بروشور یک مرجع آموزشی است و جای پزشک را نمی‌گیرد.در موارد اورژانسی فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
بروشورمرجع فارسی بروشور دارو
بروشور دارویی · مغز و اعصاب

دزیپرامین

Desipramine Hydrochloride
رده ATC N06AA01شکل قرصدوز 25 mgبرند در ایران ۳
پاسخ کوتاه۴ چیزی که باید بدانید
این دارو چیست؟

دزیپرامین دارویی ضدافسردگی از خانوادهٔ سه‌حلقه‌ای‌هاست که با تنظیم برخی پیام‌رسان‌های عصبی مغز، به‌ویژه نوراپی‌نفرین، به بهبود خلق‌وخو کمک می‌کند.

بیشتر برای چه؟

این دارو بیشتر برای درمان افسردگی در بزرگسالان تجویز می‌شود و گاهی پزشک آن را برای برخی دردهای عصبی مزمن نیز به کار می‌برد.

نکتهٔ ایمنی مهم

دزیپرامین می‌تواند بر ریتم قلب اثر بگذارد و در مصرف بیش‌ازحد بسیار خطرناک است؛ ترکیب آن با داروهای مهارکنندهٔ مونوآمین‌اکسیداز ممنوع است.

کِی با پزشک تماس بگیرید

اگر بیماری قلبی دارید، افکار خودآزاری یا خودکشی در شما پدید آمد، یا قصد تغییر یا قطع مصرف دارو را دارید، پیش از هر اقدامی با پزشک خود مشورت کنید.

۰۱

مواد مؤثره

مادهٔ مؤثرهٔ این دارو (نام انگلیسی، مطابق ثبت رسمی):

Desipramine
۰۲

معرفی دارو

دزیپرامین یکی از داروهای ضدافسردگی سه‌حلقه‌ای (Tricyclic Antidepressant) است که برخلاف بسیاری از داروهای هم‌خانواده‌اش، عمدتاً بر بازجذب نوراپی‌نفرین اثر می‌گذارد و اثر کمتری بر سروتونین دارد. همین ویژگی سبب شده در مقایسه با برخی ضدافسردگی‌های سه‌حلقه‌ای قدیمی‌تر، کمی محرک‌تر و کم‌خواب‌آورتر باشد. هدف اصلی مصرف این دارو، بهبود خلق‌وخو، انرژی و کارکرد روزمرهٔ فردی است که دچار افسردگی شده است. اثر آن معمولاً به‌تدریج و پس از چند هفته مصرف منظم نمایان می‌شود، نه بلافاصله پس از شروع درمان.

۰۳

موارد مصرف

  • درمان افسردگی اساسی در بزرگسالان
  • تسکین برخی دردهای عصبی مزمن (نوروپاتیک)، به تشخیص و تجویز پزشک
  • کمک به بهبود نشانه‌هایی مانند بی‌انگیزگی، افت انرژی و اختلال خواب در دورهٔ افسردگی
  • ادامهٔ درمان برای پیشگیری از بازگشت (عود) نشانه‌های افسردگی، طبق تشخیص پزشک
۰۴

روش مصرف

دزیپرامین را دقیقاً طبق دستور و زمان‌بندی پزشک، هر روز در ساعت مشخصی مصرف کنید تا سطح دارو در بدن یکنواخت بماند؛ پزشک بر اساس شرایط شما زمان مصرف صبح یا شب را تعیین می‌کند. این دارو را معمولاً می‌توان با یا بدون غذا مصرف کرد، مگر آنکه دستور دیگری داده شده باشد. اثر ضدافسردگی دزیپرامین معمولاً به‌تدریج و پس از چند هفته مصرف منظم نمایان می‌شود، پس حتی در روزهایی که حال بهتری دارید، طبق برنامه مصرف را ادامه دهید. هرگز مصرف این دارو را بدون هماهنگی با پزشک ناگهان قطع نکنید، چون این کار می‌تواند نشانه‌هایی مانند تهوع، سردرد، بی‌قراری یا اختلال خواب ایجاد کند؛ در صورت نیاز به قطع مصرف، پزشک معمولاً دوز را به‌تدریج کاهش می‌دهد.

مقدار و زمان مصرف را فقط از نسخه، بروشور رسمی و داروساز بگیرید؛ این متن جای دستور مصرف نیست.
۰۵

دوز و روش مصرف بر پایهٔ بیماری

مقادیرِ زیر عمومی و نمونه‌اند؛ دوزِ دقیق را پزشک بر پایهٔ سن، وزن، شدتِ بیماری و وضعیتِ کبد و کلیه تعیین می‌کند — خوددرمانی نکنید.

افسردگی اساسی در بزرگسالان

بزرگسالان۱۰۰ تا ۲۰۰ میلی‌گرم در روز، در یک نوبت یا در دوزهای تقسیم‌شده؛ در موارد شدید، افزایش تدریجی تا ۳۰۰ میلی‌گرم در روز.

با غذا یا بدون غذا مصرف می‌شود؛ افزایش مقدار باید تدریجی باشد. مقادیر بالا معمولاً به نظارت نزدیک و پایش نوار قلب نیاز دارند.

