دیازپام

دیازپام یکی از شناخته‌شده‌ترین داروهای گروه بنزودیازپین‌هاست که از دههٔ ۱۹۶۰ با نام تجاری والیوم شناخته می‌شود. این دارو با تقویتِ اثر گابا، یک انتقال‌دهندهٔ عصبی مهاری در مغز، فعالیت دستگاه عصبی مرکزی را کاهش می‌دهد و به همین دلیل اثرات ضداضطراب، آرام‌بخش، شل‌کنندهٔ عضلانی و ضدتشنج دارد. اثر آن نسبتاً طولانی و پایدار است، به همین سبب هم برای آرام‌کردن کوتاه‌مدتِ اضطراب و هم در برخی شرایط اورژانسی مانند تشنج کاربرد دارد. در ایران، دیازپام در شکل‌های قرص، تزریقی و شیاف و با نام‌های دیازپام و والیوم در دسترس است. این صفحه جنبهٔ آموزشی دارد و جایگزین ویزیت، تشخیص یا تجویز پزشک نیست.

دیازپام را می‌توان با یا بدون غذا مصرف کرد، اما بهتر است هر بار در ساعت‌های مشخصی و طبق برنامه‌ای که پزشک تعیین کرده میل شود تا اثر آن یکنواخت‌تر باشد. شکل تزریقی معمولاً توسط کادر درمان و در محیط بالینی تجویز می‌شود و شکل شیاف نیز باید دقیقاً طبق راهنمایی پزشک یا داروساز استفاده شود. طول دورهٔ درمان و تعداد دفعات مصرف را فقط پزشک بر اساس شرایط شما مشخص می‌کند؛ نباید بدون هماهنگی با او دوز را تغییر داد یا مصرف را زودتر از موعد و به‌طور ناگهانی قطع کرد، چون به‌ویژه پس از مصرف طولانی‌مدت این کار می‌تواند خطرناک باشد. اگر نوبتی از دارو فراموش شد، دربارهٔ نحوهٔ جبران آن از پزشک یا داروساز بپرسید.

دیازپام با الکل و سایر داروهای آرام‌بخش، خواب‌آور یا شل‌کنندهٔ عضلانی تداخل مهمی دارد؛ مصرف هم‌زمان آن‌ها می‌تواند خواب‌آلودگی، گیجی و در موارد شدید مشکل تنفسی خطرناکی ایجاد کند. ترکیب آن با مسکن‌های اپیوئیدی به‌ویژه پرخطر است و تنها باید با احتیاط زیاد و زیرنظر پزشک انجام شود. برخی داروهای ضدقارچ، برخی آنتی‌بیوتیک‌ها و داروهای کاهندهٔ اسید معده نیز ممکن است غلظت دیازپام در خون را تغییر دهند. فهرست کامل داروها و مکمل‌های مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز اطلاع دهید تا خطر تداخل بررسی و در صورت نیاز دوز تنظیم شود.