پریلوکائین/فلیپرسین
پریلوکائین/فلیپرسین یک بیحسکنندهٔ موضعی تزریقی برای دندانپزشکی است. پریلوکائین انتقال پیام درد را موقتاً در عصب متوقف میکند و فلیپرسین با آهستهکردن جذب آن، به دوام بیحسی کمک میکند.
برای بیحسی نفوذی یا بلوک عصبی در درمانهای معمول دندانپزشکی و برخی جراحیهای دهان و دندان به کار میرود.
این فرآورده فقط باید توسط دندانپزشک یا کادر درمانی آموزشدیده تزریق شود. کبود یا خاکستریشدن لبها و ناخنها، تنگی نفس، ضعف شدید یا گیجی پس از تزریق میتواند نشانهٔ متهموگلوبینمی باشد و نیاز به اقدام فوری دارد.
پیش از تزریق، کمخونی یا بیماری خونی، سابقهٔ واکنش به بیحسی، بیماری قلبی، فشارخون شدید، صرع، بیماری کبد یا کلیه، بارداری و همهٔ داروهایتان را اعلام کنید. تشنج، بیهوشی یا مشکل تنفس پس از تزریق نیازمند مراجعهٔ فوری به اورژانس است.
مواد مؤثره
این فرآورده ترکیبی است و از موادِ مؤثرهٔ زیر ساخته شده (برای دیدنِ هر ماده، روی آن بزنید):
معرفی دارو
پریلوکائین/فلیپرسین یک محلول تزریقی برای بیحسی موضعی در دندانپزشکی است و در ردهٔ بیحسکنندههای موضعی آمیدیِ گروه داروهای دستگاه عصبی قرار میگیرد. پریلوکائین هیدروکلراید با مهار موقت انتقال پیام در رشتههای عصبی، پیام درد را متوقف میکند. فلیپرسین یک تنگکنندهٔ عروق است که جذب پریلوکائین را از محل تزریق آهستهتر و اثر بیحسی را طولانیتر میکند. در فرآوردهٔ موردنظر، هر میلیلیتر حاوی ۳۰ میلیگرم پریلوکائین هیدروکلراید و ۰٫۵۴ میکروگرم فلیپرسین است.
موارد مصرف
- بیحسی نفوذی دندان و بافتهای اطراف
- بیحسی بلوک عصبی در فک
- بیحسی برای درمانهای معمول مانند ترمیم، کشیدن دندان یا درمان ریشه
- بیحسی در جراحیهای دهان و دندان
روش مصرف
این دارو فقط توسط دندانپزشک یا کادر درمانی آموزشدیده و بهصورت تزریق در ناحیهٔ درمان استفاده میشود و برای خودتزریقی نیست. مقدار و تعداد تزریق بر پایهٔ نوع و محل کار، روش بیحسی، سن و وزن و وضعیت پزشکی تعیین میشود؛ تزریق باید آهسته و با بررسی برگشت خون انجام شود تا خطر ورود ناخواسته به رگ کمتر شود. پس از تزریق، تا بازگشت حس طبیعی، لب و زبان و گونه را نجوید و از غذای داغ یا نوشیدنی داغ پرهیز کنید. اگر بیحسی یا گزگز بیش از زمان مورد انتظار ماند، به دندانپزشک اطلاع دهید.
پیش از مصرف بدانید
- اگر قبلاً به پریلوکائین، فلیپرسین یا هر بیحسکنندهٔ موضعی آمیدی واکنش حساسیتی داشتهاید، پیش از تزریق اطلاع دهید.
- کمخونی، سابقهٔ متهموگلوبینمی یا بیماریهای هموگلوبین را اعلام کنید؛ این شرایط میتوانند خطر اختلال حمل اکسیژن در خون را بیشتر کنند.
- بیماری قلبی شدید، ضربان قلب بسیار کند، اختلال هدایت قلب، فشارخون شدید یا درماننشده، صرع و مشکلات تنفسی نیازمند ارزیابی پیش از تزریقاند.
- این فرآورده برای نوزادان مناسب نیست؛ در کودکان، سالمندان، افراد کموزن یا ضعیف و بیماران مبتلا به بیماری کبد یا کلیه، انتخاب مقدار و پایش باید با دقت بیشتری انجام شود.
- اگر محل تزریق ملتهب یا عفونی است، به دندانپزشک اطلاع دهید؛ بیحسی در چنین ناحیهای ممکن است ضعیفتر عمل کند.