ادامهٔ درمان افسردگی برای پیشگیری از عود

بزرگسالانپس از بهبود، کمترین مقدار مؤثر، معمولاً در یک نوبت روزانه؛ مدت ادامهٔ درمان بر اساس پاسخ بیمار و خطر عود تعیین می‌شود.

هدف، حفظ بهبودی با کمترین مقدار مؤثر است؛ درمان را بدون نظر پزشک ناگهانی قطع نکنید.

تنظیم دوز: این مقادیر کلی‌اند و جایگزین نسخه نیستند؛ پزشک مقدار دقیق را بر اساس سن، وزن، شدت بیماری و عملکرد کلیه و کبد تعیین می‌کند. در سالمندان و بیماران مبتلا به اختلال عملکرد کلیه یا کبد، معمولاً شروع با مقدار کمتر، افزایش آهسته و پایش دقیق لازم است؛ در سالمندان مقادیر بیش از ۱۵۰ میلی‌گرم در روز توصیه نمی‌شود. حداکثر مقدار توصیه‌شده برای بزرگسالان ۳۰۰ میلی‌گرم در روز است و بیشتر از آن توصیه نمی‌شود.
۰۶

پیش از مصرف بدانید

  • اگر به دزیپرامین یا سایر ضدافسردگی‌های سه‌حلقه‌ای حساسیت دارید، به پزشک اطلاع دهید.
  • سابقهٔ بیماری قلبی (به‌ویژه اختلال ریتم قلب یا حملهٔ قلبی اخیر)، صرع، گلوکوم (آب‌سیاه چشم) یا مشکلات ادراری مانند بزرگی پروستات را با پزشک در میان بگذارید.
  • اگر تا کنون افکار خودآزاری، خودکشی یا اختلال دوقطبی داشته‌اید، پزشک باید از آن مطلع باشد.
  • فهرست کامل داروها، مکمل‌ها و گیاهان دارویی مصرفی خود، به‌ویژه داروهای مهارکنندهٔ مونوآمین‌اکسیداز، را به پزشک اطلاع دهید.
  • در بارداری، شیردهی، سالمندی و برای مصرف در کودکان و نوجوانان، تصمیم دربارهٔ این دارو باید با ارزیابی دقیق پزشک انجام شود.
۰۷

عوارض احتمالی

شایع و معمولاً بی‌خطر
  • خشکی دهان
  • یبوست
  • تاری دید
  • سرگیجه یا احساس سبکی سر، به‌ویژه هنگام برخاستن ناگهانی
  • تعریق بیش از حد
  • لرزش خفیف دست‌ها
مهم — زودتر به پزشک بگویید
  • ضربان قلب نامنظم، تند یا احساس تپش قلب — در صورت بروز، فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
  • افکار خودآزاری یا خودکشی، به‌ویژه در هفته‌های نخست درمان یا پس از تغییر دوز — بی‌درنگ با پزشک یا خانواده در میان بگذارید یا با اورژانس تماس بگیرید.
  • نشانه‌های واکنش آلرژیک شدید مانند تورم صورت و گلو، کهیر گسترده یا دشواری تنفس — نیازمند مراجعهٔ فوری به اورژانس است.
  • تشنج یا حملهٔ صرعی ناگهانی — فوراً به اورژانس مراجعه کنید.
  • نشانه‌های مانیا یا تحریک‌پذیری شدید و غیرعادی — در اسرع وقت به پزشک اطلاع دهید.
  • زردی پوست یا چشم‌ها که می‌تواند نشانهٔ آسیب کبدی باشد — به پزشک مراجعه کنید.

در صورت ورم صورت و گلو، تنگی نفس یا واکنش شدید، فوراً با اورژانس تماس بگیرید.

۰۸

تداخل‌های دارویی

دزیپرامین با داروهای مهارکنندهٔ مونوآمین‌اکسیداز (MAOI) تداخل خطرناک و بالقوه کشنده دارد و مصرف هم‌زمان آن‌ها ممنوع است؛ معمولاً باید فاصلهٔ زمانی کافی بین قطع یکی و شروع دیگری رعایت شود. مصرف هم‌زمان با سایر داروهای سروتونرژیک، مانند برخی ضدافسردگی‌های دیگر، می‌تواند خطر سندرم سروتونین را افزایش دهد. الکل و داروهای آرام‌بخش یا خواب‌آور نیز می‌توانند اثر خواب‌آلودگی و کاهش هوشیاری ناشی از این دارو را تشدید کنند. برخی داروهای قلبی و داروهای دارای اثر آنتی‌کولینرژیک هم ممکن است با دزیپرامین تداخل داشته باشند. فهرست کامل داروها و مکمل‌هایت را به پزشک و داروساز بگو تا از تداخل‌های احتمالی پیشگیری شود.

