نکشید. برای پیشگیری، رژیم استاندارد مربوط به شکل خوراکی است.

درمان پوکی استخوان در زنان یائسه برای افزایش تراکم مواد معدنی استخوان و کاهش خطر شکستگی مهره‌های ستون فقرات

بزرگسالانقرص: ۱۵۰ میلی‌گرم خوراکی، یک‌بار در ماه؛ یا تزریق وریدی: ۳ میلی‌گرم هر ۳ ماه

تزریق فقط وریدی و توسط کادر درمان انجام شود و با فاصلهٔ کمتر از ۳ ماه تکرار نشود. کمبود کلسیم و ویتامین د باید پیش از شروع درمان اصلاح شود.

تنظیم دوز: این دوزها کلی هستند و پزشک باید دوز و شکل دارو را بر اساس سن، شدت بیماری و عملکرد کلیه و کبد تعیین کند. در نارسایی شدید کلیه با کلیرانس کراتینین کمتر از ۳۰ میلی‌لیتر در دقیقه، مصرف دارو توصیه نمی‌شود و شکل تزریقی نباید تجویز شود؛ در سالمندان و نارسایی کبدی معمولاً تنظیم جداگانه لازم نیست، اما ارزیابی پزشک ضروری است. نیاز به ادامهٔ درمان، به‌ویژه پس از ۳ تا ۵ سال در افراد کم‌خطر، باید دوره‌ای بازبینی شود.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • اگر پیش‌تر به ایباندرونیک اسید یا دیگر بیس‌فسفونات‌ها حساسیت نشان داده‌اید، حتماً به پزشک بگویید.
  • اگر مشکلات مری مانند تنگی یا اختلال در بلع، یا هر بیماری گوارشی دیگر دارید، پیش از مصرف با پزشک مشورت کنید.
  • اگر سابقهٔ کمبود کلسیم خون یا بیماری کلیوی دارید، پزشک باید پیش از شروع دارو از آن آگاه باشد.
  • پیش از شروع درمان، وضعیت دندان‌ها و فک خود را با دندان‌پزشک بررسی کنید و مشکلات احتمالی را برطرف کنید.
  • اگر باردار هستید، قصد بارداری دارید یا شیر می‌دهید، پیش از مصرف حتماً به پزشک بگویید.
  • فهرست همهٔ داروها، مکمل‌ها و ویتامین‌هایی که مصرف می‌کنید را با پزشک یا داروساز در میان بگذارید.
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • درد یا ناراحتی خفیف معده
  • سوزش سر دل یا نفخ
  • سردرد
  • درد خفیف عضلانی یا مفصلی
  • علائم شبه‌آنفلوانزا مانند تب یا خستگی گذرا (به‌ویژه پس از تزریق)
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • درد، سوزش یا مشکل در بلعیدن، پشت جناغ سینه: می‌تواند نشانهٔ تحریک یا زخم مری باشد؛ در صورت بروز، به پزشک اطلاع دهید و دربارهٔ ادامهٔ مصرف طبق نظر او تصمیم بگیرید.
  • درد شدید و غیرمعمول در ران، کشاله یا لگن: به‌ویژه در مصرف طولانی‌مدت، می‌تواند نشانهٔ نادر آسیب غیرمعمول استخوان ران باشد؛ در صورت بروز به پزشک مراجعه کنید.
  • درد، تورم یا بی‌حسی فک، یا بهبودنیافتن زخم دهان پس از کار دندان‌پزشکی: می‌تواند نشانهٔ آسیب نادر و جدی استخوان فک باشد؛ در این موارد به پزشک یا دندان‌پزشک مراجعه کنید.
  • گزگز اطراف دهان، انقباض یا گرفتگی عضلات و ضربان نامنظم قلب: می‌تواند نشانهٔ افت شدید کلسیم خون باشد؛ در صورت بروز با پزشک تماس بگیرید.
  • تورم صورت، لب یا گلو، کهیر گسترده یا تنگی نفس: نشانهٔ واکنش آلرژیک شدید است؛ در این حالت فوراً به اورژانس مراجعه کنید.

