بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · دستگاه تنفس

براکتانت

Beractant
رده ATC R07AAشکل تزریقیدوز 25 mg/1mLبرند در ایران ۲
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

براکتانت (Beractant) یک سورفکتانت طبیعی ریوی با منشأ ریه گاو است که ترکیب آن شبیه‌سازی سورفکتانت طبیعی ریه انسان طراحی شده است. هدف آن کمک به باز ماندن کیسه‌های هوایی ریه در نوزادانی است که هنوز سورفکتانت کافی خودشان را نساخته‌اند.

بیشتر برای چه؟

براکتانت بیشتر برای پیشگیری یا درمان سندرم دیسترس تنفسی در نوزادان نارس به کار می‌رود که ریه آن‌ها هنوز سورفکتانت کافی نساخته است. این دارو به باز شدن کیسه‌های هوایی ریه و آسان‌تر شدن تنفس نوزاد کمک می‌کند.

نکتهٔ ایمنی مهم

این دارو فقط در بخش مراقبت ویژه نوزادان و توسط تیم درمانی متخصص، مستقیماً داخل ریه نوزاد از طریق لوله تنفسی تجویز می‌شود؛ خانواده هرگز آن را در خانه استفاده نمی‌کند.

کِی با پزشک تماس بگیرید

خانواده باید بلافاصله با پزشک یا پرستار بالین صحبت کند اگر پس از تجویز دارو تغییر ناگهانی در رنگ پوست، تنفس یا ترشحات لوله تنفسی نوزاد دیده شود.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

Beractant
۰۲

معرفی دارو

براکتانت (Beractant) یک سورفکتانت طبیعی ریوی است که از بافت ریه گاو استخراج و با چند چربی و پروتئین اضافه غنی‌سازی می‌شود تا شباهت نزدیکی به سورفکتانت طبیعی ریه انسان داشته باشد. سورفکتانت لایه نازکی از چربی و پروتئین است که در کیسه‌های هوایی ریه کشش سطحی را کم می‌کند تا این کیسه‌ها در پایان بازدم بسته نشوند. در نوزادان بسیار نارس، ریه هنوز به اندازه کافی سورفکتانت خودش را نساخته و همین کمبود باعث سندرم دیسترس تنفسی (Respiratory Distress Syndrome) می‌شود، وضعیتی که با نام بیماری غشای هیالن هم شناخته می‌شود. براکتانت با جایگزینی موقت این ماده، ظرفیت ریه برای باز شدن و تبادل گاز را بهبود می‌بخشد. این دارو رده‌ای کاملاً اختصاصی نوزادان است و در بزرگسالان یا کودکان بزرگ‌تر کاربردی ندارد.

۰۳

موارد مصرف

  • پیشگیری از سندرم دیسترس تنفسی در نوزادان بسیار نارس و پرخطر، بلافاصله پس از تولد
  • درمان سندرم دیسترس تنفسی تشخیص داده‌شده (بیماری غشای هیالن) در نوزادان نارس
  • کمک به باز ماندن کیسه‌های هوایی ریه و بهبود تبادل اکسیژن و دی‌اکسید کربن
  • کاهش نیاز به تنظیمات شدید دستگاه تهویه مکانیکی در روزهای نخست زندگی نوزاد
۰۴

روش مصرف

براکتانت را خانواده تجویز نمی‌کند؛ این دارو را فقط پزشک یا تیم بخش مراقبت ویژه نوزادان، از طریق لوله تنفسی که از پیش در راه هوایی نوزاد جای‌گذاری شده، مستقیماً داخل ریه او می‌ریزد، معمولاً در چند وضعیت متفاوت بدن تا در هر دو ریه به طور یکنواخت پخش شود. تعداد دفعات و فاصله دوزها را پزشک نوزاد بر اساس وزن، سن حاملگی و پاسخ تنفسی نوزاد (اکسیژن خون، عکس قفسه سینه) تعیین می‌کند و ممکن است در ساعات یا روزهای بعد تکرار شود. در حین و پس از هر تجویز، ضربان قلب، اکسیژن خون و وضعیت لوله تنفسی نوزاد به طور پیوسته زیر نظر گرفته می‌شود. خانواده کافی است درباره روند درمان، تعداد دوزها و وضعیت کلی نوزاد با تیم درمانی در تماس باشد و هر پرسشی را که دارد مطرح کند.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

پیشگیری از سندرم دیسترس تنفسی در نوزادان نارس بسیار پرخطر

بزرگسالانکاربرد ندارد.
کودکان۱۰۰ میلی‌گرم بر کیلوگرم وزن هنگام تولد، معادل ۴ میلی‌لیتر بر کیلوگرم، به‌صورت داخل‌تراشه‌ای؛ نخستین دوز هرچه زودتر و ترجیحاً طی ۱۵ دقیقه پس از تولد.