فهرست کاملِ داروها، مکمل‌ها و غذاهای مصرفی‌تان را به پزشک و داروساز بگویید تا تداخل بررسی شود.
۰۹

بارداری و شیردهی

بارداری و شیردهی

مصرف دزیپرامین در بارداری تنها در صورتی توصیه می‌شود که پزشک منافع آن را بیشتر از خطرهای احتمالی بداند، زیرا این دارو از جفت عبور می‌کند و مصرف در ماه‌های پایانی بارداری می‌تواند در نوزاد نشانه‌های گذرا مانند بی‌قراری، مشکل تغذیه یا لرزش ایجاد کند. دزیپرامین به مقدار کمی در شیر مادر ترشح می‌شود؛ تصمیم دربارهٔ ادامهٔ شیردهی حین مصرف این دارو باید با مشورت و زیر نظر پزشک انجام شود.

۱۰

نگهداری

دزیپرامین را در دمای اتاق و دور از نور مستقیم آفتاب و رطوبت، ترجیحاً در بستهٔ اصلی خود نگهداری کنید. آن را دور از دسترس و دید کودکان قرار دهید، چون مصرف تصادفی یا بیش‌ازحد آن به‌ویژه برای کودکان بسیار خطرناک است. پیش از مصرف همیشه تاریخ انقضا را بررسی کنید و داروهای تاریخ‌گذشته یا اضافی را طبق راهنمایی داروخانه دفع کنید، نه در سطل زبالهٔ خانگی یا فاضلاب.

۱۱

شکل‌ها و دوزهای ثبت‌شده

شکل داروییدوز / قدرت ثبت‌شده
قرص25 mg
۱۲

برندها و فرآورده‌های موجود در ایران

۳ برند از ۳ سازندهٔ دارویی در ایران ثبت شده است.

برند تجاریسازندهشکل
دزیپرامین DESIPRAMINE
100 in 1 CAN
AA Pharma
قرص
دزیپرامین-اکسیر DESIPRAMINE-EXIR
30 TABLET in 3 BLISTER PACK in 1 BOX
داروسازی اکسیر
قرص
دزیپرامین DESIPRAMINE
100 TABLET in 5 BLISTER PACK in 1 BOX
پارس دارو
قرص
دزیپرامین 25م گ قرص DESIPRAMINE HCL 25MG TAB
پارس دارو
قرص
۱۳

پرسش‌های پرتکرار

۰۱دزیپرامین چه مدت طول می‌کشد تا اثر کند؟
بهبود قابل‌توجه خلق‌وخو معمولاً چند هفته زمان می‌برد، هرچند برخی نشانه‌ها مانند کیفیت خواب یا سطح انرژی ممکن است زودتر تغییر کنند. اگر پس از گذشت چند هفته بهبودی احساس نکردید، بدون قطع خودسرانهٔ دارو، موضوع را با پزشک خود در میان بگذارید.
۰۲آیا دزیپرامین باعث تغییر وزن می‌شود؟
برخی افراد حین مصرف این دارو تغییر وزن را تجربه می‌کنند، هرچند این اثر نسبت به بسیاری از ضدافسردگی‌های سه‌حلقه‌ای دیگر معمولاً محدودتر است. اگر تغییر وزن قابل‌توجهی مشاهده کردید، آن را با پزشک خود مطرح کنید.
۰۳آیا مصرف دزیپرامین همراه با الکل خطرناک است؟
بله، الکل می‌تواند خواب‌آلودگی و کاهش هوشیاری ناشی از دزیپرامین را تشدید کند و خطر عوارض قلبی را نیز افزایش دهد. بهتر است مصرف الکل حین درمان را با پزشک خود در میان بگذارید.
۰۴اگر یک نوبت مصرف دزیپرامین را فراموش کنم چه باید بکنم؟
اگر فاصلهٔ زیادی تا نوبت بعدی نمانده، نوبت فراموش‌شده را نادیده بگیرید و هرگز دو نوبت را با هم مصرف نکنید. برای راهنمایی دقیق‌تر متناسب با برنامهٔ مصرف خودتان، از پزشک یا داروساز کمک بگیرید.
۰۵چرا نباید مصرف دزیپرامین را ناگهان قطع کنم؟
قطع ناگهانی این دارو می‌تواند نشانه‌هایی مانند تهوع، سردرد، بی‌قراری یا اختلال خواب ایجاد کند. پزشک معمولاً دوز را به‌تدریج کاهش می‌دهد تا از بروز این نشانه‌ها پیشگیری شود.

این‌جا جای نسخهٔ پزشک را نمی‌گیرد

اطلاعات آموزشی است و جایگزین تشخیص، نسخه، راهنمای مصرف یا توصیه پزشک و داروساز نیست.

بروشورِ رسمیِ داخل جعبهٔ دارو را هم بخوانید و نگه دارید.

منبع و بازبینی

این بروشور بر پایهٔ دادهٔ رسمی فهرست دارویی ایران تدوین شده است: ۵ فرآوردهٔ ثبت‌شده، ۳ برند از ۳ سازنده، در گروه N06AA01. متن توضیحی با تکیه بر منابع مرجع دارویی نوشته شده است.

بازبینی علمی: دکتر حمیدرضا خسروآبادی، پزشک — آخرین بازبینی: ۱۴۰۵/۰۶

نام‌های تجاری تنها برای شناساییِ دارو فهرست می‌شوند.