اکسی‌بوتینین

اکسی‌بوتینین (Oxybutynin) دارویی از گروه داروهای آنتی‌کولینرژیک (ضدموسکارینی) و در ردهٔ داروهای ادراری-تناسلی است. این دارو با مهار گیرنده‌های موسکارینیِ عضلهٔ مثانه، انقباض‌های ناخواسته و بیش‌ازحد آن را کاهش می‌دهد و ظرفیت نگهداری ادرار در مثانه را افزایش می‌دهد. هدف اصلی از مصرف آن، کنترل علائم مثانهٔ بیش‌فعال مانند فوریت و تکرر ادرار و بی‌اختیاری ادراری است. این دارو معمولاً به شکل قرص و تنها با نسخهٔ پزشک مصرف می‌شود و بهبود محسوسِ علائم معمولاً پس از چند هفته مصرف منظم ظاهر می‌شود.

اکسی‌بوتینین معمولاً به‌صورت قرص و طبق برنامه‌ای که پزشک تعیین می‌کند مصرف می‌شود؛ بهتر است هر روز در ساعت‌های مشخص و دقیقاً طبق دستور نسخه مصرف شود تا اثر آن پایدار بماند. این دارو را می‌توان با غذا یا بدون غذا خورد، هرچند مصرف همراه غذا گاهی ناراحتی خفیف معده را کم می‌کند؛ قرص را با یک لیوان آب کامل ببلعید، نه خرد یا جویده. تعداد نوبت‌های مصرف و مدت درمان را فقط پزشک بر اساس شرایط شما تعیین می‌کند و نباید بدون مشورت او مقدار مصرف را تغییر داد یا در صورت طولانی‌بودن دورهٔ درمان، آن را ناگهان قطع کرد. اگر یک نوبت مصرف فراموش شد، طبق راهنمایی داروساز عمل کنید و برای جبران، دو نوبت را با هم مصرف نکنید. از آنجا که این دارو تعریق بدن را کم می‌کند، در هوای گرم یا هنگام فعالیت بدنی سنگین باید احتیاط بیشتری کرد.

اکسی‌بوتینین می‌تواند با سایر داروهای دارای اثر آنتی‌کولینرژیک، مانند برخی داروهای ضدحساسیت، ضدافسردگی‌ها، ضدروان‌پریشی‌ها و سایر داروهای ضداسپاسم مثانه، اثر هم‌افزا داشته باشد و عوارضی مانند خشکی دهان، یبوست یا گیجی را تشدید کند. مصرف هم‌زمان با الکل یا داروهای آرام‌بخش و خواب‌آور نیز می‌تواند خواب‌آلودگی و کاهش هوشیاری را بیشتر کند، به‌همین دلیل در این دوره رانندگی و کار با ماشین‌آلات باید با احتیاط انجام شود. برخی داروهای ضدقارچ و آنتی‌بیوتیک‌های خاص هم ممکن است غلظت خونیِ اکسی‌بوتینین را افزایش دهند. برای پیشگیری از هرگونه تداخل، فهرست کامل داروها، مکمل‌ها و داروهای گیاهیِ مصرفی خود را به پزشک و داروساز بگویید.