- بارداری یا شیردهی و فهرست همهٔ داروها، مکملها و بیحسکنندههای دیگری را که اخیراً دریافت کردهاید اعلام کنید.
عوارض احتمالی
- درد، سوزش، حساسیت یا کبودی خفیف در محل تزریق
- بیحسی موقت لب، زبان، گونه یا سقف دهان؛ این اثر معمولاً بخشی از اثر مورد انتظار داروست
- سرگیجه یا احساس سبکی سر
- سردرد یا تهوع خفیف
- لرزش، تعریق یا احساس اضطراب گذرا، بهویژه هنگام ترس از تزریق
- کبود یا خاکستریشدن لبها و ناخنها، تنگی نفس، ضعف شدید، سردرد یا گیجی میتواند نشانهٔ متهموگلوبینمی باشد؛ فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- کهیر گسترده، خارش شدید همراه با تورم صورت، لب، زبان یا گلو، خسخس، دشواری تنفس یا غش نشانهٔ واکنش حساسیتی شدید است؛ با اورژانس تماس بگیرید.
- طعم فلزی، بیحسی اطراف دهان، اختلال دید یا شنوایی، بیقراری شدید، لرزش، خوابآلودگی شدید، تشنج یا اختلال تنفس میتواند نشانهٔ سمیت دارو باشد؛ همان لحظه به دندانپزشک اطلاع دهید و در نشانههای شدید فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- افت فشار شدید، ضربان بسیار کند یا نامنظم، درد قفسهٔ سینه یا غش نیازمند ارزیابی فوری است؛ فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
- بیحسی، گزگز یا اختلال حس که پس از زمان معمول برطرف نشود یا بدتر شود، باید در اسرع وقت با دندانپزشک یا پزشک بررسی شود.
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
فهرست کامل داروها و مکملهایتان را به پزشک و داروساز بگویید. داروهایی که خطر متهموگلوبینمی را بالا میبرند، مانند کوتریموکسازول، داپسون، برخی داروهای ضدمالاریا و بعضی ترکیبات نیتراتی یا نیتریتی، ممکن است خطر پریلوکائین را بیشتر کنند. مصرف همزمان با بیحسکنندههای موضعی دیگر، بهویژه داروهای همگروه آمیدی، یا برخی داروهای ضدآریتمی مانند مکسیلتین میتواند سمیت دارو را افزایش دهد. تداخل غذایی مشخصی شناخته نشده است؛ بااینحال تا برطرفشدن بیحسی یا سرگیجه، الکل مصرف نکنید و اگر داروی آرامبخش هم گرفتهاید، از الکل پرهیز کامل داشته باشید. فلیپرسین اثر تنگکنندهٔ عروق دارد؛ فشارخون شدید یا بیماری قلبی را پیشاپیش اعلام کنید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
اگر باردارید یا احتمال بارداری دارید، پیش از تزریق اطلاع دهید. پریلوکائین برای اقدامات دندانپزشکی در بارداری استفاده شده و شواهدی از افزایش آسیب جنینی گزارش نشده است، اما در اوایل بارداری باید ضرورت درمان و فایده و خطر آن سنجیده شود؛ مصرف زیاد میتواند متهموگلوبینمی مادر و جنین ایجاد کند. پریلوکائین وارد شیر مادر میشود، ولی در مقدارهای معمول دندانپزشکی معمولاً انتظار اثر مهمی بر شیرخوار نمیرود؛ دربارهٔ ورود فلیپرسین به شیر اطلاعات کافی وجود ندارد.
نگهداری
در دمای کمتر از ۲۵ درجهٔ سانتیگراد و دور از نور، در بستهبندی اصلی و دور از دسترس کودکان نگهداری شود. تاریخ انقضا و سلامت محلول را پیش از مصرف بررسی کنید؛ فرآوردهٔ تغییررنگداده یا کارتریج ترکخورده استفاده نشود. این فرآورده برای یک بیمار و یک نوبت است و باقیمانده پس از بازشدن نباید دوباره استفاده شود.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| تزریقی | 30 mg / 1mL |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۵ برند از ۳ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱آیا پریلوکائین/فلیپرسین همان بیحسی دندانپزشکی است؟
۰۲فلیپرسین چه نقشی در این دارو دارد؟
۰۳آیا این دارو برای افراد دارای فشارخون بالا بهتر است؟
۰۴بعد از تزریق چه زمانی میتوانم غذا بخورم؟
۰۵آیا این دارو میتواند لبها را آبی کند؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۷ فرآوردهٔ ثبتشده، ۵ برند از ۳ سازنده، در گروه N01BB54. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.