دیکلوفناک اپولامین
دیکلوفناک اپولامین برچسبی پوستی از گروهِ داروهایِ ضدالتهابیِ غیراستروئیدی است که با اثرگذاریِ موضعی بر پوستِ محلِ درد، بدونِ نیاز به مصرفِ خوراکی، درد و التهاب را کاهش میدهد.
این برچسب بیشتر برایِ تسکینِ دردِ ناشی از رگبهرگشدگیِ خفیفِ مفاصل، کشیدگیِ عضلانی-تاندونی و کوفتگیِ ناشی از ضربههایِ جزئی، مانندِ پیچخوردگیِ مچِ پا، به کار میرود.
مهمترین نکته این است که این برچسب فقط باید روی پوستِ سالم و بدونِ زخم چسبانده شود و از تماس با چشم، غشاهایِ مخاطی و نورِ مستقیمِ آفتاب دور بماند؛ با وجودِ اثرِ عمدتاً موضعی، مقدارِ اندکی از دارو وارد جریانِ خون میشود که در بیماریِ قلبی، کلیوی یا گوارشی باید مدِنظر باشد.
اگر پوستِ زیرِ برچسب بهشدت ملتهب یا تاولزده شد، نشانههایِ آلرژیک مانندِ ورمِ صورت یا تنگیِ نفس دیدید، یا باردار هستید یا شیر میدهید، پیش از ادامهٔ مصرف حتماً با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
دیکلوفناک اپولامین که در ایران با نامِ تجاریِ فلکتور ای پی تیشوژل عرضه میشود، برچسبی چسبان و حاویِ دیکلوفناک بهشکلِ نمکِ اپولامین است که از ردهٔ داروهایِ ضدالتهابیِ غیراستروئیدی (Non-Steroidal Anti-Inflammatory Drug) برای استفادهٔ موضعی روی پوست ساخته شده است. دیکلوفناک با مهارِ آنزیمی بهنامِ سیکلواکسیژناز از ساختِ موادِ التهابزا در بدن بهنامِ پروستاگلاندین جلوگیری میکند و به این ترتیب درد و التهاب را کاهش میدهد. برخلافِ قرص یا کپسولِ دیکلوفناک که پس از خوردن در سراسرِ بدن پخش میشود، این برچسب دارو را بهآرامی و عمدتاً در پوست و بافتِ نرمِ زیرِ محلِ چسباندن آزاد میکند و مقدارِ بسیار کمتری از آن وارد جریانِ خون میشود. هدفِ اصلیِ این فرآورده، تسکینِ موضعیِ دردِ خفیف تا متوسطِ ناشی از آسیبهایِ سطحیِ عضلانی-اسکلتی است، بدونِ آنکه بیمار نیازِ چندانی به مصرفِ خوراکیِ مسکنهایِ ضدالتهابی داشته باشد.
موارد مصرف
- تسکینِ دردِ ناشی از رگبهرگشدگیِ خفیفِ مفاصل، مانندِ پیچخوردگیِ مچِ پا یا مچِ دست
- کاهشِ درد و التهابِ ناشی از کشیدگیِ عضلانی-تاندونی (کشیدگیِ عضله)
- تسکینِ دردِ کوفتگی و کبودیِ ناشی از ضربههایِ خفیفِ ورزشی یا حوادثِ روزمره
- کاهشِ التهابِ موضعیِ بافتِ نرم در محدودهٔ کوچکی از بدن، بهجایِ تکیه بر مسکنِ خوراکی
روش مصرف
این برچسب را روی پوستِ تمیز، خشک و سالمِ محلِ درد بچسبانید، بدونِ آنکه آن را ببُرید یا با باند و پانسمانِ محکم بپوشانید. از قرار دادنِ منبعِ گرما مانندِ کیسهٔ آبگرم یا پدِ گرمایشی روی محلِ برچسب و نیز از تابشِ مستقیمِ نورِ آفتاب به آن خودداری کنید، چون گرما میتواند جذبِ دارو را از پوست بیشتر کند. پس از چسباندنِ برچسب دستهایتان را کامل بشویید و پیش از این شستوشو از تماس با چشم و غشاهایِ مخاطی خودداری کنید. تعدادِ برچسبِ قابلِ استفاده در روز، محلِ دقیقِ مصرف و طولِ دورهٔ درمان را پزشک یا داروساز، بر اساسِ نسخه، تعیین میکند؛ اگر درد پس از دورهٔ معمولِ مصرف بهبود نیافت یا دوباره برگشت، بهجایِ ادامه یا تکرارِ خودسرانه، حتماً به پزشک مراجعه کنید.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
درد ناشی از رگبهرگشدگی خفیف مفاصل، مانند پیچخوردگی مچ پا یا مچ دست
فقط روی پوست سالم استفاده شود؛ هنگام حمام یا دوش، برچسب را بردارید.