فقط توسط تیم مجرب مراقبت از نوزاد و از راه لولهٔ تراشه تجویز شود.

درمان سندرم دیسترس تنفسی تشخیص‌داده‌شده در نوزادان نارس (بیماری غشای هیالن)

بزرگسالانکاربرد ندارد.
کودکان۱۰۰ میلی‌گرم بر کیلوگرم وزن هنگام تولد، معادل ۴ میلی‌لیتر بر کیلوگرم، به‌صورت داخل‌تراشه‌ای؛ نخستین دوز هرچه زودتر پس از تشخیص و ترجیحاً تا ۸ ساعتگی.

در صورت تداوم دیسترس تنفسی، دوزهای بعدی با فاصلهٔ حداقل ۶ ساعت داده می‌شوند؛ حداکثر ۴ دوز در ۴۸ ساعت نخست زندگی.

تنظیم دوز: دوز براکتانت بر اساس وزن هنگام تولد تعیین می‌شود؛ تعدیل روتین دوز در نارسایی کلیه یا کبد لازم نیست و در سالمندان کاربردی ندارد. مقدار و تکرار دقیق دوز را پزشک متخصص نوزادان بر اساس وضعیت تنفسی و پاسخ نوزاد تعیین می‌کند؛ بیش از ۴ دوز در ۴۸ ساعت نخست یا فاصلهٔ کمتر از ۶ ساعت توصیه نمی‌شود.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • سابقه هرگونه حساسیت یا واکنش غیرعادی در دوزهای قبلی همین دارو، در صورت وجود
  • ناهنجاری‌های مادرزادی ریه یا قلب در نوزاد، در صورت تشخیص پیش یا پس از تولد
  • سایر داروها یا اقداماتی که هم‌زمان برای نوزاد انجام می‌شود، مانند داروهای تنفسی، آنتی‌بیوتیک یا حمایت گردش خون
  • هرگونه خونریزی ریوی یا ناپایداری شدید قلبی‌عروقی در نوزاد که ممکن است زمان‌بندی دارو را تغییر دهد
  • سن دقیق حاملگی و وزن تولد نوزاد، زیرا نحوه و برنامه تجویز بر همین اساس تنظیم می‌شود
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • افت گذرای ضربان قلب (برادی‌کاردی) در حین تجویز
  • کاهش موقت اکسیژن خون یا رنگ‌پریدگی و کبودی گذرا حین دارو دادن
  • برگشت مقداری از دارو به داخل لوله تنفسی
  • بی‌ثباتی خفیف فشار خون حین یا پس از تجویز
  • افزایش گذرای نیاز نوزاد به اکسیژن یا تنظیمات دستگاه تنفسی، بلافاصله پس از دارو
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • خونریزی ریوی، یعنی دیده شدن ترشح خونی یا کف‌آلود در لوله تنفسی؛ باید فوراً به پزشک یا پرستار بالین اطلاع داده شود
  • افت ناگهانی و شدید اکسیژن خون یا ضربان قلب نوزاد حین یا پس از تجویز؛ نیازمند بررسی و مداخله فوری تیم درمانی است
  • انسداد لوله تنفسی با ترشحات؛ باید فوراً توسط تیم درمانی ساکشن یا در صورت نیاز تعویض شود
  • نشانه‌های پارگی هوا از ریه (پنوموتوراکس)، مانند افت ناگهانی اکسیژن و نامتقارن شدن صدای تنفس در دو طرف قفسه سینه؛ نیازمند بررسی فوری پزشک و اقدام درمانی سریع است

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

براکتانت مستقیماً درون ریه اثر می‌گذارد و بر خلاف داروهای خوراکی، تداخل غذایی یا الکلی برایش معنا ندارد؛ تداخل سیستمی شناخته‌شده مهمی هم با اغلب داروهای دیگر گزارش نشده است. با این حال تیم درمانی معمولاً تا مدتی پس از هر تجویز از ساکشن لوله تنفسی خودداری می‌کند تا داروی وارد شده به ریه از دست نرود، و آن را با سایر فرآورده‌های سورفکتانت مخلوط نمی‌کند. چون براکتانت به سرعت مقاومت ریه را تغییر می‌دهد، تنظیمات دستگاه تهویه و اکسیژن هم بلافاصله پس از هر دوز بازبینی می‌شود. با این همه، فهرست کامل داروها، مکمل‌ها و مداخله‌هایی که برای نوزاد انجام می‌شود باید همیشه در پرونده درمانی و در دسترس تیم پزشکی نوزاد باشد تا هماهنگی درمان حفظ شود.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