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

مصرف هم‌زمان قرص ایباندرونیک اسید با مکمل‌های کلسیم، آنتی‌اسیدها، مکمل‌های آهن یا منیزیم، شیر و برخی نوشیدنی‌های دیگر می‌تواند جذب دارو را به‌شدت کاهش دهد؛ به همین دلیل باید فاصلهٔ زمانی کافی بین مصرف آن‌ها رعایت شود. هم‌زمانی با داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی (NSAIDs) نیز ممکن است خطر تحریک دستگاه گوارش را افزایش دهد. فهرست کامل داروها و مکمل‌هایت را به پزشک و داروساز بگو تا تداخل‌های احتمالی بررسی و در صورت نیاز، زمان مصرف داروها تنظیم شود.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

ایمنی ایباندرونیک اسید در دوران بارداری به‌روشنی تثبیت نشده و این دسته از داروها معمولاً در این دوران توصیه نمی‌شوند، زیرا مدت طولانی در بافت استخوان باقی می‌مانند. مشخص نیست که این دارو در شیر مادر ترشح می‌شود یا نه، بنابراین مصرف آن در دوران شیردهی نیز باید با احتیاط و تنها با نظر پزشک باشد. اگر باردار هستید، قصد بارداری دارید یا شیر می‌دهید، پیش از هرگونه مصرف حتماً با پزشک مشورت کنید.

۱۰

نگهداری

این دارو را در دمای اتاق و دور از رطوبت و نور مستقیم نگهداری کنید، مگر آنکه روی بستهٔ آن دستور دیگری قید شده باشد. قرص‌ها را در بستهٔ اصلی خود نگه دارید و دور از دید و دسترس کودکان قرار دهید. پیش از مصرف، تاریخ انقضا را بررسی کنید و داروی تاریخ‌گذشته یا اضافی را طبق راهنمایی داروخانه دور بریزید، نه در سطل زبالهٔ خانگی یا فاضلاب.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
قرص150 mg
تزریقی1 mg / 1mL
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۳ برند از ۳ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
بونویوا BONVIVA
3 TABLET in 1 BLISTER PACK in 1 BOX
Ali Raif Ilac Sanayi (aris)
قرص
بونویوا BONVIVA
1 INJECTION, SOLUTION in 1 VIAL in 1 BOX
Roche
تزریقی
بون ویوا BONVIVA
150 MILLIGRAM in 1 BOX · 1 in 1 BOX · 150 MILLIGRAM in 1 BLISTER PACK
Roche Pharma
قرص
قرص بونویوا 150میلی گرم BONVIVA 150 MG TAB
3 TABLET in 1 BLISTER PACK in 1 BOX
Roche Pharma
قرص
بونویوا 150 میلی گرم BONVIVA 150MG
150 MILLIGRAM in 1 BOX
Roche Pharma
قرص
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱چرا نباید بعد از مصرف قرص ایباندرونیک اسید دراز بکشم؟
دراز کشیدن بلافاصله پس از مصرف می‌تواند باعث برگشت دارو به داخل مری و تحریک یا حتی زخم آن شود. به همین دلیل توصیه می‌شود پس از مصرف قرص، طبق دستور پزشک، مدتی در حالت نشسته یا ایستاده بمانید.
۰۲اگر یک نوبت مصرف ایباندرونیک اسید را فراموش کنم چه باید بکنم؟
به‌جای تصمیم شخصی یا جبران خودسرانه، با پزشک یا داروساز خود تماس بگیرید تا بر اساس نوع فرآورده (خوراکی یا تزریقی) بهترین راهکار را به شما بگوید. هرگز دو نوبت را هم‌زمان جبران نکنید.
۰۳آیا مصرف ایباندرونیک اسید همیشگی است یا در مقطعی قطع می‌شود؟
مدت درمان با این دارو را پزشک بر اساس وضعیت استخوانی و خطر شکستگی هر فرد تعیین می‌کند. در برخی بیماران، پزشک ممکن است پس از دوره‌ای طولانی از درمان، دوره‌ای استراحت از دارو را در نظر بگیرد. دربارهٔ ادامه یا قطع درمان، بدون مشورت با پزشک تصمیم نگیرید.
۰۴چرا پزشک پیش از شروع این دارو معاینهٔ دندان‌پزشکی می‌خواهد؟
بیس‌فسفونات‌ها به‌ندرت می‌توانند روند بهبود استخوان فک را پس از کارهای دندان‌پزشکی تهاجمی مانند کشیدن دندان تحت تأثیر قرار دهند. به همین دلیل توصیه می‌شود پیش از شروع درمان، وضعیت دندان‌ها بررسی و مشکلات احتمالی برطرف شود.
۰۵آیا لازم است همراه این دارو مکمل کلسیم و ویتامین D مصرف کنم؟
بسیاری از پزشکان برای اثربخشی بهتر درمان و پیشگیری از افت کلسیم خون، مصرف مکمل کلسیم و ویتامین D را همراه این دارو توصیه می‌کنند. نوع، نیاز و زمان‌بندی دقیق مصرف را باید پزشک شما مشخص کند، چون هم‌زمانی این مکمل‌ها با قرص ایباندرونیک اسید می‌تواند جذب آن را کم کند.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱۲ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۳ برند از ۳ سازنده، در گروه M05BA06. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.