لوراسیدون
لوراسیدون یک داروی ضدروانپریشیِ نسل دوم (آتیپیک) است که با تعدیلِ گیرندههای دوپامین و سروتونین در مغز، تعادلِ روانی را بازمیگرداند.
این دارو بیشتر برای کنترلِ نشانههای اسکیزوفرنی و درمانِ دورههای افسردگی در اختلال دوقطبی نوع یک بهکار میرود.
لوراسیدون باید همیشه همراه با غذا مصرف شود، در غیرِ این صورت جذبِ آن بهشدت کاهش مییابد؛ تغییر یا قطعِ دوز فقط باید زیرِ نظرِ پزشک انجام گیرد.
اگر تبِ بالا، سفتیِ شدیدِ عضلانی، حرکاتِ غیرارادی، تغییرِ ناگهانی در خلق یا افکارِ آسیب به خود پدید آمد، بیدرنگ با پزشک تماس بگیرید یا به اورژانس مراجعه کنید.
مواد مؤثره
مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):
معرفی دارو
لوراسیدون (که در ایران با نامِ تجاریِ لاتودا نیز شناخته میشود) یک داروی ضدروانپریشیِ نسل دوم (آتیپیک) از ردهٔ داروهای اثرگذار بر دستگاه عصبی مرکزی است. این دارو با تعدیلِ فعالیتِ گیرندههای دوپامین و سروتونین در مغز، افکارِ آشفته، توهم و بیثباتیِ خلقی را کاهش میدهد. کاربردِ اصلیِ آن، کنترلِ نشانههای اسکیزوفرنی و نیز درمانِ دورههای افسردگی در اختلالِ دوقطبی نوع یک است. اثرِ آن معمولاً تدریجی است و طیِ چند هفته مصرفِ منظم آشکار میشود، نه بلافاصله. یکی از ویژگیهای مهمِ این دارو آن است که باید همراه با غذا مصرف شود تا جذبِ کافی داشته باشد.
موارد مصرف
- کنترلِ نشانههای اسکیزوفرنی مانندِ توهم و هذیان
- درمانِ دورههای افسردگی در اختلالِ دوقطبی نوع یک
- درمانِ کمکی همراه با لیتیوم یا والپروات در افسردگیِ دوقطبی
- کمک به پیشگیری از عودِ نشانههای روانپریشی در درمانِ نگهدارنده
روش مصرف
لوراسیدون باید همراه با غذا (دستکم یک وعدهٔ سبک) مصرف شود، زیرا خالی بودنِ معده جذبِ آن را بهشدت کاهش میدهد و اثربخشیِ دارو را پایین میآورد. بهتر است هر روز در یک ساعتِ مشخص، معمولاً عصر یا شب، مصرف شود تا سطحِ دارو در بدن یکنواخت بماند. تعیینِ مقدارِ دقیق و مدتِ درمان تنها بر عهدهٔ پزشک است و باید دقیقاً طبقِ نسخه رعایت شود؛ در صورتِ فراموشیِ یک نوبت، نباید دو برابر مصرف شود. حتی اگر حالِ فرد بهتر شد، قطعِ ناگهانیِ دارو بدونِ مشورت با پزشک توصیه نمیشود، زیرا ممکن است نشانهها بازگردند.
دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری
اسکیزوفرنی؛ کنترل نشانههای روانپریشی مانند توهم و هذیان
هر نوبت همراه غذا، دستکم ۳۵۰ کیلوکالری، مصرف شود؛ حداکثر روزانه در بزرگسالان ۱۶۰ و در نوجوانان ۸۰ میلیگرم است.
دورهٔ افسردگی در اختلال دوقطبی نوع یک، بهصورت تکدارویی
همراه غذا، دستکم ۳۵۰ کیلوکالری، مصرف شود؛ حداکثر روزانه در بزرگسالان ۱۲۰ و در کودکان و نوجوانان ۸۰ میلیگرم است.
دورهٔ افسردگی در اختلال دوقطبی نوع یک، همراه با لیتیوم یا والپروات
فقط در بزرگسالان بهعنوان درمان کمکی همراه لیتیوم یا والپروات؛ همراه غذا، دستکم ۳۵۰ کیلوکالری، مصرف شود و از ۱۲۰ میلیگرم در روز بیشتر نشود.
پیشگیری از عود نشانههای روانپریشی در درمان نگهدارنده
درمان طولانیمدت است و نیاز به ادامهٔ آن باید دورهای ارزیابی شود؛ دارو را ناگهانی قطع نکنید و هر نوبت را همراه غذا مصرف کنید.