براکتانت به مادر در دوران بارداری یا شیردهی تجویز نمی‌شود؛ این دارو مستقیماً و فقط به نوزاد، آن هم پس از تولد و در بخش مراقبت ویژه، داده می‌شود، بنابراین پرسش‌های معمول درباره بارداری و شیردهی برای این دارو موضوعیت ندارد. آنچه واقعاً به دوران بارداری مربوط می‌شود، تصمیم‌های پزشکی پیش از زایمان زودرس است که تیم پزشک زنان برای کمک به رشد ریه جنین در نظر می‌گیرد؛ این تصمیم‌ها کاملاً جدا از براکتانت و بر عهده پزشک زنان و متخصص نوزادان است. مادر شیرده می‌تواند هرگونه نگرانی درباره شیردهی نوزاد بستری را با تیم درمانی نوزاد در میان بگذارد.

۱۰

نگهداری

براکتانت را خانواده در منزل نگهداری نمی‌کند؛ این دارو منحصراً در داروخانه بیمارستان، به صورت یخچالی (میان ۲ تا ۸ درجه سلسیوس) و دور از نور و یخ‌زدگی نگهداری می‌شود و پرستار یا داروساز بیمارستان پیش از هر تجویز، تاریخ انقضا و شرایط نگهداری آن را بررسی می‌کند. اگر خانواده درباره نگهداری یا منشأ ویال دارویی نوزادشان پرسشی دارد، می‌تواند مستقیماً از تیم درمانی بپرسد.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
تزریقی25 mg / 1mL
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۲ برند از ۶ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
سورونتا SURVANTA
1 VIAL in 1 BOX
Abbott Laboratories
تزریقی
سورونتا SURVANTA
1 VIAL, SINGLE-DOSE in 1 BOX · 1 AMPULE in 1 BOX · 1 BOTTLE in 1 BOX
Abbvie
تزریقی
برکسورف BERAKSURF
1 VIAL in 1 BOX
تک زیما دارو البرز
تزریقی
برکسورف BERAKSURF
1 VIAL in 1 BOX
روناک
تزریقی
برکسورف BERAKSURF
1 VIAL in 1 BOX
نیواد فارمد سلامت
تزریقی
برکسورف BERAKSURF
1 VIAL in 1 BOX
پرسیس ژن پار
تزریقی
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱چرا نوزاد نارس من به براکتانت نیاز دارد؟
در نوزادان بسیار نارس، ریه هنوز به اندازه کافی سورفکتانت طبیعی خودش را نساخته و همین کمبود باعث سندرم دیسترس تنفسی می‌شود. براکتانت این کمبود را موقتاً جبران می‌کند تا کیسه‌های هوایی ریه بازتر بمانند و تنفس و اکسیژن‌رسانی برای نوزاد آسان‌تر شود.
۰۲آیا یک دوز براکتانت کافی است یا باید تکرار شود؟
بسته به وزن، سن حاملگی و پاسخ تنفسی نوزاد، ممکن است بیش از یک دوز در ساعات یا روزهای بعد لازم شود. تصمیم تکرار دوز کاملاً با پزشک نوزاد و بر اساس نتایج اکسیژن خون و عکس قفسه سینه گرفته می‌شود.
۰۳آیا درست است که براکتانت از گاو گرفته می‌شود؟ آیا این موضوع خطری برای نوزاد دارد؟
بله، براکتانت از بافت ریه گاو استخراج و در فرایندی کنترل‌شده خالص‌سازی می‌شود تا از نظر ترکیب به سورفکتانت طبیعی انسان نزدیک باشد. این فرآورده سال‌هاست در نوزادان به کار می‌رود و ایمنی آن در همین کاربرد نوزادی بررسی شده است؛ هرگونه نگرانی خاص را می‌توان با پزشک نوزاد در میان گذاشت.
۰۴چرا بعد از تجویز براکتانت ضربان قلب یا اکسیژن نوزاد موقتاً افت می‌کند؟
این افت گذرا در حین تجویز شایع است، زیرا دارو مستقیماً داخل راه هوایی نوزاد ریخته می‌شود و ممکن است لحظاتی جریان هوا را مختل کند. تیم درمانی نوزاد را در همین لحظات به دقت زیر نظر دارد و در صورت نیاز فوراً مداخله می‌کند.
۰۵آیا نوزاد من بعد از دریافت براکتانت دیگر به دستگاه تنفسی نیاز ندارد؟
در بیشتر موارد هنوز به حمایت تنفسی یا دستگاه تهویه نیاز است، هرچند تنظیمات آن معمولاً پس از پاسخ دادن ریه به دارو کم‌کم کاهش می‌یابد. سرعت این کاهش کاملاً به وضعیت بالینی نوزاد بستگی دارد و تیم درمانی آن را مرحله به مرحله تصمیم می‌گیرد.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۲۱ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۲ برند از ۶ سازنده، در گروه R07AA. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.