درد و التهاب ناشی از کشیدگی عضلانیتاندونی
برچسب را روی پوست آسیبدیده، زخم یا ملتهب نچسبانید و برای کوتاهترین مدت لازم استفاده کنید.
درد و التهاب ناشی از کوفتگی و کبودی پس از ضربه خفیف
در صورت تشدید درد، تورم شدید یا برطرفنشدن علائم، ارزیابی پزشکی لازم است.
التهاب موضعی بافت نرم در ناحیهای محدود
همزمانی با سایر داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی بدون نظر پزشک توصیه نمیشود.
پیش از مصرف بدانید
- اگر پیشتر به دیکلوفناک، آسپیرین یا سایرِ داروهایِ ضدالتهابیِ غیراستروئیدی، یا هریک از اجزایِ این برچسب حساسیت داشتهاید، حتماً پیش از مصرف به پزشک یا داروساز بگویید.
- سابقهٔ زخمِ معده، خونریزیِ گوارشی، بیماریِ قلبی-عروقی، فشارِ خونِ بالا، یا بیماریِ کلیوی یا کبدی را با پزشک در میان بگذارید، چون حتی جذبِ اندکِ این دارو از راهِ پوست هم میتواند در این شرایط اهمیت داشته باشد.
- اگر سابقهٔ آسم، بهویژه آسمِ همراه با حساسیت به آسپیرین یا سایرِ ضدالتهابهایِ غیراستروئیدی دارید، حتماً پزشک را مطلع کنید.
- فهرستِ کاملِ داروها، مکملها و سایرِ فرآوردههایِ موضعیِ مصرفیتان را به پزشک یا داروساز بگویید.
- در صورتِ بارداری، قصدِ بارداری یا شیردهی، پیش از استفاده حتماً با پزشک مشورت کنید.
- این برچسب را روی پوستِ زخمی، عفونی، مبتلا به اگزما یا هرگونه ضایعهٔ پوستی نچسبانید.
عوارض احتمالی
- خارشِ پوست در محلِ برچسب
- قرمزیِ خفیفِ پوست در محلِ چسباندن
- سوزش یا احساسِ گرمایِ خفیف در محلِ مصرف
- خشکیِ پوست در ناحیهٔ برچسب
- بثوراتِ پوستیِ خفیف و موضعی
- تاول، پوستهپوستهشدن یا زخمِ گستردهٔ پوست در محلِ برچسب، که میتواند نشانهٔ واکنشِ پوستیِ شدید باشد؛ در این صورت برچسب را بردارید و به پزشک مراجعه کنید.
- ورمِ صورت، لب یا زبان، کهیرِ گسترده در سراسرِ بدن یا تنگیِ نفسِ ناگهانی، که نشانههایِ واکنشِ آلرژیکِ شدیدند؛ در این حالت با اورژانس تماس بگیرید.