پیش از مصرف بدانید
- سابقهٔ حساسیت به لوراسیدون یا سایر داروهای ضدروانپریشی
- بیماریهای قلبیعروقی، فشارِ خونِ پایین یا سابقهٔ سکته
- دیابت یا سابقهٔ خانوادگیِ دیابت و اختلالاتِ چربیِ خون
- بیماریِ کبدی یا کلیوی
- سابقهٔ تشنج، پارکینسون یا زوالِ عقل، بهویژه در سالمندان
- بارداری، شیردهی یا برنامهریزی برای بارداری
عوارض احتمالی
- خوابآلودگی
- تهوع
- بیقراری یا احساسِ نیاز به حرکتِ مداوم (آکاتزی)
- سرگیجه
- بیخوابی یا اضطرابِ خفیف
- افزایشِ بزاق یا خشکیِ دهان
- حرکاتِ غیرارادی و مکررِ صورت، زبان یا اندامها (احتمالِ دیسکینزیِ دیررس) — به پزشک اطلاع دهید
- تبِ بالا، سفتیِ شدیدِ عضلات، تعریقِ زیاد و گیجی (نشانهٔ احتمالیِ سندرمِ بدخیمِ نورولپتیک) — فوراً به اورژانس مراجعه کنید
- افکار یا رفتارِ مرتبط با آسیب به خود، بهویژه در نوجوانان و جوانان — بیدرنگ با پزشک تماس بگیرید یا به اورژانس مراجعه کنید
- تشنج یا از دست دادنِ ناگهانیِ هوشیاری — با اورژانس تماس بگیرید
- نشانههای قندِ خونِ بالا مانندِ تشنگیِ شدید، تکرر ادرار یا خستگیِ غیرعادی — به پزشک اطلاع دهید
- غش یا سرگیجهٔ شدید هنگامِ ایستادنِ ناگهانی — با پزشک در میان بگذارید
در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
تداخلهای دارویی
لوراسیدون عمدتاً در کبد و از راهِ آنزیمِ سیتوکروم پی۴۵۰ (CYP3A4) متابولیزه میشود؛ بنابراین مصرفِ همزمان با داروهای مهارکنندهٔ قویِ این آنزیم (مانندِ برخی داروهای ضدقارچ یا آنتیبیوتیکهای خاص) یا محرکهای قویِ آن (مانندِ برخی داروهای ضدتشنج) میتواند اثرِ لوراسیدون را بهشدت تغییر دهد و معمولاً باید اجتناب شود. مصرفِ همزمان با الکل، آرامبخشها، مسکنهای اپیوییدی یا سایر داروهای خوابآور میتواند خوابآلودگی و کاهشِ هوشیاری را تشدید کند. ترکیب با داروهای پایینآورندهٔ فشارِ خون نیز ممکن است افتِ فشار هنگامِ ایستادن را بیشتر کند. فهرستِ کاملِ داروها، مکملها و گیاهانِ داروییِ مصرفیتان را حتماً به پزشک و داروساز بگویید.
بارداری و شیردهی
بارداری و شیردهی
مصرفِ لوراسیدون در بارداری تنها در صورتی توصیه میشود که پزشک منافعِ آن را بیشتر از خطرهای احتمالی بداند؛ مصرف در سهماههٔ آخرِ بارداری ممکن است در نوزاد نشانههایی مانندِ لرزش، سفتیِ عضلانی یا مشکل در تغذیه ایجاد کند که نیازمندِ مراقبتِ پزشکی است. این دارو به مقدارِ کم در شیرِ مادر ترشح میشود؛ تصمیم دربارهٔ ادامهٔ شیردهی در دورانِ مصرفِ آن باید با مشورتِ پزشک و با در نظر گرفتنِ وضعیتِ مادر و نوزاد گرفته شود.
نگهداری
لوراسیدون را در دمای اتاق و دور از رطوبت، نورِ مستقیم و گرمای زیاد نگهداری کنید. قرصها را در بستهٔ اصلی و دور از دسترسِ کودکان نگه دارید و پیش از هر مصرف، تاریخِ انقضا را بررسی کنید. داروی تاریخگذشته یا اضافی را طبقِ راهنماییِ داروخانه دور بریزید، نه در زبالهٔ خانگیِ معمولی یا فاضلاب.
شکلها و دوزهای ثبتشده
| شکل دارویی | دوز / قدرت ثبتشده |
|---|---|
| قرص | 40 mg |
برندها و فرآوردههای موجود در ایران
۱ برند از ۱ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.
پرسشهای پرتکرار
۰۱چرا باید لوراسیدون را حتماً همراه با غذا مصرف کرد؟
۰۲اثرِ لوراسیدون چهقدر طول میکشد تا مشخص شود؟
۰۳آیا لوراسیدون باعثِ افزایشِ وزن میشود؟
۰۴اگر یک نوبتِ مصرفِ لوراسیدون را فراموش کنم چه کنم؟
۰۵آیا مصرفِ لوراسیدون همراه با گریپفروت مشکلی دارد؟
اینجا جای نسخهٔ پزشک را نمیگیرد
اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.
منبع و بازبینی
این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۲ فرآوردهٔ ثبتشده، ۱ برند از ۱ سازنده، در گروه N05AE05. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.
بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶
نامهای تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست میشوند.