- دردِ شدیدِ شکم، مدفوعِ سیاه یا استفراغِ خونی، که میتواند نشانهٔ خونریزیِ گوارشی باشد؛ در صورتِ بروز، فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- دردِ قفسهٔ سینه، تنگیِ نفس، ضعفِ ناگهانیِ یکطرفهٔ بدن یا مشکل در صحبتکردن، که نشانههایِ احتمالیِ مشکلاتِ قلبی-عروقیاند؛ در صورتِ بروز، فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- کاهشِ محسوسِ حجمِ ادرار یا ورمِ غیرمعمولِ پا و مچِ پا، که میتواند نشانهٔ اثر بر عملکردِ کلیه باشد؛ در این صورت به پزشک اطلاع دهید.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
اگرچه جذبِ دیکلوفناک از این برچسب به داخلِ خون بسیار کمتر از قرص یا کپسول است، همان مقدارِ اندک هم میتواند با برخی داروها تداخل داشته باشد. مصرفِ همزمان با داروهایِ رقیقکنندهٔ خون مانندِ وارفارین ممکن است خطرِ خونریزی را بیشتر کند؛ استفادهٔ همزمان با سایرِ مسکنهایِ ضدالتهابیِ غیراستروئیدیِ خوراکی یا موضعی، از جمله آسپیرین، معمولاً توصیه نمیشود چون اثرات و عوارض را جمع میکند. این دارو همچنین ممکن است با داروهایِ فشارِ خون مانندِ مهارکنندههایِ آنزیمِ مبدل، مسدودکنندههایِ گیرندهٔ آنژیوتانسین و ادرارآورها تداخل داشته باشد و اثرِ آنها را کم یا فشار روی کلیه را بیشتر کند، و نیز سطحِ خونیِ لیتیوم یا متوترکسات را بالا ببرد. فهرستِ کاملِ داروها و مکملهایت را به پزشک و داروساز بگو تا از هر تداخلِ احتمالی مطمئن شوید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
مصرفِ داروهایِ ضدالتهابیِ غیراستروئیدی از جمله دیکلوفناک، حتی بهشکلِ موضعی، معمولاً در سهماههٔ سومِ بارداری توصیه نمیشود، چون میتواند بر قلبِ جنین و مایعِ دورِ آن اثر بگذارد؛ در سهماههٔ اول و دوم نیز مصرفِ آن باید فقط با صلاحدیدِ پزشک و در کوتاهترین مدتِ لازم باشد. اگر باردار هستید یا قصدِ بارداری دارید، پیش از استفاده از این برچسب حتماً با پزشک مشورت کنید. دربارهٔ ترشحِ این دارو در شیرِ مادر پس از مصرفِ موضعی اطلاعاتِ دقیقی در دست نیست؛ به همین دلیل بهتر است در دورانِ شیردهی نیز مصرفِ آن را با پزشک یا داروساز در میان بگذارید، بهویژه اگر قرار است برچسب نزدیکِ ناحیهٔ سینه استفاده شود.
نگهداری
این برچسبها را در دمایِ اتاق و دور از رطوبت، گرمایِ زیاد و نورِ مستقیمِ آفتاب نگهداری کنید و همیشه دور از دسترسِ کودکان و حیواناتِ خانگی نگه دارید، چون حتی برچسبِ استفادهشده هم مقداری دارو در خود دارد. پیش از هر بار استفاده، تاریخِ انقضا را بررسی کنید. برچسبِ مصرفشده را طوری تا کنید که سطحِ چسبنده به خودش بچسبد و سپس آن را طبقِ راهنماییِ داروخانه دور بیندازید، نه در دسترسِ عمومی یا فاضلاب.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| برچسب پوستی | 1.3 % |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۱ برند از ۱ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا این برچسب همان اثرِ قرصِ دیکلوفناک را دارد؟
۰۲آیا میتوانم هنگامِ استفاده از این برچسب دوش بگیرم یا شنا کنم؟
۰۳اگر پوستِ زیرِ برچسب خیلی قرمز و خارشدار شد، چه کنم؟
۰۴آیا استفادهٔ همزمان از چند برچسب در چند نقطهٔ بدن اشکالی دارد؟
۰۵آیا این برچسب برایِ دردهایِ مزمن مانندِ آرتروز هم مناسب است؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۱ فرآوردهٔ ثبتشده، ۱ برند از ۱ سازنده، در گروه M02AA15. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.